Mẹ đã tiêm vắc xin RSV trong thai kỳ, trẻ sinh ra cần tiêm kháng thể đơn dòng RSV không? Khoảng cách bao lâu?

Bác sĩ Hoa Tuấn Ngọc
Bác sĩ tham vấn Bác sĩ Hoa Tuấn Ngọc
Quản lý Y khoa Hệ thống Tiêm chủng VNVC
Thanh Thủy
Tác giả Thanh Thủy
Ngày đăng: 20/11/2026

Nếu mẹ bầu đã tiêm vắc xin RSV đúng thời điểm khuyến cáo trong thai kỳ, từ 24 - 36 tuần thai và cách thời điểm sinh ít nhất 2 tuần thì em bé sau khi chào đời thường sẽ không cần tiêm thêm kháng thể đơn dòng RSV. Tuy nhiên, một số trường hợp đặc biệt vẫn cần được bác sĩ cân nhắc tiêm kháng thể đơn dòng RSV, kể cả khi mẹ đã tiêm vắc xin đầy đủ.

Theo Bác sĩ Hoa Tuấn Ngọc, Quản lý Y khoa Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC, tiêm vắc xin RSV cho phụ nữ mang thai và tiêm kháng thể đơn dòng RSV cho trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ là hai chiến lược dự phòng bệnh hiệu quả, cùng hướng đến mục tiêu bảo vệ trẻ trước nguy cơ nhiễm virus hợp bào hô hấp (RSV). Tuy nhiên, hai biện pháp có cơ chế tạo miễn dịch và đối tượng tiếp nhận khác nhau.

mẹ bầu tiêm ngừa

Mẹ tiêm vắc xin RSV trong thai kỳ giúp truyền kháng thể bảo vệ con ngay từ khi chào đời

Vắc xin RSV Abrysvo (Pfizer, Mỹ) được phát triển dành cho 2 nhóm đối tượng là người lớn từ 60 tuổi trở lên và phụ nữ mang thai. Ở phụ nữ mang thai, vắc xin giúp cơ thể mẹ chủ động tạo kháng thể IgG đặc hiệu chống lại virus hợp bào hô hấp. Những kháng thể này được vận chuyển qua nhau thai vào tuần hoàn thai nhi, hình thành miễn dịch thụ động, giúp trẻ có khả năng chống lại RSV ngay từ khi chào đời, đặc biệt trong 6 tháng đầu đời mà trẻ có nguy cơ cao mắc các bệnh đường hô hấp dưới nặng như viêm phổi, viêm tiểu phế quản và phải nhập viện.

Thử nghiệm lâm sàng pha 3 MATISSE đánh giá hiệu quả và độ an toàn của vắc xin Abrysvo tiêm cho phụ nữ mang thai, cho thấy vắc xin RSV tiêm cho mẹ giảm 81,8% nguy cơ trẻ mắc nhiễm trùng đường hô hấp dưới thể nặng do RSV cần chăm sóc y tế trong 90 ngày đầu đời. Hiệu quả bảo vệ vẫn duy trì ở mức 69,4% khi trẻ được 6 tháng tuổi. Dữ liệu thực tế tại Argentina, quốc gia triển khai tiêm vắc xin RSV cho thai phụ trong Chương trình Tiêm chủng Quốc gia, cũng ghi nhận giảm 71,3% nguy cơ nhập viện do RSV ở trẻ trong 6 tháng đầu đời.

Mẹ đã tiêm vắc xin RSV, trẻ có cần tiêm thêm kháng thể đơn dòng Beyfortus không?

Bác sĩ Tuấn Ngọc cho biết, trong phần lớn trường hợp, nếu mẹ được tiêm vắc xin RSV đúng thời điểm và ít nhất 14 ngày trước sinh, trẻ khỏe mạnh thường không cần tiêm thêm kháng thể đơn dòng Beyfortus (Nirsevimab) ngay sau chào đời. Nếu mẹ chuyển dạ quá sớm, dưới 14 ngày sau tiêm, trẻ có thể chưa nhận đủ kháng thể từ mẹ và cần được cân nhắc dự phòng bổ sung bằng kháng thể đơn dòng.

