Những thói quen làm tăng nguy cơ mắc sởi

Sởi là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, đang đe dọa sức khỏe cộng đồng và có nguy cơ bùng phát trở lại sau thời gian vắng bóng từ sau dịch Covid-19. Các chuyên gia khuyến cáo, ngoài “khoảng trống miễn dịch" thì còn nhiều yếu tố dẫn đến bùng phát bệnh sởi, chủ yếu xuất phát từ các thói quen.

Sởi là bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm, lây truyền qua đường hô hấp do virus thuộc giống Morbillivirus của họ Paramyxoviridae gây ra. Bệnh lưu hành rộng rãi, liên tục xuất hiện trong cộng đồng và dễ dàng bùng phát thành dịch do tốc độ lây lan nhanh chóng. Đặc biệt, sởi có diễn biến nặng và biến chứng nguy hiểm hơn ở trẻ nhỏ và người lớn tuổi, bao gồm: viêm tai giữa, viêm phổi, tiêu chảy, viêm thanh khí phế quản (croup) và viêm não. Hậu quả nghiêm trọng nhất là tử vong, chủ yếu xảy ra ở trẻ dưới 5 tuổi do viêm phổi hoặc viêm não.

Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tình hình dịch sởi đang diễn biến phức tạp trên toàn cầu, với tỷ lệ mắc bệnh tăng gần gấp đôi từ năm 2022 đến năm 2023. Trong 3 tháng đầu năm nay, đã có 56.634 ca mắc sởi và 4 trường hợp tử vong được ghi nhận tại 45 trong số 53 quốc gia thành viên thuộc WHO khu vực châu Âu, bao gồm cả các nước trung Á. Tại Việt Nam, số ca mắc sởi cũng tăng đáng báo động, với 137 trường hợp phát ban nghi mắc bệnh, tăng 1,4 lần so với cùng kỳ năm 2023.

Con số này cho thấy nguy cơ bùng phát dịch sởi đang hiện hữu, đe dọa sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là trẻ em. Sởi là một căn bệnh nguy hiểm, có thể gây ra nhiều biến chứng nặng nề như viêm phổi, viêm não, thậm chí tử vong. Trước tình hình diễn biến phức tạp và nguy cơ lan rộng thành dịch của bệnh sởi, các chuyên gia đã liệt kê những thói quen làm tăng nguy cơ mắc sởi hiện nay.

Không tiêm chủng đầy đủ

Không tiêm chủng đầy đủ vắc xin là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến nguy cơ mắc bệnh sởi cao. Những người chưa có miễn dịch với virus sởi sẽ dễ dàng bị lây nhiễm và đối mặt với những biến chứng nguy hiểm như viêm phổi, viêm tai giữa, tiêu chảy, khô loét giác mạc mắt, viêm não, suy dinh dưỡng,... Ở phụ nữ mang thai, bệnh sởi có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng như sảy thai, sinh non, thai chết lưu.

Vì vậy, tiêm vắc xin phòng ngừa sởi là biện pháp an toàn và hiệu quả để bảo vệ bản thân và cộng đồng. Vắc xin sởi tạo ra hệ miễn dịch giúp cơ thể chống lại virus gây bệnh. Hiện nay, Việt Nam cung cấp nhiều loại vắc xin sởi cho mọi lứa tuổi, bao gồm vắc xin sởi đơn và vắc xin phối hợp. Vắc xin phối hợp phổ biến như sởi – rubella (MR), vắc xin 3 trong 1 sởi – quai bị – rubella (MMR II, MMR, Priorix) và vắc xin sởi đơn MVVac (Việt Nam). Theo các chuyên gia, tiêm hai mũi vắc xin kết hợp sởi - quai bị - rubella có hiệu quả bảo vệ cơ thể khỏi bệnh sởi lên đến 97%.

Đi du lịch đến nơi có bệnh sởi

Sởi là bệnh truyền nhiễm có tốc độ lây nhiễm nhanh nhất trên thế giới. Người nhiễm virus sởi có thể lây nhiễm cho người lành thông qua giọt bắn, dịch tiết từ niêm mạc mũi họng khi ho, hắt hơi, khạc nhổ hoặc giao tiếp. Chính vì vậy, bệnh sởi rất dễ lây lan ở những địa điểm có mật độ dân cư đông đúc như nhà ở, trường học, ký túc xá, xí nghiệp, khu công nghiệp, bệnh viện, khu vui chơi,...

Hiện nay, nhu cầu đi du lịch trong và ngoài nước ngày càng tăng cao cũng mở ra con đường cho sởi len lỏi vào cộng đồng. Việc tiếp xúc với nhiều người tại các khu du lịch như khu vui chơi, lễ hội, bãi biển tiềm ẩn nguy cơ mắc bệnh cao. Do đó, nếu có ý định du lịch đến khu vực đang có dịch sởi, hãy trang bị cho bản thân "lá chắn" bảo vệ bằng cách tiêm chủng đầy đủ và tuân thủ các biện pháp phòng ngừa như đeo khẩu trang, rửa tay thường xuyên.

