Mách mẹ xử lý nếu bị cúm trong tuần đầu thai kỳ

ThS.BS Nguyễn Văn Quảng
Bác sĩ tham vấn ThS.BS Nguyễn Văn Quảng
Quản lý Y khoa Hệ thống Tiêm chủng VNVC
Ngọc Diệp
Tác giả Ngọc Diệp
Ngày đăng: 09/11/2026

Bị cảm cúm khi mang thai tuần đầu không chỉ gây khó chịu cho mẹ mà còn tiềm ẩn rủi ro với thai nhi trong những ngày đầu phát triển. Nhận biết sớm các dấu hiệu và chăm sóc đúng cách giúp giảm nguy cơ biến chứng, đồng thời bảo vệ sức khỏe mẹ và sự phát triển an toàn của con trong giai đoạn nhạy cảm này.

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi ThS.BS Nguyễn Văn Quảng - Quản lý Y khoa vùng 4 - miền Bắc, Hệ thống Trung tâm tiêm chủng VNVC chia sẻ: “Nghiên cứu dân số tại một thành phố lớn ở miền Nam Trung Quốc cho thấy, tỷ lệ nhập viện do cúm ở phụ nữ mang thai đạt khoảng 2,1/1.000 ca sinh sống mỗi năm. Trong số này, 86% được tiếp nhận điều trị tại khoa sản và tỷ lệ tiêm phòng cúm ở phụ nữ mang thai hoặc sau sinh gần như bằng 0. Cho thấy tầm quan trọng của việc tiêm vắc xin cúm định kỳ hàng năm, đặc biệt ở phụ nữ mang thai, là nhóm có nguy cơ cao gặp biến chứng nặng. WHO và Bộ Y tế khuyến cáo tiêm vắc xin cúm trước hoặc trong thai kỳ để bảo vệ cả mẹ và thai nhi, giúp giảm nhập viện, biến chứng hô hấp và truyền kháng thể bảo vệ trẻ trong những tháng đầu đời”. (1)

bị cảm cúm khi mang thai tuần đầu

Rủi ro nếu bị cảm cúm khi mang thai tuần đầu

Mắc cúm trong những tuần đầu của thai kỳ đặt mẹ và thai nhi vào tình trạng nguy cơ cao. Ở giai đoạn này, hệ miễn dịch của mẹ thay đổi để thích nghi với thai kỳ, khiến cơ thể phản ứng chậm hơn với virus và dễ tiến triển nặng. Thai kỳ cũng tạo áp lực lên tim và phổi, làm tăng nhu cầu oxy và khối lượng tuần hoàn, khiến cơ thể mẹ căng thẳng và dễ nhiễm virus hơn. Nhiễm cúm không chỉ gây các triệu chứng thông thường như sốt, mệt mỏi hay đau nhức, mà còn làm tăng nguy cơ biến chứng nghiêm trọng, bao gồm viêm phổi và các tình trạng cần can thiệp y tế hoặc điều trị tại bệnh viện. (2)

Đối với thai nhi, sốt và tình trạng viêm do cúm trong giai đoạn đầu có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của các cơ quan quan trọng. Các nghiên cứu đã chỉ ra tình trạng mắc cúm sớm trong thai kỳ khiến thai nhi có nguy cơ dị tật ống thần kinh, như bất thường ở não và tủy sống, cũng như các dị tật khác như dị tật tim bẩm sinh, hở hàm ếch. Phụ nữ mang thai bị cúm có nguy cơ chuyển dạ sớm (trước 37 tuần) và sinh non cao hơn so với những người không mắc bệnh, dẫn đến trẻ sơ sinh nhẹ cân và tăng nguy cơ các vấn đề sức khỏe dài hạn. (3)

banner inside tay chân miệng

Triệu chứng của mẹ bầu bị cúm khi mang thai tuần đầu tiên

Trong những tuần đầu thai kỳ, hệ miễn dịch của mẹ thay đổi tạm thời để thích nghi với thai nhi, khiến phụ nữ mang thai dễ mắc cúm và thường gặp các triệu chứng nặng hơn so với khi nhiễm cúm ngoài thai kỳ. Các triệu chứng cúm thường gặp bao gồm:

  • Sốt và ớn lạnh;
  • Đau đầu;
  • Mệt mỏi, uể oải;
  • Đau nhức cơ bắp;
  • Nghẹt mũi, đau họng;
  • Buồn nôn, nôn mửa;
  • Tiêu chảy…