Bên cạnh đó, lượng kháng thể mà trẻ có được từ mẹ sẽ giảm dần theo thời gian, khiến khả năng bảo vệ không duy trì ở mức ổn định trong suốt năm đầu đời. Hội Nhi khoa Việt Nam cho biết, hiệu lực bảo vệ từ kháng thể mẹ truyền bắt đầu suy giảm từ khoảng tháng thứ 3. Vì vậy, trong bối cảnh RSV có thể lưu hành quanh năm tại Việt Nam, bác sĩ có thể cân nhắc tiêm bổ sung kháng thể đơn dòng RSV cho trẻ khỏe mạnh từ 3 - 6 tháng tuổi khi virus đang hoạt động mạnh hoặc trẻ có nguy cơ phơi nhiễm cao, chẳng hạn chuẩn bị di chuyển đến khu vực đang có dịch RSV.

tiêm ngừa cho người mang thai
Gia đình nên đưa trẻ đến cơ sở y tế hoặc trung tâm tiêm chủng để được bác sĩ đánh giá thời điểm và nhu cầu dự phòng phù hợp, ngay cả khi người mẹ đã tiêm vắc xin RSV trong thai kỳ đúng khuyến cáo y khoa.

Ngoài các trường hợp cần dự phòng do thời điểm mẹ tiêm vắc xin chưa bảo đảm hoặc hiệu lực kháng thể truyền từ mẹ suy giảm theo thời gian, một số trẻ vẫn có thể cần tiêm kháng thể đơn dòng RSV Beyfortus ngay cả khi mẹ đã tiêm vắc xin RSV đầy đủ và đúng khuyến cáo như:

(1) Mẹ có tình trạng suy giảm miễn dịch bẩm sinh, mắc phải hoặc đang sử dụng thuốc ức chế miễn dịch, khiến đáp ứng tạo kháng thể sau tiêm có thể không đầy đủ. Những trường hợp mẹ mắc bệnh lý ảnh hưởng đến khả năng vận chuyển kháng thể qua nhau thai, chẳng hạn nhiễm HIV, cũng có thể khiến trẻ nhận được lượng kháng thể thấp hơn mức cần thiết.

(2) Trẻ bị mất lượng kháng thể mẹ truyền sau sinh do các can thiệp y khoa như phẫu thuật tim có sử dụng hệ thống tuần hoàn ngoài cơ thể, hỗ trợ hô hấp và tuần hoàn bằng ECMO hoặc thực hiện thủ thuật thay máu. Những can thiệp này có thể làm giảm đáng kể lượng kháng thể thụ động đang lưu hành trong cơ thể trẻ.

(3) Trẻ có nguy cơ cao mắc RSV nặng, bao gồm trẻ mắc tim bẩm sinh có rối loạn huyết động đáng kể, sinh non dưới 32 tuần tuổi thai, bệnh phổi mạn tính cần hỗ trợ oxy, suy giảm miễn dịch nặng, bệnh lý thần kinh - cơ ảnh hưởng đến hô hấp, xơ nang có tổn thương phổi nặng hoặc hội chứng Down và một số bất thường di truyền làm tăng nguy cơ biến chứng khi nhiễm RSV.

điều dưỡng chăm sóc bé sơ sinh
Trong trường hợp mẹ tiêm vắc xin RSV trước 24 tuần hoặc trẻ được sinh ra sau khi mẹ tiêm vắc xin < 2 tuần, bác sĩ có thể chỉ định tiêm kháng thể đơn dòng cho trẻ để bảo vệ khỏi nguy cơ mắc RSV.

Mẹ tiêm vắc xin RSV, bao lâu sau trẻ có thể tiêm kháng thể đơn dòng?

Theo tài liệu “Hướng dẫn sử dụng Nirsevimab trong thực hành lâm sàng” của Hội Nhi khoa Việt Nam năm 2026, không có yêu cầu về khoảng cách tối thiểu giữa thời điểm mẹ tiêm vắc xin RSV và thời điểm trẻ được tiêm kháng thể đơn dòng Beyfortus. Nếu trẻ có chỉ định, bác sĩ có thể tiêm kháng thể đơn dòng ngay sau sinh, kể cả khi mẹ mới tiêm vắc xin RSV vài ngày trước khi chuyển dạ.