Không giữ vệ sinh sạch sẽ

Virus sởi lây qua đường hô hấp khi người khỏe mạnh tiếp xúc với giọt bắn từ người bệnh khi họ ho, hắt hơi, khạc nhổ hay nói chuyện. Bên cạnh đó, việc chạm tay vào các bề mặt như sàn nhà, tay nắm cửa, cầu thang, đồ chơi,... dính mầm bệnh và đưa lên mắt, mũi, miệng cũng là con đường lây truyền sởi. Thói quen không giữ vệ sinh cá nhân, không lau nhà cửa và khử khuẩn đồ chơi thường xuyên vô tình tạo điều kiện cho mầm bệnh lưu trú và gây bệnh.

Để bảo vệ bản thân và cộng đồng khỏi bệnh sởi, cần chú ý thực hiện các biện pháp sau đây:

• Vệ sinh nhà cửa sạch sẽ: Giữ cho không gian sống luôn thông thoáng, sạch sẽ, lau chùi bàn ghế, sàn nhà, đồ dùng thường xuyên để loại bỏ mầm bệnh tiềm ẩn.
• Rửa tay thường xuyên: Tay là con đường chính lây truyền virus sởi. Do đó, việc rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ bản thân. Hãy rửa tay kỹ lưỡng sau khi tiếp xúc với người khác, sau khi đi vệ sinh, trước khi ăn uống và sau khi chạm vào bất kỳ bề mặt nào bên ngoài.
• Hạn chế đến chỗ đông người: Những nơi tập trung đông người như trung tâm thương mại, rạp chiếu phim, khu vui chơi giải trí... là môi trường lý tưởng cho virus sởi lây lan. Do đó, hãy hạn chế đến những nơi này khi không thực sự cần thiết.
• Đeo khẩu trang khi tiếp xúc với người khác: Khẩu trang là "lá chắn" giúp ngăn chặn sự lây lan của virus qua đường hô hấp. Hãy đeo khẩu trang khi tiếp xúc với người khác, đặc biệt là khi đến những nơi đông người.

Không bổ sung đủ vitamin A

Theo Thư viện Y khoa quốc gia Mỹ, thiếu vitamin A khiến hệ miễn dịch suy yếu, đồng thời phá hủy biểu mô tế bào, dẫn đến tình trạng suy dinh dưỡng và khô giác mạc. Điều này làm cho trẻ dễ mắc sởi và gặp các biến chứng nặng như tiêu chảy, nhiễm khuẩn hô hấp, viêm loét giác mạc, thậm chí tử vong. Các nghiên cứu cho thấy, bệnh sởi thường biến chứng nặng ở trẻ suy dinh dưỡng, đặc biệt những trẻ thiếu hụt vitamin A. Tình trạng thiếu vitamin A gặp ở 90% bệnh nhi mắc sởi ở châu Phi và 22-72% bệnh nhi mắc sởi ở Mỹ.

Vì vậy, việc bổ sung vitamin A đầy đủ là vô cùng quan trọng. Theo Viện Dinh dưỡng quốc gia, lịch uống vitamin A diễn ra hai lần mỗi năm vào tháng 6 và tháng 12. Phụ huynh có con nhỏ từ 6 tháng tuổi cần theo dõi thông báo của cơ quan y tế địa phương để đưa con đến uống đầy đủ. Đặc biệt, vitamin A hiện được WHO và Bộ Y tế khuyến cáo sử dụng cho tất cả trẻ mắc sởi. Các nghiên cứu khoa học đã chỉ ra rằng vitamin A có thể hạn chế 50% trường hợp tử vong do sởi.

Để bảo vệ bản thân và cộng đồng khỏi mối nguy hại do bệnh sởi gây ra, tiêm chủng vắc xin sởi là biện pháp phòng ngừa hiệu quả và an toàn nhất. VNVC tự hào là đơn vị cung ứng đầy đủ các loại vắc xin quan trọng, bao gồm vắc xin thế hệ mới, vắc xin thường xuyên khan hiếm, tất cả đều đạt chất lượng cao. Hệ thống kho lạnh, dây chuyền lạnh hiện đại, quy mô lớn, đạt chuẩn GSP đảm bảo vắc xin được bảo quản trong điều kiện tối ưu, sẵn sàng phục vụ nhu cầu tiêm chủng của mọi người.

Bên cạnh đó, VNVC còn quy tụ đội ngũ bác sĩ, điều dưỡng và nhân viên y tế giỏi, được đào tạo bài bản, khoa học và cam kết thực hiện tiêm chủng an toàn theo quy định của Bộ Y tế. Không chỉ mang đến mức giá tốt, luôn bình ổn, VNVC còn mang đến nhiều chương trình ưu đãi giá vắc xin hấp dẫn cũng nhiều phần quà giá trị. Đặc biệt, VNVC còn triển khai chính sách “Tiêm vắc xin trước, trả chi phí sau”, chia nhỏ chi phí thanh toán trong nhiều lần giúp khách hàng dễ dàng tiếp cận với vắc xin chất lượng cao mà không cần quá lo lắng về giá.

Để được tư vấn và đặt lịch tiêm chủng vắc xin, khách hàng có thể liên hệ trực tiếp với VNVC qua:

• Hotline: 028 7102 6595;
• Fanpage: VNVC – Trung tâm Tiêm chủng Trẻ em và Người lớn;
• Tra cứu trung tâm tiêm chủng VNVC gần nhất tại đây;

Để đặt mua vắc xin và tham khảo các sản phẩm vắc xin, Quý khách vui lòng truy cập: vax.vnvc.vn.