Sốt xuất huyết đồng loạt tăng giữa mùa mưa, nhiều địa phương hình thành ổ dịch lớn
Sốt xuất huyết Dengue đang liên tiếp gia tăng tại nhiều địa phương trên toàn quốc trong thời điểm mưa nhiều tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi vằn truyền bệnh sinh sản; nhiều nơi ghi nhận ổ dịch mới, ca bệnh nặng và thậm chí tử vong. Người dân cần chủ động diệt lăng quăng, phòng muỗi đốt và tiêm vắc xin phòng bệnh cho trẻ em từ 4 tuổi và người lớn theo chỉ định để tăng cường bảo vệ trước nguy cơ bệnh dịch bùng phát và diễn tiến nặng.
Sốt xuất huyết đang bước vào giai đoạn đáng lưu ý khi số ca mắc liên tục được ghi nhận tại nhiều tỉnh, thành trên cả nước. Theo số liệu Bộ Y tế, trong 8 tháng đầu năm 2026, Việt Nam ghi nhận hơn 78.300 ca mắc sốt xuất huyết Dengue, trong đó có 13 trường hợp tử vong, số ca mắc tăng 1,2 lần so với cùng kỳ năm 2025. Riêng khu vực phía Nam ghi nhận hơn 53.400 trường hợp. Bước sang tháng 9, tình hình tại nhiều địa phương vẫn chưa hạ nhiệt:
|
Hà Nội |
Đà Nẵng |
Đắk Lắk |
TP.HCM |
An Giang |
|
Trong tuần từ ngày 18 - 25/9, ghi nhận 390 ca mắc tại 86 phường, xã, phát sinh 18 ổ dịch mới. Tính từ đầu năm, Hà Nội đã ghi nhận 3.596 ca tại 118 phường, xã; 28 ổ dịch vẫn đang hoạt động. |
Trong tuần 39 (21 - 27/9), có 348 ca mắc, nâng tổng số từ đầu năm lên 3.935 ca, cao gấp 2,3 lần cùng kỳ năm trước, đồng thời phát sinh thêm 19 ổ dịch. |
Tính đến ngày 10/9, toàn tỉnh ghi nhận 6.112 ca và đến ngày 30/9 ghi nhận 3 trường hợp tử vong. Chỉ trong 4 ngày (7 - 10/9), Bệnh viện Đa khoa vùng Tây Nguyên tiếp nhận và điều trị 137 trường hợp sốt xuất huyết, có ngày lên tới 49 trường hợp. |
Trong tuần 38 (14 - 20/9), ghi nhận 1.462 ca sốt xuất huyết, nâng tổng số ca tích lũy từ đầu năm đến hết tuần này lên 34.161 trường hợp. |
Tính đến ngày 17/9, toàn tỉnh ghi nhận 6.381 ca sốt xuất huyết, tăng 2,1 lần so với cùng kỳ năm 2025, trong đó có một trường hợp tử vong. Một số địa phương ghi nhận số ca cao gồm Phú Quốc, An Cư, Châu Đốc, Cù Lao Giêng và Long Xuyên. |
Những con số này cho thấy sốt xuất huyết không chỉ gia tăng tại một điểm nóng riêng lẻ mà đang xuất hiện đồng thời ở nhiều khu vực với quy mô khác nhau, từ các đô thị đông dân đến Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long. Đặc biệt, việc nhiều ổ dịch mới liên tiếp phát sinh cho thấy nguy cơ lây truyền trong cộng đồng vẫn hiện hữu khi điều kiện môi trường thuận lợi.
Theo Bác sĩ Phạm Hồng Thuyết - Quản lý Y khoa, Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC, sốt xuất huyết thường có tính mùa rõ rệt, với hoạt động lây truyền có xu hướng tăng trong và sau mùa mưa. Lượng mưa, độ ẩm và nhiệt độ thuận lợi có thể làm gia tăng quần thể muỗi truyền bệnh, đồng thời tạo thêm các dụng cụ, vật chứa nước trở thành nơi sinh sản của muỗi Aedes. Đây cũng là lý do thời điểm hiện nay cần đặc biệt lưu ý.
