HCDC khuyến cáo 4 điều phụ huynh cần làm trước khi cho con nhập học

Trước thềm năm học mới, Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP.HCM (HCDC) khuyến cáo phụ huynh cần: (1) Lưu giữ đầy đủ sổ hoặc phiếu tiêm chủng của trẻ; (2) Nộp sổ hoặc phiếu tiêm chủng về trường theo hướng dẫn của nhà trường; (3) Theo dõi thông báo rà soát tiền sử tiêm chủng từ nhà trường hoặc Trạm Y tế và (4) Phối hợp đưa trẻ đi tiêm bù khi được mời hoặc thông báo. Đây là những bước cần thiết giúp trẻ được bảo vệ tốt hơn trước các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm trong thời điểm giao mưa, đồng thời hạn chế nguy cơ lây lan và bùng phát dịch bệnh trong trường học.

Khi bước vào trường học, trẻ học tập, vui chơi, ăn uống và sinh hoạt trong không gian tập thể, thường xuyên tiếp xúc gần với nhiều bạn bè. Đây là môi trường thuận lợi cho các tác nhân gây bệnh truyền nhiễm lây lan, đặc biệt khi có trẻ chưa được bảo vệ đầy đủ bằng vắc xin.

Thực tế, nhiều trường học từng ghi nhận các chùm ca bệnh truyền nhiễm. Tháng 4/2026, Đắk Lắk ghi nhận 26 học sinh mắc thủy đậu tại Trường Tiểu học Lê Văn Tám và gần 10 học sinh mắc quai bị tại Trường Tiểu học Phạm Hồng Thái. Năm 2025, hơn 160 học sinh Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú THCS Con Cuông mắc cúm A, khiến gần 400 học sinh phải nghỉ học để hạn chế nguy cơ lây lan.

Vì vậy, rà soát tiền sử tiêm chủng trước khi nhập học là bước chủ động trong phòng bệnh cho từng trẻ và bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Tại TP.HCM, hoạt động kiểm tra tiền sử và tiêm chủng bù liều cho trẻ nhập học tại các cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học đã được triển khai định kỳ từ năm học 2025 - 2026. HCDC cho biết mục tiêu là rà soát tiền sử tiêm chủng của trẻ, xác định những trường hợp chưa tiêm hoặc chưa đủ mũi và tổ chức tiêm bù khi trẻ đủ điều kiện. Hoạt động này đặc biệt chú trọng các trẻ bước vào môi trường học tập mới, nơi nguy cơ tiếp xúc và lây truyền bệnh trong cộng đồng cao hơn.

Để chủ động bảo vệ trẻ trước nguy cơ mắc và lây lan bệnh truyền nhiễm trong môi trường học đường trong bối cảnh hàng chục triệu học sinh sinh viên trên toàn quốc chuẩn bị đồng loạt quay trở lại trường học, HCDC khuyến cáo phụ huynh nên hoàn thành 4 việc quan trọng sau đây trước thềm năm học mới:

1. Lưu giữ đầy đủ sổ hoặc phiếu tiêm chủng của trẻ

Cha mẹ không nên chỉ dựa vào trí nhớ để xác định con đã tiêm những gì, bởi lịch tiêm của trẻ kéo dài qua nhiều năm và có thể được thực hiện tại nhiều cơ sở khác nhau. Sổ hoặc phiếu tiêm chủng là căn cứ quan trọng giúp nhân viên y tế xác định chính xác những mũi trẻ đã tiêm, những mũi còn thiếu hoặc cần được tiêm nhắc, thay vì phải phỏng đoán hoặc tiêm lại không cần thiết.

Đặc biệt, những trẻ chuẩn bị đi nhà trẻ, vào mẫu giáo hoặc bước vào lớp 1 càng nên được rà soát kỹ. Đây là những thời điểm trẻ chuyển sang môi trường sinh hoạt tập thể mới, đồng thời cũng là cơ hội thuận tiện để cha mẹ kiểm tra toàn bộ lịch sử tiêm chủng. Nếu không còn sổ tiêm hoặc thông tin bị thiếu, phụ huynh nên chủ động liên hệ Trạm Y tế hoặc cơ sở tiêm chủng để được hỗ trợ tra cứu, đối chiếu và tư vấn.

2. Nộp sổ tiêm chủng về trường theo hướng dẫn

Sau khi kiểm tra và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, phụ huynh cần nộp sổ hoặc phiếu tiêm chủng của trẻ cho nhà trường theo hướng dẫn. Thông tin này giúp nhà trường phối hợp với ngành y tế rà soát tiền sử tiêm chủng của học sinh. Theo Nghị định 165/2025/NĐ-CP của Chính phủ, việc rà soát lịch sử tiêm chủng được thực hiện đối với trẻ em, học sinh trong cơ sở giáo dục mầm non và giáo dục phổ thông, góp phần đảm bảo trẻ được tiêm chủng đầy đủ và đúng quy định.

