VNVC là hệ sinh thái vắc xin “độc bản” trên thế giới

Là Hệ thống Tiêm chủng Top 1 khu vực Đông Nam Á, Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC đang từng bước khẳng định vị thế tiên phong khi kiến tạo mô hình hệ sinh thái vắc xin toàn diện, mang tính “độc bản”, tích hợp xuyên suốt từ nghiên cứu khoa học, sản xuất công nghệ cao, phân phối chuyên nghiệp đến triển khai tiêm chủng quy mô lớn và truyền thông giáo dục cộng đồng.

Trong bối cảnh ngành y tế đang chuyển mạnh sang hướng chủ động phòng bệnh, tiêm chủng ngày càng được nhìn nhận là “tuyến phòng thủ đầu tiên” trong bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Định hướng này cũng phù hợp với tinh thần của Nghị quyết 72-NQ/TW, khi nhấn mạnh việc giảm phụ thuộc vào điều trị, tăng cường phòng ngừa từ sớm. Trước nguy cơ các bệnh truyền nhiễm vẫn có thể bùng phát hoặc quay trở lại bất cứ lúc nào, việc xây dựng một hệ thống tiêm chủng quy mô lớn, vận hành đồng bộ, chủ động nguồn vắc xin và triển khai linh hoạt không còn là lựa chọn dài hạn, mà đã trở thành yêu cầu thực tế. Khi hệ thống này vận hành hiệu quả, người dân không chỉ được bảo vệ sớm, mà còn giảm gánh nặng bệnh tật và chi phí điều trị về lâu dài.

Định hình mô hình tiêm chủng chuyên nghiệp từ thực tiễn thị trường

Ra đời năm 2017, trong giai đoạn thị trường vắc xin dịch vụ tại Việt Nam đối mặt với tình trạng khan hiếm kéo dài, giá tăng cao và nguồn cung thiếu ổn định, không ít gia đình buộc phải ra nước ngoài để tiếp cận các mũi tiêm cần thiết. Ở trong nước, hệ thống tiêm chủng chất lượng cao chưa hình thành rõ nét, các cơ sở còn phân tán, quy mô nhỏ lẻ, thiếu tính đồng bộ trong vận hành và kiểm soát chất lượng.

Trong bối cảnh đó, Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC đã lựa chọn một hướng đi khác biệt: xây dựng mô hình tiêm chủng dịch vụ chuyên nghiệp ngay từ nền tảng, với định hướng kiểm soát chặt chẽ toàn bộ quy trình và đặt tiêu chuẩn an toàn, chất lượng làm kim chỉ nam xuyên suốt. Đây được xem là bước chuyển quan trọng, góp phần định hình lại thị trường tiêm chủng dịch vụ theo hướng bài bản và hiện đại hơn.

Hệ thống vận hành dựa trên các tiêu chuẩn quản lý nghiêm ngặt, đặc biệt là dây chuyền lạnh (cold chain), đây là yếu tố cốt lõi quyết định hiệu lực và độ an toàn của vắc xin theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO). Từ khâu nhập khẩu, vận chuyển, lưu trữ đến thực hành tiêm chủng, mọi quy trình đều được kiểm soát đồng bộ, hạn chế tối đa các nguy cơ ảnh hưởng đến chất lượng vắc xin.

Song song với đó, VNVC đầu tư quy mô lớn vào hệ thống cơ sở vật chất với các trung tâm tiêm chủng hiện đại, thiết kế tối ưu cho vận hành và trải nghiệm người dùng. Không gian tiêm chủng được tổ chức khoa học, tích hợp nhiều tiện ích, góp phần nâng cao sự thuận tiện, đồng thời đảm bảo quy trình an toàn và hiệu quả trong suốt hành trình tiêm chủng của khách hàng.

Tiên phong đưa vắc xin mới về Việt Nam, nâng chuẩn tiếp cận phòng bệnh

Một trong những dấu ấn nổi bật của VNVC là năng lực vượt trội trong dự trữ, phân phối, nhập khẩu cùng hệ thống tiêm chủng quy mô lớn và nền tảng tài chính vững mạnh. Nhờ đó, Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC đã thiết lập quan hệ hợp tác chiến lược với nhiều tập đoàn dược phẩm hàng đầu thế giới như Sanofi (Pháp), Pfizer (Hoa Kỳ), AstraZeneca (Anh Quốc), GlaxoSmithKline (GSK, Anh Quốc), Merck & Co. (MSD, Hoa Kỳ), Takeda Pharmaceutical Company (Nhật Bản), Abbott Laboratories (Hà Lan), Substipharm Biologic (Thụy Sĩ)…

Thông qua các hợp tác này, VNVC đã đưa về Việt Nam hơn 20 loại vắc xin mới và vắc xin thế hệ mới, cùng với hơn 30 loại vắc xin thiết yếu cho trẻ em và người lớn, góp phần quan trọng trong việc chấm dứt tình trạng khan hiếm vắc xin dịch vụ từng kéo dài nhiều năm. Không chỉ đảm bảo nguồn cung ổn định, hệ thống còn góp phần tạo nền tảng bình ổn giá và từng bước định hình, dẫn dắt thị trường tiêm chủng dịch vụ theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại.