“Tại Hà Nội, sau các đợt mưa ngập, ngành y tế ghi nhận nhiều khu vực có điều kiện thuận lợi cho lăng quăng, bọ gậy phát triển và đồng thời ghi nhận 390 ca bệnh cùng 18 ổ dịch mới trong một tuần. Tại Đắk Lắk, ngành y tế cũng đánh giá thời điểm mưa nhiều hiện nay là yếu tố thuận lợi khiến sốt xuất huyết tiếp tục diễn biến phức tạp, trong khi các ổ dịch mới liên tục xuất hiện tại cộng đồng”, Bác sĩ Hồng Thuyết nhấn mạnh và cho biết thêm, mưa lớn không trực tiếp gây ra sốt xuất huyết, nhưng sau mưa, nước có thể đọng lại trong các vật dụng rất nhỏ quanh nhà như xô, chậu, chai lọ, lốp xe, hộp đựng, máng nước, vật liệu xây dựng, đồ phế thải chậu cây, hộp xốp, máng nước hay những vị trí trũng. Đây là những nơi muỗi Aedes aegypti và Aedes albopictus có thể đẻ trứng và phát triển.
Diễn biến thời tiết những tuần tới cũng là yếu tố cần theo dõi. Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia dự báo trong tháng 10/2026, mưa vừa, mưa to có khả năng xuất hiện tại nhiều khu vực trên cả nước. Giai đoạn từ tháng 10 - 12/2026, lượng mưa có sự phân hóa theo vùng; trong đó tháng 10 khu vực Bắc Bộ được dự báo có lượng mưa cao hơn trung bình nhiều năm, còn từ tháng 11 - 12, mưa lớn có xu hướng tập trung nhiều hơn tại Trung Bộ.
Trước diễn biến thời tiết này, nguy cơ sốt xuất huyết có thể tiếp tục duy trì ở mức cao tại những khu vực đang có ca bệnh và mật độ muỗi truyền bệnh cao. Tuy nhiên, mức độ gia tăng không giống nhau giữa các địa phương và còn phụ thuộc vào mật độ vectơ, điều kiện môi trường, miễn dịch cộng đồng và hiệu quả của các biện pháp kiểm soát dịch.
Sốt xuất huyết là bệnh truyền nhiễm do virus Dengue gây ra, lây truyền chủ yếu qua muỗi Aedes nhiễm virus. Virus Dengue có 4 type huyết thanh chính. Người từng mắc một type vẫn có thể mắc các type khác trong những lần nhiễm sau; lần mắc sau có thể làm tăng nguy cơ mắc sốt xuất huyết nặng, biến chứng có thể bao gồm sốc, xuất huyết nội tạng, suy tạng và tử vong nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời.
Bệnh thường khởi phát bằng sốt cao, đau đầu, đau mỏi cơ khớp, buồn nôn hoặc phát ban. Tuy nhiên, diễn biến bệnh không phải lúc nào cũng tỷ lệ thuận với mức độ sốt. Đáng lưu ý, khi người bệnh bắt đầu hạ sốt, nguy cơ trở nặng vẫn có thể xuất hiện. Bác sĩ Hồng Thuyết lưu ý các dấu hiệu cảnh báo người dân cần đặc biệt chú trọng khi gia đình có người thân nghi nhiễm sốt xuất huyết để đưa người bệnh đến cơ sở y tế để được đánh giá ngay, thay vì tiếp tục theo dõi tại nhà:
- Đau bụng hoặc đau tức vùng bụng
- Nôn nhiều, nôn ra máu
- Đi ngoài phân có máu
- Chảy máu mũi hoặc chân răng
- Mệt lả, bứt rứt hoặc tình trạng xấu đi sau khi vừa hết sốt…
Thực tế tại Đắk Lắk mới đây cho thấy bệnh có thể chuyển nặng ở cả trẻ khỏe mạnh. Bệnh nhi 11 tuổi tử vong sau khi xuất hiện sốt cao, sau đó đau bụng, nôn ói và diễn tiến đến sốc, suy tạng nặng, xuất huyết tiêu hóa và suy hô hấp.
Để phòng ngừa hiệu quả sốt xuất huyết, Bác sĩ Hồng Thuyết khuyến cáo người dân cần thực hiện đồng thời nhiều biện pháp, từ kiểm soát muỗi, loại bỏ nơi sinh sản của muỗi và chủ động tiêm ngừa vắc xin.
