5 cách dùng lá tía tô giải cảm đáng thử ngay tại nhà

BS Đoàn Thị Khánh Châm
Bác sĩ tham vấn BS Đoàn Thị Khánh Châm
Quản lý Y khoa Hệ thống Tiêm chủng VNVC
Trúc Thy
Tác giả Trúc Thy
Ngày đăng: 05/11/2026

Cúm là bệnh lý nhiễm trùng đường hô hấp cực kỳ phổ biến, đặc biệt ở các nước có khí hậu nhiệt đới gió mùa như tại Việt Nam. Bệnh gây ra các triệu chứng khó chịu như sổ mũi, đau họng, ho, sốt nhẹ, đau nhức cơ…, mà người dân vẫn hay gọi là bị cảm. Trong y học dân gian, lá tía tô được sử dụng rộng rãi để hỗ trợ “giải cảm” nhờ tính an toàn, dễ tiếp cận và hiệu quả. Bài viết dưới đây sẽ giới thiệu 5 cách dùng lá tía tô giải cảm tại nhà, đồng thời cung cấp những lưu ý cần thiết khi áp dụng.

Bác sĩ Đoàn Thị Khánh Châm - Quản lý Y khoa vùng 2 - miền Bắc, Hệ thống Trung tâm tiêm chủng VNVC chia sẻ: “Cúm không phải là bệnh “cảm xoàng” thông thường, đây là bệnh nhiễm trùng hô hấp cấp tính vô cùng nguy hiểm, có thể biến chứng viêm phổi, bội nhiễm vi khuẩn đe dọa nguy cơ di chứng kéo dài, thậm chí tử vong. Cúm đặc biệt nguy hiểm ở nhóm người cao tuổi, đặc biệt là người trên 65 tuổi với nguy cơ tử vong cao hơn đáng kể khi mắc cúm, đặc biệt khi có bệnh lý nền, nguy cơ này cao gấp 5 lần ở người có bệnh tim mạch, 12 lần ở người mắc bệnh phổi mãn tính và tới 20 lần ở người đồng thời mắc cả hai bệnh trên.”

lá tía tô giải cảm cúm

Lá tía tô có giải cảm cúm được không?

Trong y học dân gian châu Á, lá tía tô thường được dùng để điều trị các bệnh đường hô hấp như cúm. Thành phần chính của lá tía tô bao gồm perillaldehyde, rosmarinic acid và các hợp chất chống oxy hóa, mang lại đặc tính kháng viêm, kháng khuẩn và kháng virus. Những hợp chất này giúp làm dịu các triệu chứng của cúm như đau họng, nghẹt mũi và sốt nhẹ. (1)

Tính ấm của lá tía tô cũng giúp làm ấm cơ thể, kích thích tiết mồ hôi, từ đó hạ sốt và hồi phục hiệu quả. Nhờ những đặc tính này, lá tía tô trở thành một lựa chọn tự nhiên được nhiều người tin dùng để làm dịu các triệu chứng cúm tại nhà.

banner inside tay chân miệng

Hướng dẫn cách dùng lá tía tô giải cảm cúm hiệu quả

Cúm là bệnh lý nhiễm trùng cấp tính do tác nhân virus gây ra, chính vì thế lá tía tô không có tác dụng điều trị cúm mà chỉ hỗ trợ làm dịu triệu chứng trong quá trình điều trị và phục hồi do cúm. Theo đó, lá tía tô có thể được sử dụng theo nhiều cách khác nhau để phát huy tối đa công dụng trong việc hỗ trợ điều trị cúm. Dưới đây là 5 phương pháp sử dụng lá tía tô để hỗ trợ điều trị cúm tại nhà đơn giản, dễ thực hiện và phù hợp với các triệu chứng cúm thông thường.

1. Uống nước lá tía tô chữa cảm cúm

Uống nước lá tía tô là cách đơn giản nhất để giảm triệu chứng của cúm. Nước lá tía tô giúp làm dịu cổ họng, giảm ho và kích thích cơ thể thải độc qua mồ hôi. Phương pháp này đặc biệt phù hợp với những người gặp triệu chứng như đau họng, sổ mũi hoặc mệt mỏi nhẹ.

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị một nắm lá tía tô tươi, rửa sạch để loại bỏ bụi bẩn và tạp chất.
  • Đun sôi nước, thả lá tía tô vào và đun nhỏ lửa để các hoạt chất tiết ra.
  • Lọc lấy nước để uống khi còn ấm.
  • Có thể thêm một lát gừng tươi để tăng tính ấm và hiệu quả kháng viêm.