Đặc biệt, trong giai đoạn đại dịch COVID-19, VNVC đã chủ động đầu tư mạo hiểm hàng chục triệu USD để tiếp cận sớm nguồn vắc xin từ giai đoạn nghiên cứu, qua đó góp phần giúp Việt Nam trở thành một trong những quốc gia đầu tiên tại Đông Nam Á tiếp cận vắc xin của AstraZeneca. Nguồn cung này đã phục vụ hiệu quả cho chiến dịch tiêm chủng quy mô lớn chưa từng có trong lịch sử y tế, góp phần kiểm soát dịch bệnh và thúc đẩy quá trình phục hồi kinh tế - xã hội.

Việc chủ động tiếp cận và đưa nhanh các vắc xin tiên tiến về Việt Nam không chỉ nâng cao cơ hội phòng bệnh cho người dân mà còn tạo ra bước chuyển quan trọng trong năng lực y tế dự phòng, giúp cộng đồng tiếp cận các giải pháp bảo vệ sức khỏe hiện đại tiệm cận với các quốc gia phát triển.

Quy mô toàn quốc, năng lực triển khai vượt trội

Sau gần một thập kỷ phát triển, Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC đã xây dựng mạng lưới hơn 260 trung tâm tiêm chủng hiện đại trên toàn quốc, với lực lượng hơn 12.000 bác sĩ, điều dưỡng và nhân viên y tế, cùng gần 3.000 bàn khám và bàn tiêm, phục vụ hàng chục triệu lượt trẻ em và người lớn. Quy mô này không chỉ phản ánh tốc độ phát triển mà còn cho thấy năng lực tổ chức, vận hành đồng bộ ở mức cao của một hệ thống tiêm chủng chuyên nghiệp.

Song song với mở rộng mạng lưới, VNVC đầu tư bài bản vào hệ thống kho lạnh và dây chuyền lạnh đạt chuẩn quốc tế GSP, bao gồm hơn 260 kho lẻ tại các trung tâm, 4 tổng kho quy mô lớn tại 3 miền cùng mạng lưới gần 40 xe lạnh chuyên dụng vận hành như những “kho lạnh di động”. Toàn bộ hệ thống được thiết kế nhằm đảm bảo điều kiện bảo quản nghiêm ngặt, duy trì chất lượng vắc xin xuyên suốt từ khâu lưu trữ đến vận chuyển và sử dụng.

Đáng chú ý, VNVC tiếp tục mở rộng các kho lạnh âm sâu, đáp ứng yêu cầu bảo quản đặc thù của nhiều loại vắc xin thế hệ mới. Việc đầu tư này không chỉ nâng cao năng lực dự trữ và phân phối mà còn từng bước giúp hệ thống làm chủ chuỗi cung ứng vắc xin quy mô lớn, hiện đại tại Việt Nam, tạo nền tảng vững chắc cho khả năng ứng phó nhanh trước các nhu cầu tiêm chủng quy mô lớn và các tình huống y tế khẩn cấp.

Tiên phong chính sách nhân văn và lan tỏa giá trị cộng đồng

Song song với việc mở rộng độ bao phủ về quy mô, Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC duy trì chính sách giá bình ổn trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động, đồng thời triển khai các giải pháp tài chính linh hoạt như “tiêm trước, trả sau” không lãi suất, qua đó mở rộng cơ hội tiếp cận vắc xin chất lượng cao cho đông đảo người dân. Cách tiếp cận này không chỉ giảm áp lực chi phí trước mắt mà còn góp phần thúc đẩy hành vi tiêm chủng chủ động trong cộng đồng.

Bên cạnh đó, VNVC chú trọng đẩy mạnh chuyển đổi số theo hướng xanh, ứng dụng công nghệ trong toàn bộ quy trình quản lý tiêm chủng. Hệ thống tiên phong triển khai sổ tiêm chủng điện tử trên VNVC Mobile App, cho phép người dân quản lý hồ sơ sức khỏe trọn đời một cách thuận tiện, chính xác. Việc số hóa dữ liệu, kết hợp quản lý theo mã định danh cá nhân, đang từng bước hình thành nền tảng dữ liệu lớn (big data), góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ và tối ưu trải nghiệm người dùng.

