HỎI ĐÁP

Nguyên nhân dẫn đến các phản ứng sau tiêm vắc-xin?
Nguyên nhân dẫn đến các phản ứng sau tiêm vắc-xin?

Đâu là nguyên nhân dẫn đến các phản ứng sau tiêm vắc-xin?

TRẢ LỜI

Trả lời: Phản ứng sau tiêm có thể do 4 nguyên nhân. Đó là phản ứng do vắc- xin, sai sót trong tiêm chủng, trùng hợp ngẫu nhiên với bệnh tật có sẵn của trẻ, và phản ứng do tiêm. Không có loại vắc-xin nào là tuyệt đối an toàn 100%. Vẫn có một tỷ lệ rất nhỏ có phản ứng nặng sau tiêm. Tiêm vắc xin là đưa vào cơ thể một kháng nguyên để kích thích cơ thể sản sinh miễn dịch chủ động để dự phòng bệnh. Cũng như việc sử dụng thuốc hay thực phẩm, tùy theo cơ địa của từng người mà có thể xảy ra một số phản ứng dị ứng sau tiêm vắc xin. Phản ứng này có thể là nhẹ hay nặng tùy từng trường hợp và tùy loại vắc xin. Những trường hợp phản ứng thông thường như sốt nhẹ, sưng, đau là các biểu hiện hay gặp phải. Tỉ lệ phản ứng nặng, gây nguy hiểm cho tính mạng, phải nhập viện thường rất thấp, ít xảy ra. Phản ứng sốc nặng cũng có thể qua khỏi nếu được điều trị kịp thời và thích hợp. Tuy vậy, cũng có nhiều trường hợp tử vong vì lý do khác như trùng hợp ngẫu nhiên với bệnh lý khác của trẻ tại thời điểm tiêm chủng. Lợi ích của tiêm chủng là rất lớn, nó dự phòng cho hàng triệu trẻ em khỏi mắc bệnh và tử vong. Trong khi đó nguy cơ tai biến sau tiêm là rất thấp, thường có liên quan đến cơ địa của trẻ. Nếu các cán bộ y tế thực hiện đúng quy định và các bà mẹ thực hiện tốt tư vấn của cán bộ y tế thì có thể giảm được nguy cơ tai biến sau tiêm chủng.

 

Vắc xin có bị ảnh hưởng bởi nhiệt độ khi vận chuyển và bảo quản không?
Vắc xin có bị ảnh hưởng bởi nhiệt độ khi vận chuyển và bảo quản không?

Vắc xin có bị ảnh hưởng bởi nhiệt độ khi vận chuyển và bảo quản không?

TRẢ LỜI

Trả lời: Trong quá trình vận chuyển, bảo quản vắc xin luôn được sắp xếp, bảo quản trong các thiết bị chuyên dụng như trong thùng lạnh của xe tải lạnh chuyên dụng, hòm lạnh, phích vắc xin, tủ lạnh, buồng lạnh để đảm bảo vắc xin luôn được bảo quản ở nhiệt đô từ +2 oC đến +8 oC. Vắc xin cần được bảo quản ở nhiệt độ theo đúng quy định. Việc bảo quản vận chuyển vắc xin ở nhiệt độ không thích hợp trong thời gian dài có thể ảnh hưởng tới chất lượng của vắc xin như làm giảm hiệu quả phòng bệnh của vắc xin hoặc có thể gây ra phản ứng tại chỗ tiêm.

Quản lý chất lượng vắc xin như thế nào?
Quản lý chất lượng vắc xin như thế nào?

Nhiều vắc xin phải nhập khẩu từ nước ngoài, vậy công tác kiểm định và quản lý chất lượng được thực hiện như thế nào?

TRẢ LỜI

Trả lời: Các vắc xin nhập khẩu vào Việt Nam đều phải tuân thủ các quy định của Việt Nam. Các vắc xin này phải thực hiện các thủ tục để đăng ký lưu hành bao gồm các thử nghiệm cần thiết và đảm bảo đạt được các tiêu chuẩn theo quy định của Việt Nam và của Tổ chức Y tế thế giới. Vắc xin chỉ được cấp phép sử dụng tại Việt Nam sau khi đã được kiểm định đạt được các yêu cầu của Việt Nam và thực hiện tất cả các thủ tục cần thiết. Từng lô vắc xin khi nhập vào Việt Nam đều phải được Viện Kiểm định quốc gia Vắc xin và Sinh phẩm y tế kiểm định và đạt tiêu chuẩn về an toàn trước khi đưa vào sử dụng.

Để đảm bảo an toàn tiêm chủng các bậc cha mẹ cần phải làm gì khi đưa con đi tiêm chủng?
Để đảm bảo an toàn tiêm chủng các bậc cha mẹ cần phải làm gì khi đưa con đi tiêm chủng?

