Bệnh quai bị bao lâu thì khỏi hẳn trong mấy ngày?

Quai bị thường khởi phát đột ngột, gây sưng đau tuyến mang tai kèm theo sốt, mệt mỏi, chán ăn. Nhiều người băn khoăn bị quai bị bao lâu thì khỏi và có để lại di chứng hay không. Thời gian phục hồi tùy thuộc vào tuổi, miễn dịch và cách chăm sóc. Hiểu đúng tiến trình bệnh giúp chủ động theo dõi và phòng ngừa biến chứng.

Bị quai bị bao lâu thì khỏi?

Người mắc quai bị thường hồi phục hoàn toàn trong khoảng 10 ngày, nếu được chăm sóc đúng cách và không có biến chứng.

Cụ thể, sốt thường xuất hiện trong giai đoạn đầu, kéo dài khoảng 3 - 4 ngày rồi giảm dần. Tình trạng sưng tuyến nước bọt, đặc biệt là tuyến mang tai kéo dài 1 - 3 ngày và bắt đầu thuyên giảm sau đó, kéo dài tổng cộng từ 7 - 10 ngày.

Một số trường hợp có thể sưng hạch vùng góc hàm lâu hơn, nhưng nhìn chung các triệu chứng sẽ cải thiện rõ sau ngày thứ 10 kể từ khi khởi phát bệnh. (1)

Yếu tố quyết định quai bị khỏi hẳn nhanh hay chậm

Thời gian hồi phục sau khi mắc quai bị không giống nhau ở tất cả bệnh nhân. Mức độ hồi phục nhanh hay chậm phụ thuộc vào nhiều yếu tố lâm sàng và chăm sóc, bao gồm:

1. Độ tuổi của người bệnh (người lớn, trẻ em)

Trẻ em thường có thời gian hồi phục nhanh hơn người lớn khi mắc quai bị, do đáp ứng miễn dịch ở lứa tuổi nhỏ diễn tiến ổn định hơn và ít gặp biến chứng. Trong khi đó, người lớn không chỉ có nguy cơ cao gặp biến chứng mà thời gian sưng đau tuyến nước bọt cũng kéo dài hơn. Ở nam giới trưởng thành, nguy cơ viêm tinh hoàn do quai bị có thể khiến thời gian phục hồi kéo dài và cần theo dõi sát sao hơn.

2. Tình trạng sức khỏe nền

Những người có hệ miễn dịch suy giảm hoặc mắc các bệnh lý nền như đái tháo đường, bệnh thận mạn hoặc đang dùng thuốc ức chế miễn dịch có thể gặp khó khăn trong quá trình phục hồi. Các yếu tố này làm chậm quá trình kiểm soát virus, kéo dài thời gian viêm tuyến nước bọt và tăng nguy cơ bội nhiễm.

3. Chế độ chăm sóc và dinh dưỡng

Người mắc bệnh quai bị cần được nghỉ ngơi hợp lý, uống nhiều nước, bổ sung thực phẩm giàu vitamin C, kẽm và protein chất lượng cao để giúp hạn chế các di chứng về sau cũng như đẩy nhanh quá trình phục hồi sức khỏe. Ngoài ra, người bệnh nên hạn chế tối đa các loại thực phẩm cứng, chua, cay nóng vì có thể kích thích tuyến nước bọt, làm tăng cảm giác đau và tình trạng viêm.

4. Có sự xuất hiện của biến chứng không?

Biến chứng là yếu tố hàng đầu khiến thời gian khỏi bệnh kéo dài hoặc để lại di chứng lâu dài. Một số biến chứng thường gặp như viêm tinh hoàn, viêm buồng trứng, viêm tụy hoặc viêm não có thể khiến người bệnh phải điều trị nội trú, thời gian hồi phục kéo dài vài tuần đến vài tháng, đồng thời cần theo dõi chặt chẽ chức năng các cơ quan bị tổn thương sau khi khỏi bệnh.

Dấu hiệu đã khỏi bệnh quai bị

Người mắc quai bị được xem là đã khỏi hẳn bệnh khi không còn các triệu chứng cấp tính, sức khỏe hồi phục hoàn toàn và không có dấu hiệu của biến chứng.