Lý giải cho hướng dẫn này, Bác sĩ Tuấn Ngọc cho biết vắc xin và kháng thể đơn dòng RSV là hai biện pháp cung cấp kháng thể theo cơ chế miễn dịch thụ động khác nhau và có thể cùng tồn tại trong cơ thể trẻ mà không cản trở hay làm giảm hiệu lực bảo vệ của nhau. Trong khi vắc xin RSV Abrysvo kích thích cơ thể mẹ tạo kháng thể IgG rồi truyền qua nhau thai, kháng thể đơn dòng RSV Beyfortus cung cấp trực tiếp kháng thể đơn dòng đặc hiệu cho trẻ, giúp trung hòa virus ngay khi trẻ tiếp xúc với mầm bệnh.

Beyfortus là kháng thể đơn dòng tái tổ hợp IgG1, có khả năng nhận diện và gắn vào vùng kháng nguyên đặc hiệu trên protein F của RSV ở trạng thái trước hòa màng. Khi liên kết với vị trí này, kháng thể ngăn virus hòa màng và xâm nhập vào tế bào biểu mô đường hô hấp, qua đó hạn chế quá trình gây nhiễm trùng. Nhờ công nghệ kéo dài thời gian bán hủy, kháng thể có thể duy trì nồng độ bảo vệ trong khoảng 5 - 6 tháng chỉ với một liều tiêm bắp.

Hướng dẫn của Hội Nhi khoa Việt Nam cũng dẫn chứng các dữ liệu nghiên cứu lâm sàng, cho thấy sự hiện diện của kháng thể RSV từ mẹ được tiêm vắc xin RSV trong thai kỳ không làm giảm hiệu lực bảo vệ của kháng thể đơn dòng RSV. Theo kết quả nghiên cứu, hiệu lực giảm nhiễm trùng hô hấp dưới liên quan RSV cần chăm sóc y tế có thể đạt đến 74,5%; phân tích gộp ghi nhận hiệu lực 79,5%.

Dữ liệu trực tiếp về việc phối hợp hai biện pháp hiện đến từ một thử nghiệm ngẫu nhiên pha 4 tại 8 cơ sở tại Mỹ trên 181 cặp mẹ - con, được công bố dưới dạng tóm tắt nghiên cứu vào tháng 01/2026, cho thấy việc dùng riêng hoặc kết hợp vắc xin RSV cho mẹ và kháng thể đơn dòng RSV Beyfortus cho trẻ đều an toàn, không ghi nhận biến cố nghiêm trọng nào liên quan đến sản phẩm.

Loại sinh phẩm Vắc xin RSV (Abrysvo) Kháng thể đơn dòng RSV (Beyfortus)
Dành cho Phụ nữ mang thai từ 24 - 36 tuần của thai kỳ và người lớn từ 60 tuổi trở lên. Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ từ 0 - 24 tháng tuổi.
Cơ chế bảo vệ cho trẻ sơ sinh Kháng thể chống lại RSV sản sinh từ mẹ chuyển sang thai nhi qua nhau thai giúp bảo vệ trẻ trong khoảng 6 tháng đầu đời. Kháng thể chống lại RSV được sản xuất sẵn, đưa trực tiếp vào cơ thể trẻ,  trẻ sẽ có miễn dịch ngay sau khi tiêm chủng, bảo vệ trẻ trong suốt mùa RSV khoảng 5 - 6 tháng.
Lịch tiêm 01 mũi duy nhất trong giai đoạn 24 - 36 tuần thai kỳ, bác sĩ sẽ chỉ định lịch tiêm phù hợp nếu thai phụ bỏ qua giai đoạn quan trọng này hoặc khuyến cáo sử dụng kháng thể đơn dòng RSV cho trẻ sau khi chào đời. 01 mũi trong mùa RSV đầu tiên (từ sơ sinh đến tròn 12 tháng tuổi). Khuyến cáo tiêm thêm 01 mũi trong mùa RSV thứ 2  (từ sau 12 tháng  tuổi đến 2 tuổi) nếu bác sĩ đánh giá trẻ có nguy cơ mắc RSV nặng, với khoảng cách tối thiểu 6 tháng với mũi đã tiêm vào mùa RSV đầu tiên.
Tìm hiểu chi tiết button tìm hiểu thêm button tìm hiểu thêm
16:13 20/11/2026
Share Facebook Share Twitter Share Pinterest

BÀI VIẾT CÙNG CHỦ ĐỀ

›