Để đảm bảo an toàn tiêm chủng các bậc cha mẹ cần phải làm gì khi đưa con đi tiêm chủng?

TRẢ LỜI

Trả lời: Khi đưa con đi tiêm chủng các bà mẹ cần làm những việc sau: Mang theo sổ tiêm chủng cá nhân, đọc áp phích “Qui định tiêm chủng” dán tại các điểm tiêm, đối chiếu từng điểm trong qui định với việc thực hành tiêm chủng của bác sĩ, chỉ cho con em mình được tiêm khi bác sĩ thực hiện đúng qui định tiêm chủng, thông báo đầy đủ cho bác sĩ về tiền sử bệnh tật, dị ứng, tiêm chủng, tình trạng sức khỏe hiện tại…

Cần phải làm gì nếu trẻ có một số phản ứng phụ sau tiêm vắc xin?
Cần phải làm gì nếu trẻ có một số phản ứng phụ sau tiêm vắc xin?

Cần phải làm gì nếu trẻ có một số phản ứng phụ sau tiêm vắc xin?

TRẢ LỜI

Trả lời: Sau tiêm chủng trẻ có thể có một số phản ứng phụ thông thường như sốt nhẹ (dưới 38,5°C), đau hoặc sưng tấy nhẹ tại chỗ tiêm, có thể quấy khóc … Nếu bị sốt, hãy cặp nhiệt độ và theo dõi, dùng thuốc hạ sốt theo chỉ dẫn của cán bộ y tế. Nếu trẻ có sốt nhẹ (dưới 38,5oC), hãy cho trẻ uống nhiều nước, tiếp tục ăn uống bình thường, nằm chỗ thoáng, có thể dùng thuốc hạ sốt hiệu quả và an toàn cho trẻ em như Paracetamol khi thân nhiệt trên 38,0oC. Đối với các phản ứng tại chỗ như đỏ và/hoặc sưng tại chỗ tiêm, lưu ý không chạm, đè vào chỗ tiêm, không đắp bất cứ thứ gì lên vị trí tiêm vì có thể gây nhiễm trùng. Có thể chườm lạnh nhằm giảm đau và giảm sưng, và những triệu chứng này thường tự khỏi trong vòng 2-3 ngày.

Những biểu hiện nào sau tiêm chủng là bất thường, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế?
Những biểu hiện nào sau tiêm chủng là bất thường, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế?

Những biểu hiện nào sau tiêm chủng là bất thường, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế?

TRẢ LỜI

Trả lời: Cần đưa ngay trẻ tới bệnh viện hoặc các cơ sở y tế nếu sau tiêm chủng có các dấu hiệu như sốt cao (≥39oC), co giật, trẻ khóc thét, quấy khóc kéo dài, li bì, bú kém, bỏ bú, khó thở, tím tái, phát ban và các biểu hiện bất thường khác

Sau khi tiêm vắc xin, trẻ cần phải được theo dõi như thế nào?
Sau khi tiêm vắc xin, trẻ cần phải được theo dõi như thế nào?

Sau khi tiêm vắc xin, trẻ cần phải được theo dõi như thế nào?

TRẢ LỜI

Trả lời: Trẻ phải được lưu lại phòng tiêm và được cán bộ y tế theo dõi trong vòng 30 phút. Khi về nhà, trẻ phải được cha mẹ hay người chăm sóc trẻ tiếp tục theo dõi trẻ ít nhất 24 giờ các dấu hiệu sau: Toàn trạng, tinh thần, tình trạng ăn, ngủ, nhịp thở, nhiệt độ, có phát ban hay không, các biểu hiện tại chỗ tiêm (sưng, đỏ…)

Tại sao có trẻ sau khi tiêm vắc xin vẫn mắc bệnh?
Tại sao có trẻ sau khi tiêm vắc xin vẫn mắc bệnh?

Tại sao có trẻ sau khi tiêm vắc xin vẫn mắc bệnh?

TRẢ LỜI

Trả lời: Một số trẻ sau tiêm vắc xin vẫn mắc bệnh là do nhiều yếu tố tác động đến quá trình sinh miễn dịch của trẻ chứ không phải là do vắc xin không hiệu quả. Những yếu tố có thể ảnh hưởng đến đáp ứng miễn dịch bảo vệ cho trẻ khỏi mắc bệnh khi tiêm chủng, bao gồm: sự có mặt của kháng thể mẹ, bản chất và liều lượng kháng nguyên có trong vắc xin, đường dùng, và sự có mặt của một chất hấp phụ (được thêm vào để tăng cường miễn dịch của vắc xin), các yếu tố như tuổi, hệ thống miễn dịch của trẻ, yếu tố dinh dưỡng, di truyền và bệnh tật đang mắc phải … Do đó, trên thực tế một số trẻ mặc dù đã được tiêm vắc xin nhưng vẫn không tạo được miễn dịch bảo vệ khỏi mắc bệnh đó.