2. Xông lá tía tô giải cảm cúm

Xông hơi với lá tía tô là biện pháp truyền thống giúp làm thông thoáng đường hô hấp, giảm nghẹt mũi, đau đầu và cảm giác nặng nề do cúm. Hơi nước nóng kết hợp với tinh dầu từ lá tía tô kích thích tuần hoàn máu và hỗ trợ cơ thể đào thải độc tố qua mồ hôi.

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị 50g lá tía tô tươi, rửa sạch, có thể kết hợp thêm 10g gừng tươi (thái lát) và 2 - 3 cây sả (đập dập).
  • Đun sôi 1 - 2 lít nước, cho các nguyên liệu vào và đun thêm 5 phút để tinh dầu tiết ra.
  • Đổ nước ra chậu, dùng khăn lớn trùm kín đầu và chậu, giữ khoảng cách an toàn để tránh bỏng.
  • Xông hơi trong 10 - 15 phút, hít thở sâu để hơi nước đi vào đường hô hấp.
  • Sau khi xông, lau khô mồ hôi, thay quần áo khô và nghỉ ngơi ở nơi thoáng mát, tránh gió.

3. Cháo lá tía tô giải cúm

Cháo lá tía tô giúp bổ sung dinh dưỡng, dễ tiêu hóa, làm ấm cơ thể và giảm triệu chứng cúm. Lá tía tô khi kết hợp với cháo nóng kích thích tiết mồ hôi, hỗ trợ cơ thể đào thải độc tố và phục hồi năng lượng nhanh chóng.

Cách thực hiện:

  • Nấu cháo trắng
  • Khi cháo chín, cho lá tía tô tươi (rửa sạch, thái nhỏ) vào, khuấy đều và đun thêm vài phút.
  • Ăn cháo khi còn nóng, sau đó nghỉ ngơi và giữ ấm cơ thể để tránh nhiễm lạnh.

4. Ngâm chân với nước lá tía tô

Ngâm chân với nước lá tía tô giúp kích thích tuần hoàn máu, làm ấm cơ thể và giảm cảm giác đau nhức do cúm. Ngoài ra, phương pháp này còn hỗ trợ thư giãn, cải thiện giấc ngủ, từ đó giúp cơ thể phục hồi nhanh hơn.

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị một nắm lá tía tô tươi, rửa sạch, đun sôi với 1 lít nước trong 10 phút.
  • Pha nước lá tía tô với nước ấm để đạt nhiệt độ ấm, đổ vào chậu nhỏ.
  • Ngâm chân trong 15 - 20 phút, có thể thêm vài thìa muối hạt để tăng hiệu quả kháng khuẩn.
  • Massage nhẹ nhàng bàn chân trong khi ngâm để tăng cường tuần hoàn.
  • Thực hiện vào buổi tối, sau đó lau khô chân, đi tất và giữ ấm.
ngâm chân nước lá tía tô
Ngâm chân với nước lá tía tô giúp tăng cường tuần hoàn, hỗ trợ giấc ngủ, nâng cao sức khỏe

5. Nước lá tía tô mật ong

Kết hợp lá tía tô với mật ong tạo ra thức uống tăng cường khả năng kháng khuẩn, chống viêm, giúp làm dịu các triệu chứng cúm như ho, đau họng và nghẹt mũi. Mật ong chứa các hợp chất kháng virus, bổ sung hiệu quả cho lá tía tô trong việc hỗ trợ điều trị cúm.

Cách thực hiện:

  • Đun sôi nước với lá tía tô tươi, sau đó lọc lấy nước.
  • Để nước nguội để không làm mất tác dụng của mật ong.
  • Thêm mật ong nguyên chất, khuấy đều và uống từ từ.

Xem thêm: 9 cách trị cảm cúm bằng phương pháp dân gian

Lưu ý khi dùng lá tía tô để chữa cảm cúm

Mặc dù lá tía tô là thảo dược tự nhiên và an toàn với hầu hết mọi người, việc sử dụng cần tuân theo một số lưu ý để đảm bảo hiệu quả và tránh các tác dụng không mong muốn.

1. Tác dụng phụ có thể gặp phải khi dùng lá tía tô để chữa cúm

Lá tía tô thường an toàn khi sử dụng ở liều lượng hợp lý. Tuy nhiên, một số trường hợp có thể gặp các phản ứng như:

  • Kích ứng da: Tiếp xúc trực tiếp với lá tươi hoặc xông hơi quá lâu có thể gây ngứa, mẩn đỏ ở những người có làn da nhạy cảm.
  • Rối loạn tiêu hóa: Một số người có thể gặp các triệu chứng nhẹ như khó tiêu, đầy hơi, buồn nôn khi sử dụng lá tía tô với liều lượng quá cao hoặc trong thời gian dài.