- Kiểm tra toàn bộ khu vực trong và xung quanh nhà sau mỗi đợt mưa, đặc biệt những vị trí có khả năng đọng nước;
- Đậy kín các dụng cụ chứa nước; thu gom, lật úp hoặc loại bỏ các vật dụng không cần thiết có thể chứa nước mưa;
- Vệ sinh thường xuyên lu, khạp, bể chứa và các dụng cụ chứa nước sinh hoạt để ngăn muỗi đẻ trứng;
- Kiểm tra định kỳ sân, ban công, mái nhà, máng xối, chậu cây, lốp xe, vật liệu xây dựng và khu vực tập kết phế thải;
- Hạn chế muỗi đốt bằng cách mặc quần áo dài tay, sử dụng lưới cửa, thuốc xua muỗi và ngủ màn;
- Muỗi Aedes có thể đốt người vào ban ngày, vì vậy các biện pháp bảo vệ cần được duy trì trong suốt cả ngày.
Tại Việt Nam, vắc xin Qdenga do Takeda (Nhật Bản) phát triển đã được Bộ Y tế cấp phép sử dụng cho người từ 4 tuổi trở lên, không yêu cầu xét nghiệm xác định từng mắc Dengue trước khi tiêm; phác đồ gồm 2 mũi, cách nhau 3 tháng. Dữ liệu nghiên cứu được Cơ quan Dược phẩm Châu Âu (EMA) công bố cho thấy, trong năm đầu tiên sau khi hoàn thành 2 liều, Qdenga đạt 80,2% hiệu quả phòng sốt xuất huyết Dengue được xác nhận bằng xét nghiệm và 90,4% hiệu quả phòng nhập viện do Dengue.
Hệ thống gần 300 Trung tâm Tiêm chủng VNVC trên toàn quốc hiện triển khai tiêm ngừa đầy đủ vắc xin Qdenga phòng sốt xuất huyết cho trẻ em và người lớn. 100% vắc xin chính hãng, bảo quản trong hệ thống kho lạnh chuẩn GSP quốc tế, chất lượng cao, tiêm chủng an toàn, dịch vụ thân thiện - tận tâm - chuyên nghiệp với mức giá ưu đãi đến 100.000 đồng/mũi: Giá gốc 1.390.000 đồng, ưu đãi chỉ còn: 1.290.000 đồng.
Trong bối cảnh sốt xuất huyết đang liên tiếp xuất hiện tại nhiều địa phương và thời tiết còn tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi truyền bệnh phát triển, chủ động phòng bệnh trước khi xuất hiện ca bệnh trong gia đình có ý nghĩa quan trọng. Người dân nên duy trì vệ sinh môi trường, loại bỏ nơi muỗi sinh sản, phòng muỗi đốt, đồng thời chủ động tham vấn bác sĩ về vắc xin sốt xuất huyết và lịch tiêm phù hợp cho người từ 4 tuổi trở lên.
BÀI VIẾT CÙNG CHỦ ĐỀ
Nguy cơ bệnh hô hấp tăng cao đầu năm do thời tiết, ô nhiễm
Cận Tết Nguyên đán, nhu cầu đi lại, giao thương và sinh hoạt tập trung tăng mạnh, cùng các yếu tố bất lợi từ thời tiết và...
Thời điểm giao mùa Đông – Xuân là “điểm nóng” của bệnh truyền nhiễm
Đầu năm không chỉ là thời điểm khởi đầu cho những kế hoạch mới, mà còn là “thời điểm vàng” để chủ động tiêm phòng vắc xin,...
Đầu năm cả văn phòng đổ bệnh, chuyên gia khuyến cáo cách phòng ngừa
Những ngày cận Tết, khi khối lượng công việc tăng cao, họp hành dày đặc, chạy deadline, liên hoan tất niên, di chuyển nhiều và làm việc...
Tiêm vắc xin phế cầu 20 bảo vệ trẻ sớm từ 6 tuần tuổi
Trẻ từ 2 tháng và sớm nhất từ 6 tuần tuổi đã có thể tiêm vắc xin Prevenar 20 (Pfizer, Bỉ), giúp phòng ngừa 20 type phế...
Cảnh báo nguy cơ ổ dịch thủy đậu lan rộng đầu năm
Trước thềm đầu năm mới và cao điểm sản xuất - kinh doanh trước Tết, sự gia tăng ca mắc thủy đậu tại các khu công nghiệp...
Thường xuyên bị herpes ở môi có tăng nguy cơ mắc zona thần kinh không?
Herpes miệng và zona thần kinh đều thuộc họ virus herpes, nhưng herpes môi do virus HSV-1 gây ra, trong khi zona thần kinh là hậu quả...
Nhà có người già, có bệnh nền phòng bệnh trước Tết như thế nào?
Thời tiết lạnh, ăn uống thất thường và tụ họp đông người dịp cận Tết khiến người cao tuổi, người có bệnh nền đối mặt nguy cơ...