• Hết sốt hoàn toàn

Sốt là triệu chứng đầu tiên và phổ biến nhất trong giai đoạn cấp tính của quai bị. Khi người bệnh hết sốt hoàn toàn trong ít nhất 48 giờ mà không cần dùng thuốc hạ sốt, đó là dấu hiệu cho thấy hệ miễn dịch đã kiểm soát được virus quai bị. Nếu vẫn sốt kéo dài không có dấu hiệu thuyên giảm, cần nghĩ đến khả năng có biến chứng.

• Hết sưng hẳn và không còn đau

Một trong những dấu hiệu khỏi quai bị rõ ràng nhất là tình trạng sưng đau vùng tuyến mang tai không còn. Vùng mồm và hàm bị sưng trước đó đã xẹp hẳn, da không nóng đỏ. Người bệnh có thể nhai nuốt bình thường mà không đau nhức. Điều này phản ánh quá trình viêm đã kết thúc và tuyến nước bọt hồi phục hoàn toàn.

• Không còn mệt mỏi và ăn ngon hơn

Sau giai đoạn cấp tính, người bệnh dần lấy lại cảm giác ăn ngon, không còn uể oải, đau nhức hay khó chịu trong người. Đây là một trong những dấu hiệu cho thấy cơ thể đã vượt qua quá trình chống lại virus và đang phục hồi chức năng bình thường.

• Không có dấu hiệu của các biến chứng

Không có biểu hiện viêm tinh hoàn, viêm buồng trứng, đau bụng nhiều, nôn ói hoặc thay đổi ý thức là yếu tố then chốt để khẳng định người bệnh đã khỏi quai bị. Những biến chứng này có thể xuất hiện muộn nên cần theo dõi sát ít nhất 2 tuần sau khi các triệu chứng chính biến mất. Dấu hiệu đã khỏi bệnh quai bị phải bao gồm việc loại trừ hoàn toàn các biến chứng nội khoa nguy hiểm.

Cách chăm sóc để nhanh khỏi bệnh

Quai bị là bệnh do virus gây ra, hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Do đó, cách chăm sóc để nhanh khỏi bệnh này đóng vai trò quyết định đến thời gian hồi phục và khả năng phòng ngừa biến chứng.

1. Tuân thủ thuốc theo chỉ định bác sĩ

Người bệnh cần sử dụng thuốc hạ sốt, giảm đau hoặc thuốc kháng viêm đúng liều lượng, đúng thời gian theo hướng dẫn của bác sĩ. Không tự ý dùng kháng sinh hoặc thuốc có chứa aspirin vì có thể gây hại cho gan hoặc dẫn đến hội chứng Reye, đặc biệt ở trẻ em.

2. Chế độ nghỉ ngơi và cách ly

Nghỉ ngơi đầy đủ là yếu tố quan trọng giúp cơ thể phục hồi nhanh hơn. Người bệnh cần cách ly tại nhà ít nhất 5 ngày kể từ khi tuyến mang tai sưng để tránh lây lan virus cho người khác. Tránh vận động mạnh, đặc biệt với nam giới để hạn chế nguy cơ biến chứng viêm tinh hoàn quai bị.

3. Dinh dưỡng hợp lý

Chế độ ăn mềm, dễ tiêu, nhiều nước và giàu vitamin A, C giúp tăng sức đề kháng, giảm viêm và hỗ trợ quá trình hồi phục. Ưu tiên các loại trái cây như cam, ổi, táo hoặc rau xanh luộc. Tránh thực phẩm cay nóng, chua, cứng vì có thể gây đau khi nhai và kích thích tuyến nước bọt.

4. Vệ sinh cá nhân

Người bệnh nên dùng khăn riêng, không dùng chung đồ dùng cá nhân để hạn chế lây lan virus. Súc miệng nước muối ấm và vệ sinh răng miệng sạch sẽ mỗi ngày. Giữ cơ thể thoáng mát, thay quần áo và giặt khăn thường xuyên để tránh bội nhiễm vi khuẩn.

5. Hạ sốt và giảm đau đúng cách

Uống thuốc hạ sốt chứa paracetamol theo đúng chỉ định, kết hợp chườm ấm vùng trán và lau người bằng nước ấm khi sốt cao. Có thể chườm lạnh nhẹ vùng mang tai để giảm đau, tuy nhiên cần đảm bảo khăn sạch và không chườm trực tiếp đá lạnh lên da.

Câu hỏi thường gặp

• Quai bị để lâu có sao không?