Để giảm thiểu rủi ro, nên bắt đầu với liều lượng nhỏ và theo dõi phản ứng của cơ thể. Nếu xuất hiện triệu chứng bất thường, cần ngừng sử dụng ngay và tham khảo ý kiến bác sĩ. (2)

2. Đối tượng nên thận trọng sử dụng

Dù lá tía tô thường được đánh giá là an toàn, nhưng có một số nhóm đối tượng cần thận trọng khi sử dụng lá tía tô để chữa cúm:

  • Phụ nữ mang thai và cho con bú: Để đảm bảo an toàn tuyệt đối, phụ nữ mang thai và cho con bú nên tham khảo ý kiến chuyên gia y tế trước khi sử dụng.
  • Người có bệnh lý nền: Những người mắc các bệnh lý mãn tính như bệnh tim mạch, huyết áp thấp, tiểu đường hoặc các bệnh về thận cần thận trọng.
  • Người đang dùng thuốc: Do khả năng tương tác với một số loại thuốc, đặc biệt là thuốc chống đông máu, những người đang điều trị bằng thuốc nên hỏi ý kiến bác sĩ.
  • Trẻ nhỏ dưới 1 tuổi: Hệ tiêu hóa và miễn dịch của trẻ nhỏ chưa hoàn thiện, việc sử dụng các loại thảo dược cần hết sức thận trọng và phải có chỉ định của bác sĩ.

3. Thời điểm nên sử dụng

Để đạt hiệu quả tối ưu, lá tía tô nên được sử dụng ngay khi xuất hiện các triệu chứng cúm đầu tiên, chẳng hạn như hắt hơi, sổ mũi, đau họng nhẹ hoặc mệt mỏi. Sử dụng liên tục trong những ngày đầu mắc bệnh, kết hợp với nghỉ ngơi đầy đủ, uống đủ nước và chế độ ăn uống lành mạnh sẽ giúp cơ thể phục hồi nhanh hơn. Tránh lạm dụng lá tía tô trong thời gian dài để tránh các tác dụng phụ như rối loạn tiêu hóa hoặc hạ huyết áp. Ngoài ra, nên ưu tiên sử dụng vào buổi tối để cơ thể được thư giãn và hỗ trợ giấc ngủ.

Tìm hiểu thêm: Bị cảm cúm nên ăn gì, kiêng gì?

Khi nào cần đến gặp bác sĩ?

Mặc dù lá tía tô giải cảm có thể hỗ trợ giảm triệu chứng bệnh hiệu quả, nhưng không phải trường hợp nào cũng phù hợp để điều trị tại nhà. Người mắc cúm cần đến gặp bác sĩ ngay nếu xuất hiện các dấu hiệu sau:

  • Sốt cao trên 38,5°C kéo dài hơn 3 ngày, không đáp ứng với các biện pháp hạ sốt thông thường.
  • Khó thở, đau ngực, ho ra đờm hoặc đờm có màu bất thường.
  • Triệu chứng cúm không cải thiện sau 5 - 7 ngày hoặc có dấu hiệu nặng hơn như mệt mỏi nghiêm trọng.
  • Xuất hiện các triệu chứng nghiêm trọng như lơ mơ, mất ý thức, co giật hoặc đau đầu dữ dội.

Những dấu hiệu này có thể cho thấy cúm đã tiến triển thành các biến chứng nghiêm trọng, cần được điều trị y tế kịp thời để tránh nguy hiểm.

Sử dụng lá tía tô giải cảm là phương pháp tự nhiên, an toàn và hiệu quả để hỗ trợ giảm triệu chứng cúm tại nhà. Kết hợp với các biện pháp phòng ngừa và lối sống lành mạnh, lá tía tô không chỉ giúp giảm triệu chứng mà còn góp phần bảo vệ sức khỏe tổng thể trong mùa cúm.

Chủ đề: #cúm
13:49 05/11/2026
Share Facebook Share Twitter Share Pinterest
Nguồn tham khảo
  1. Wu, X., Dong, S., Chen, H., Guo, M., Sun, Z., & Luo, H. (2023). Perilla frutescens: A traditional medicine and food homologous plant. Chinese Herbal Medicines, 15(3), 369–375. https://doi.org/10.1016/j.chmed.2023.03.002
  2. Perilla: Overview, uses, side effects, precautions, interactions, dosing and reviews. (n.d.). https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-477/perilla

BÀI VIẾT CÙNG CHỦ ĐỀ

›