Ngoài ra, các thay đổi về giải phẫu và dung tích phổi trong giai đoạn đầu thai kỳ khiến mẹ bầu dễ xuất hiện các triệu chứng hô hấp, thậm chí khó thở, làm tăng nguy cơ biến chứng đường hô hấp như viêm phế quản hoặc viêm phổi do cúm. Sốt cao trong tuần đầu mang thai cũng có liên quan đến nguy cơ dị tật bẩm sinh ở thai nhi, đặc biệt là dị tật ống thần kinh, đồng thời làm tăng khả năng cần can thiệp y tế hoặc nhập viện. Việc nhận biết sớm và theo dõi sát các triệu chứng đóng vai trò then chốt trong việc bảo vệ sức khỏe mẹ và sự phát triển bình thường của thai nhi.

phụ nữ bị sốt và cảm cúm

Bị cảm cúm khi mới mang thai tuần đầu cần phải làm gì?

Bị cúm ngay từ tuần đầu của thai kỳ tiềm ẩn nguy cơ biến chứng nghiêm trọng cho cả mẹ và thai nhi. Việc thăm khám y tế kịp thời khi xuất hiện các triệu chứng giúp đánh giá mức độ bệnh và chỉ định sử dụng thuốc an toàn nhằm giảm triệu chứng, hạn chế nguy cơ viêm phổi hoặc các biến chứng nặng khác.

Song song với đó, mẹ bầu bị cúm cần nghỉ ngơi đầy đủ, bù nước hợp lý và sử dụng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa để hỗ trợ kiểm soát thân nhiệt, giảm thiểu tác động xấu lên thai nhi và giúp cơ thể mẹ hồi phục nhanh chóng.

Sai lầm của mẹ bầu khi bị cúm những tuần đầu tiên của thai kỳ

Trong những tuần đầu của thai kỳ, hệ miễn dịch của mẹ thay đổi để thích nghi với thai nhi, khiến cơ thể dễ mắc cúm và tiến triển nặng hơn so với người không mang thai. Một sai lầm phổ biến là tự ý sử dụng thuốc mà không có hướng dẫn y khoa. Nhiều loại thuốc thường được dùng khi bị cúm có thể chứa ibuprofen hoặc aspirin, nguy cơ gây ảnh hưởng bất lợi đến thai nhi trong giai đoạn hình thành cơ quan.

Dữ liệu từ Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) và các nghiên cứu trên National Center for Biotechnology Information (NCBI) cho thấy việc sử dụng thuốc kháng viêm không steroid (NSAID) ở giai đoạn đầu thai kỳ có thể làm tăng nguy cơ dị tật bẩm sinh, giảm tưới máu thận thai nhi (được hiểu là tình trạng lưu lượng máu đến thận của thai nhi bị giảm, dẫn đến suy giảm chức năng lọc và bài tiết nước tiểu của thận trong giai đoạn bào thai), giảm lượng nước ối và trong một số trường hợp có thể gây đóng sớm ống động mạch, gây ra các biến chứng tim mạch và suy hô hấp nặng ở trẻ sơ sinh.

Do đó, các chuyên gia khuyến cáo phụ nữ mang thai không tự ý sử dụng NSAID, đặc biệt trong 3 tháng đầu và cuối thai kỳ. Khi cần thiết, việc dùng thuốc giảm đau hoặc hạ sốt nên được thực hiện dưới hướng dẫn của bác sĩ, với lựa chọn ưu tiên là paracetamol, đây là lựa chọn được xem là an toàn hơn cho cả mẹ và thai nhi. (4)

Một sai lầm khác là trì hoãn thăm khám y tế khi xuất hiện triệu chứng cúm. Nếu không được kiểm tra và điều trị kịp thời, cúm có thể tiến triển thành viêm phổi hoặc các biến chứng nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe mẹ và sự phát triển của thai nhi.

Ngoài ra, việc không nghỉ ngơi hợp lý và thiếu bù nước là những yếu tố làm giảm khả năng chống nhiễm của cơ thể. Nghỉ ngơi đầy đủ và duy trì bù nước hợp lý giúp cơ thể đáp ứng tốt hơn với nhiễm trùng và giảm thiểu tác động tiêu cực đến thai nhi.

phụ nữ dùng thuốc kháng sinh

Chế độ sinh hoạt cho mẹ khi bị cảm cúm lúc mang thai

Chế độ sinh hoạt cho mẹ khi bị cảm cúm lúc mang thai cần được kiểm soát cẩn trọng nhằm bảo vệ sức khỏe thai kỳ và ngăn ngừa biến chứng. Khi cơ thể nhiễm virus cúm, hệ miễn dịch của mẹ bầu vốn đã suy giảm khiến các triệu chứng như sốt, ho, đau đầu hoặc chán ăn dễ kéo dài và nặng hơn bình thường.