3. Theo dõi thông báo rà soát tiền sử tiêm chủng

Sau khi rà soát, những trẻ chưa được tiêm hoặc chưa hoàn thành đủ các mũi theo khuyến cáo sẽ được thông báo, hướng dẫn hoặc mời tiêm bổ sung. Phụ huynh không nên bỏ qua những thông báo này chỉ vì cho rằng trẻ “đã tiêm gần đủ” hoặc “trước đây đã từng tiêm rồi”. Một số vắc xin cần nhiều liều hoặc có lịch tiêm nhắc theo độ tuổi, vì vậy chỉ khi đối chiếu đầy đủ tiền sử với lịch tiêm phù hợp mới có thể xác định trẻ đã được bảo vệ đầy đủ hay chưa. Điều này có thể khiến trẻ tiếp tục thiếu miễn dịch bảo vệ trước những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm.

Do đó, cha mẹ nên chủ động theo dõi các kênh thông tin của trường học, nhóm lớp và các thông báo từ Trạm Y tế, cơ sở tiêm chủng dịch vụ uy tín như Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC để không bỏ lỡ những hướng dẫn quan trọng liên quan đến công tác tiêm chủng.

4. Đưa trẻ đi tiêm bù khi được thông báo

Nếu phát hiện con còn thiếu mũi, cha mẹ không nên quá lo lắng. Việc lỡ một mũi không đồng nghĩa phải bắt đầu lại toàn bộ lịch tiêm từ đầu. Tùy loại vắc xin, số mũi đã tiêm, khoảng cách giữa các mũi và tình trạng sức khỏe của trẻ, nhân viên y tế sẽ tư vấn lịch tiêm bù phù hợp.

Khi nhận được thông báo từ nhà trường, Trạm Y tế hoặc các cơ sở tiêm chủng uy tín, phụ huynh nên mang theo sổ hoặc phiếu tiêm chủng để nhân viên y tế kiểm tra và xác định chính xác trẻ cần tiêm gì, khi nào và với số liều ra sao. Cách làm này vừa tránh bỏ sót vắc xin, vừa giúp việc tiêm chủng được thực hiện an toàn và đúng hướng dẫn chuyên môn.

Tiêm chủng đầy đủ không chỉ tạo miễn dịch chủ động cho từng trẻ mà còn góp phần giảm nguy cơ lưu hành và lây lan của các bệnh truyền nhiễm có thể phòng ngừa bằng vắc xin. Đặc biệt quan trọng trong trường học, nơi hàng chục, hàng trăm học sinh cùng học tập và sinh hoạt mỗi ngày. Khi tỷ lệ trẻ được bảo vệ bằng vắc xin ở mức cao, nguy cơ hình thành các “khoảng trống miễn dịch” trong cộng đồng cũng được hạn chế, qua đó góp phần bảo vệ cả những trẻ chưa thể tiêm hoặc chưa đáp ứng đầy đủ với vắc xin.

Đồng hành cùng phụ huynh trong mùa tựu trường, Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC hiện triển khai chương trình miễn phí rà soát lịch sử tiêm chủng, hỗ trợ tư vấn hoàn thiện các mũi còn thiếu và cấp Giấy xác nhận tiêm chủng cho học sinh, sinh viên trên toàn quốc. Chương trình được triển khai tại gần 300 trung tâm trên toàn quốc, nhằm hỗ trợ phụ huynh chuẩn bị hồ sơ tiêm chủng trước năm học mới.

Đặc biệt, VNVC còn triển khai hàng loạt chương trình quà tặng và ưu đãi lên đến 700.000 đồng cho nhiều vắc xin và gói vắc xin quan trọng, phòng các bệnh như não mô cầu, viêm não Nhật Bản, cúm, viêm phổi, ho gà, bạch hầu, sốt xuất huyết, HPV và nhiều bệnh truyền nhiễm khác. Bên cạnh đó, chính sách “Tiêm trước - Trả sau” lãi suất 0%, với toàn bộ lãi suất do VNVC hỗ trợ, giúp phụ huynh thuận tiện hơn khi hoàn thiện lịch tiêm chủng cho con.

Ngoài ra, từ nay cho đến hết ngày 30/9/2026, 100% học sinh, sinh viên đến tiêm chủng tại VNVC còn nhận được nhiều quyền lợi hấp dẫn. Những em mang theo giấy khen, huy chương hoặc minh chứng thành tích trong học tập, nghiên cứu khoa học, văn hóa, nghệ thuật, thể thao, công nghệ thông tin, đổi mới sáng tạo… sẽ nhận được các phần quà động viên từ VNVC.

Năm học mới là một hành trình trưởng thành mới của trẻ. Bên cạnh sách vở, đồng phục và những ngày đầu đến lớp, một nền tảng sức khỏe tốt cũng là hành trang quan trọng để trẻ học tập, vui chơi và phát triển. Chủ động rà soát và hoàn thiện lịch tiêm chủng đúng thời điểm giúp trẻ tăng cường bảo vệ trước nhiều bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, hạn chế nguy cơ biến chứng và góp phần ngăn ngừa lây lan bệnh trong trường học.

BÀI VIẾT CÙNG CHỦ ĐỀ