Nhờ các giải pháp đồng bộ, VNVC đã góp phần nâng cao tỷ lệ bao phủ tiêm chủng cho cả trẻ em và người lớn. Đáng chú ý, nhóm khách hàng người lớn ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng, hiện chiếm gần 50% tổng số khách hàng, phản ánh xu hướng chuyển dịch nhận thức từ tiêm chủng theo lứa tuổi sang tiêm chủng trọn đời.

Theo các ước tính cập nhật của WHO và Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF), tỷ lệ tiêm chủng tại Việt Nam đang có xu hướng cải thiện tích cực sau giai đoạn gián đoạn bởi COVID-19, đặc biệt đối với các bệnh truyền nhiễm có thể phòng ngừa bằng vắc xin. Những chuyển biến này cho thấy hiệu quả của việc kết hợp giữa mở rộng dịch vụ, chính sách hỗ trợ phù hợp và ứng dụng công nghệ trong y tế dự phòng, góp phần củng cố nền tảng sức khỏe cộng đồng một cách bền vững.

Tự chủ vắc xin cho Việt Nam

Trong bối cảnh nguồn cung vắc xin vẫn còn phụ thuộc lớn vào nhập khẩu, Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC đang đẩy mạnh đầu tư, đã khởi công và sớm đưa vào hoạt động Nhà máy Vắc xin và Sinh phẩm VNVC theo định hướng công nghệ cao và phát triển bền vững, nhằm từng bước làm chủ công nghệ và chủ động nguồn cung trong nước. Đây được xem là bước đi chiến lược, không chỉ giải quyết bài toán an ninh vắc xin mà còn nâng tầm năng lực y tế dự phòng quốc gia.

Dự án được khởi công từ tháng 5/2025 tại Tây Ninh, với tổng vốn đầu tư ban đầu hơn 2.500 tỷ đồng, xây dựng theo các tiêu chuẩn quốc tế nghiêm ngặt của EU-GMP, US-FDA, WHO-GMP… Khi đi vào vận hành, nhà máy dự kiến cung ứng hơn 100 triệu liều vắc xin mỗi năm, góp phần nâng cao khả năng tự chủ nguồn cung, giảm phụ thuộc vào thị trường quốc tế. Dự án đồng thời cụ thể hóa chủ trương của Đảng và Nhà nước về phát triển y tế dự phòng, thúc đẩy khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo theo các định hướng chiến lược như Nghị quyết 57 và quy hoạch phát triển ngành y tế đến năm 2030.

Đáng chú ý, dự án được định hướng phát triển theo mô hình “nhà máy xanh”, hướng tới chứng nhận LEED Gold, tích hợp các giải pháp như sử dụng vật liệu thân thiện môi trường, năng lượng tái tạo (điện mặt trời) và hệ thống tái sử dụng nước. Cách tiếp cận này không chỉ đáp ứng yêu cầu sản xuất vắc xin công nghệ cao mà còn tối ưu tài nguyên, giảm phát thải ngay từ giai đoạn thiết kế đến vận hành, phù hợp với chiến lược tăng trưởng xanh của Việt Nam.

Từ nền tảng đầu tư bài bản, năng lực vận hành quy mô lớn đến định hướng đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững, VNVC đang từng bước khẳng định vai trò tiên phong trong hệ sinh thái y tế hiện đại. Không chỉ góp phần nâng cao năng lực tự chủ vắc xin quốc gia, hệ thống còn mở ra hướng phát triển mới cho thị trường tiêm chủng dịch vụ, từng bước đưa Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị y sinh toàn cầu.

Việc xây dựng hệ sinh thái vắc xin “độc bản” không chỉ giúp VNVC khẳng định vị thế tiên phong trong lĩnh vực tiêm chủng tại Việt Nam mà còn mở ra hướng đi mới cho ngành y tế dự phòng. Mô hình này cho phép tối ưu hóa toàn bộ chuỗi giá trị, từ đó nâng cao chất lượng dịch vụ, giảm chi phí và tăng khả năng tiếp cận vắc xin cho người dân.

Trong tương lai, VNVC tiếp tục đặt mục tiêu mở rộng quy mô hệ thống, đầu tư sâu hơn vào nghiên cứu và sản xuất, đồng thời tăng cường hợp tác quốc tế để đưa những công nghệ và vắc xin tiên tiến nhất về Việt Nam. Đây sẽ là nền tảng quan trọng giúp bảo vệ sức khỏe cộng đồng một cách toàn diện, bền vững.