Nhiều Bác sĩ, Nhân viên y tế tiêm vắc xin RSV công nghệ mới ngay sau ra mắt

Ngay khi ra mắt tại Việt Nam, vắc xin RSV công nghệ mới của GSK (Anh) đã được đông đảo bác sĩ, chuyên gia và nhân viên y tế của VNVC và Bệnh viện Tâm Anh chủ động tiêm sớm. Triển khai toàn quốc từ 14/12/2025, vắc xin RSV thế hệ mới ứng dụng công nghệ tái tổ hợp với hệ bổ trợ tiên tiến, chỉ cần một liều tiêm, giúp tối ưu hiệu quả và tính an toàn cho người lớn và người có bệnh nền.

Theo PGS.TS Trần Đắc Phu - nguyên Cục trưởng Cục Y tế Dự phòng (Bộ Y tế), RSV là một trong những tác nhân hàng đầu gây viêm phổi, viêm phế quản và suy hô hấp nguy hiểm, với xu hướng mắc bệnh ngày càng gia tăng, trong khi công tác giám sát và điều trị đặc hiệu còn nhiều hạn chế, đặc biệt ở người cao tuổi trong cộng đồng. Việc Việt Nam sớm tiếp cận và triển khai tiêm vắc xin RSV công nghệ mới được xem là bước tiến quan trọng trong phòng bệnh chủ động, góp phần giảm nguy cơ nhập viện và tử vong ở nhóm nguy cơ cao.

Vắc xin RSV hiện đã được phê duyệt và sử dụng tại gần 70 quốc gia, với hàng triệu liều được triển khai, được nhiều tổ chức y khoa khuyến nghị cho người từ 60 tuổi trở lên hoặc nhóm 50 - 59 tuổi có nguy cơ cao. Trong bối cảnh ô nhiễm không khí, già hóa dân số và gia tăng bệnh mạn tính tại Việt Nam, sự xuất hiện của vắc xin RSV được xem là một “lá chắn” mới giúp bảo vệ phổi, giảm gánh nặng bệnh tật và nâng cao chất lượng sống cho người cao tuổi.

Chia sẻ từ thực tiễn lâm sàng, TS.BS.CKII Phạm Xuân Dũng - Giám đốc Trung tâm Ung Bướu, BVĐK Tâm Anh TP.HCM, cho biết RSV là mối đe dọa đặc biệt nghiêm trọng với bệnh nhân ung thư và người suy giảm miễn dịch, khi virus có thể nhanh chóng lan xuống phổi, gây viêm phổi nặng, suy hô hấp và làm gián đoạn phác đồ điều trị.

Bác sĩ Phạm Xuân Dũng phân tích, ung thư và các phương pháp điều trị như hóa trị, xạ trị khiến hệ miễn dịch suy giảm, tạo điều kiện cho virus hợp bào hô hấp xâm nhập và gây bệnh nặng. Đặc biệt, các nhóm ung thư tế bào máu, bệnh bạch cầu, u lympho ác tính được ghi nhận có tỷ lệ nhiễm RSV dao động từ 2 - 17%, theo các thống kê quốc tế. Khi mắc bệnh, virus có thể nhanh chóng lan từ đường hô hấp trên xuống phổi, gây viêm phổi nặng, suy hô hấp, làm gián đoạn hoặc phá vỡ phác đồ điều trị ung thư, thậm chí dẫn đến tử vong. Trong bối cảnh đó, tiêm phòng RSV giúp bổ sung công cụ dự phòng hiệu quả, thay vì chỉ can thiệp khi đã xảy ra biến chứng nặng, đồng thời góp phần bảo vệ tính liên tục và hiệu quả của quá trình điều trị các bệnh mạn tính, trong đó có ung thư.

Cùng quan điểm, PGS.TS.BS Trần Quang Bính, Giám đốc chuyên môn Hệ thống BVĐK Tâm Anh TP.HCM kiếm Giám đốc Trung tâm đào tạo & Nghiên cứu khoa học BVĐK Tâm Anh TP.HCM, cho biết ông chủ động tiêm vắc xin RSV ngay khi vắc xin được triển khai tại Việt Nam bởi thực tế lâm sàng cho thấy RSV ở người cao tuổi ngày càng gia tăng, trong khi việc chẩn đoán khó khăn và chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. “Ở tuổi cao, giải pháp tốt nhất không phải là chờ điều trị mà là phòng ngừa chủ động”, ông nhấn mạnh.