Nếu không được chăm sóc và theo dõi đúng cách, bệnh quai bị có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm, đặc biệt là ở người trưởng thành. Virus quai bị không chỉ gây sưng đau tuyến nước bọt mà còn có thể lan sang các cơ quan khác như tinh hoàn, buồng trứng, não hoặc tụy.

Nam giới mắc quai bị sau tuổi dậy thì có nguy cơ cao bị viêm tinh hoàn, dẫn đến teo tinh hoàn hoặc hiếm muộn. Phụ nữ có thể bị viêm buồng trứng hoặc viêm vú, ảnh hưởng đến chức năng sinh sản. Một số trường hợp có thể xuất hiện biến chứng viêm màng não, viêm não hoặc viêm tụy, đều là những tình trạng nghiêm trọng, đe dọa tính mạng nếu không được điều trị kịp thời.

Ngoài ra, bệnh để kéo dài cũng làm tăng nguy cơ suy dinh dưỡng ở trẻ em do ăn uống kém, kéo theo ảnh hưởng đến tăng trưởng và miễn dịch. Nếu sau 5 - 7 ngày điều trị mà triệu chứng không cải thiện hoặc xuất hiện sốt cao, đau tinh hoàn, đau bụng, nôn ói, cứng gáy hay lơ mơ, người bệnh cần đến bệnh viện ngay.

• Quai bị có tự khỏi được không?

Quai bị là bệnh do virus gây ra và có thể tự khỏi hoàn toàn sau khoảng 10 ngày nếu không có biến chứng và người bệnh được chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, việc chủ quan hoặc không theo dõi kỹ có thể dẫn đến các biến chứng quai bị nguy hiểm như viêm tinh hoàn, viêm buồng trứng, viêm tụy hoặc viêm não. Vì vậy, dù bệnh có khả năng tự khỏi, người mắc quai bị vẫn cần được nghỉ ngơi đầy đủ, chăm sóc y tế khi cần thiết và tiêm vắc xin để phòng ngừa tái nhiễm hoặc biến chứng.

• Quai bị không khỏi có sao không?

Nếu bệnh quai bị không được điều trị và theo dõi đúng cách, quá trình hồi phục có thể kéo dài bất thường hoặc để lại nhiều hậu quả nghiêm trọng. Virus quai bị có thể lan rộng và gây viêm các cơ quan khác như tinh hoàn, buồng trứng, tuyến tụy, hệ thần kinh trung ương. Những biến chứng này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài mà còn có nguy cơ gây vô sinh ở cả nam và nữ.

Ngoài ra, quai bị kéo dài không khỏi còn khiến thể trạng suy giảm, mệt mỏi kéo dài, dễ bội nhiễm vi khuẩn. Chính vì vậy, khi nghi ngờ bệnh không tiến triển tốt, người bệnh cần được đánh giá y tế kịp thời để xử trí đúng hướng.

Nếu còn bất kỳ thắc mắc nào về vấn đề bệnh quai bị bao lâu thì khỏi hẳn, quý Khách hàng có thể liên hệ trực tiếp với VNVC thông qua hotline 028.7102.6595 hoặc inbox qua fanpage VNVC - Trung tâm Tiêm chủng Trẻ em & Người lớn hoặc đến ngay các trung tâm tiêm chủng VNVC trên toàn quốc để được nhân viên chăm sóc Khách hàng hướng dẫn chi tiết, được bác sĩ thăm khám sàng lọc, tư vấn sức khỏe và chỉ định tiêm ngừa phù hợp. Tra cứu trung tâm tiêm chủng VNVC gần nhất tại đây.

Tóm lại, bị quai bị bao lâu thì khỏi còn phụ thuộc vào tình trạng miễn dịch và mức độ biến chứng của từng trường hợp. Đa số người bệnh không có biến chứng sẽ hồi phục hoàn toàn sau khoảng 10 ngày. Tuy nhiên, nếu xuất hiện các biến chứng như viêm tinh hoàn, viêm tụy hoặc viêm não, thời gian hồi phục có thể kéo dài vài tuần đến vài tháng và cần được theo dõi y tế sát sao. Việc phát hiện sớm và chăm sóc đúng cách là yếu tố then chốt giúp rút ngắn thời gian điều trị, hạn chế nguy cơ để lại di chứng lâu dài.