Trong giai đoạn này, việc nghỉ ngơi đầy đủ, giữ ấm cơ thể và bổ sung nước thường xuyên là yếu tố quan trọng giúp hạn chế mất nước và hỗ trợ quá trình hồi phục. Mẹ bầu có thể sử dụng acetaminophen theo hướng dẫn của bác sĩ để giảm sốt và đau nhức, tuyệt đối không tự ý dùng thuốc cảm thông thường vì một số hoạt chất có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi.

Bên cạnh đó, chế độ dinh dưỡng nên ưu tiên thực phẩm dễ tiêu, giàu vitamin C, kẽm và protein để tăng cường sức đề kháng tự nhiên. Không khí trong phòng cần được giữ ẩm, sạch sẽ, tránh khói thuốc, mùi hóa chất và hạn chế tiếp xúc với người đang mắc bệnh hô hấp.

phụ nữ ăn salad lành mạnh

Mẹ bầu cũng cần theo dõi sát nhiệt độ cơ thể, nhịp thở, cùng các dấu hiệu bất thường như sốt cao, khó thở hoặc thai máy giảm để kịp thời thăm khám và can thiệp y khoa. Duy trì chế độ sinh hoạt khoa học, tuân thủ chỉ định của bác sĩ và giữ tinh thần ổn định sẽ giúp mẹ bầu vượt qua cảm cúm an toàn, giảm tối đa nguy cơ ảnh hưởng đến thai nhi.

LƯU Ý QUAN TRỌNG: Có thể thấy việc điều trị cúm trong thai kỳ tiềm ẩn nhiều rủi ro cho mẹ và thai nhi, nên phòng bệnh bằng tiêm vắc xin cúm được xem là biện pháp an toàn và hiệu quả nhất, giúp bảo vệ sức khỏe mẹ bầu và giảm nguy cơ biến chứng nguy hiểm. Các Bác sĩ từ Hệ thống Tiêm chủng VNVC và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đều khuyến cáo phụ nữ nên tiêm vắc xin cúm trước hoặc trong thai kỳ, ở bất kỳ giai đoạn nào, để bảo vệ sức khỏe cho cả mẹ và thai nhi, tốt nhất nên tiêm từ tam cá nguyệt thứ hai.

Xem thêm: Bà bầu có nên tiêm cúm không?

Qua bài viết trên, thắc mắc bị cảm cúm khi mang thai tuần đầu đã được giải đáp rõ ràng. Điều quan trọng là mẹ bầu cần nghỉ ngơi hợp lý, tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ và tuyệt đối không tự ý dùng thuốc, để bảo đảm thai kỳ diễn ra an toàn và ổn định.

Chủ đề: #cúm #mang thai
10:58 09/11/2026
Share Facebook Share Twitter Share Pinterest
Nguồn tham khảo
  1. Sun, J., Zhang, Y., Zhou, S., Song, Y., Zhang, S., Zhu, J., Zhu, Z., Wang, R., Chen, H., Chen, L., Yang, H., Zhang, J., Azziz-Baumgartner, E., & Schluter, W. W. (2024). Laboratory-Confirmed influenza hospitalizations during pregnancy or the early postpartum period — Suzhou City, Jiangsu Province, China, 2018–2023. MMWR Morbidity and Mortality Weekly Report, 73(43), 958–964. https://doi.org/10.15585/mmwr.mm7343a1
  2. Dorwart, L. (2025, December 19). What happens if I get the flu while pregnant? Verywell Health. https://www.verywellhealth.com/flu-while-pregnant-8726110
  3. Influenza (flu) and pregnancy. (n.d.). March of Dimes. https://www.marchofdimes.org/find-support/topics/pregnancy/influenza-flu-and-pregnancy
  4. Know the risks of taking ibuprofen, NSAIDs during pregnancy | Your Pregnancy Matters | UT Southwestern Medical Center. (n.d.). https://utswmed.org/medblog/nsaid-warning-fda-pregnancy

BÀI VIẾT CÙNG CHỦ ĐỀ

›