Theo PGS.TS.BS Trần Quang Bính, điểm khác biệt quan trọng của vắc xin RSV thế hệ mới nằm ở hệ bổ trợ tiên tiến. Khi tuổi càng cao, đáp ứng miễn dịch càng suy giảm, đặc biệt sau 60 tuổi. Chất bổ trợ trong vắc xin giúp kích hoạt mạnh mẽ các tế bào miễn dịch, tăng khả năng sinh kháng thể và hình thành trí nhớ miễn dịch lâu dài, từ đó nâng cao hiệu quả và độ bền vững của bảo vệ. Đây là yếu tố then chốt giúp vắc xin phát huy tác dụng ngay cả ở người cao tuổi hoặc người có nhiều bệnh nền.

Từ thực tế chăm sóc bệnh nhân, các bác sĩ cho rằng người cao tuổi thường đồng thời mắc nhiều bệnh lý như hô hấp, tim mạch, đái tháo đường, cơ xương khớp... Bên cạnh đó, một bộ phận không nhỏ người trẻ hơn nhưng có tình trạng suy giảm miễn dịch cũng nằm trong nhóm nguy cơ cao. Trong bối cảnh các bệnh hô hấp có thể tái diễn nhiều lần trong suốt cuộc đời, đặc biệt ở những người sức đề kháng suy yếu, việc chủ động phòng ngừa bằng vắc xin được xem là giải pháp kiểm soát bệnh hiệu quả và bền vững nhất hiện nay.

BS.CKII Thi Văn Gừng, Phó Giám đốc Trung tâm can thiệp mạch, Trưởng Đơn vị Can thiệp nội mạch, Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh & Điện quang can thiệp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho rằng người lớn tuổi không chỉ suy giảm miễn dịch mà còn thường mắc các bệnh mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu. Những người mắc các bệnh mạn tính như tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), bệnh thận mạn, ung thư hoặc suy giảm miễn dịch…, nhiễm RSV không chỉ gây tổn thương phổi đơn thuần mà còn dễ kích hoạt các đợt cấp bệnh nền, làm tăng nguy cơ nhập viện, biến cố tim mạch nghiêm trọng và tử vong.

Tuy nhiên, trong nhiều năm, việc phòng ngừa RSV chủ yếu dựa vào các biện pháp không đặc hiệu, trong khi thuốc điều trị đặc hiệu còn hạn chế và chẩn đoán sớm gặp nhiều khó khăn. Chính vì thế, “việc tiêm vắc xin RSV giúp hạn chế nguy cơ nhiễm trùng, qua đó góp phần ổn định sức khỏe tổng thể, giảm gánh nặng điều trị và chăm sóc y tế lâu dài”, Bác sĩ Gừng nói.

BS.CKI Bạch Thị Chính - Giám đốc Y khoa Hệ thống Tiêm chủng VNVC cũng là một trong những người đầu tiên tại Việt Nam tiêm vắc xin RSV dành cho người lớn, cho biết quyết định này không chỉ dựa trên hiểu biết chuyên môn và dữ liệu khoa học về hiệu quả, độ an toàn của vắc xin, mà còn là một lựa chọn mang tính lan tỏa. “Khi chính những người làm y tế, những người hiểu rõ nhất về bệnh tật và vắc xin, sẵn sàng tiêm phòng, đó là minh chứng rõ ràng và thuyết phục nhất để người dân có thể yên tâm bảo vệ sức khỏe của mình”, Bác sĩ Chính chia sẻ.

Vắc xin RSV được chỉ định tiêm một liều duy nhất cho người từ 60 tuổi trở lên, mang lại hiệu lực bảo vệ cao và kéo dài, là giải pháp phòng bệnh đơn giản, hiệu quả và phù hợp cho người cao tuổi trước một loại virus hô hấp mạnh, nguy hiểm và lưu hành phổ biến như RSV. Các dữ liệu từ nghiên cứu lâm sàng quy mô lớn trên hơn 25.000 người cho thấy vắc xin RSV đạt hiệu lực bảo vệ 82,6% trong phòng ngừa nhiễm trùng đường hô hấp dưới do RSV ở người từ 60 tuổi trở lên và lên đến 94,6% ở nhóm có ít nhất một bệnh nền.

Việc các bác sĩ, nhân viên y tế của Hệ thống Tiêm chủng VNVC và Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, cùng nhiều chuyên gia đầu ngành ở các lĩnh vực khác nhau, chủ động tiêm vắc xin RSV công nghệ mới ngay khi vắc xin được triển khai tại Việt Nam phản ánh rõ cơ sở khoa học và thực tiễn lâm sàng của quyết định này. Trong bối cảnh RSV là tác nhân gây bệnh hô hấp nguy hiểm, tỷ lệ mắc có xu hướng gia tăng, trong khi chẩn đoán và điều trị đặc hiệu còn nhiều hạn chế, tiêm phòng chủ động được các chuyên gia đánh giá là giải pháp phòng bệnh hiệu quả và phù hợp nhất hiện nay đối với người cao tuổi và các nhóm nguy cơ cao.

BÀI VIẾT CÙNG CHỦ ĐỀ