Việt Nam sản xuất vắc xin thế hệ mới của Pháp tại Nhà máy Vắc xin và Sinh phẩm VNVC từ năm 2028

Trong khuôn khổ Hội nghị Cấp cao Việt Nam - Pháp tổ chức ngày 09/07/2026 tại Hà Nội, Công ty Vắc xin Việt Nam (VNVC) và Tập đoàn Sanofi (Pháp) đã công bố bước tiến mới trong lộ trình sản xuất vắc xin công nghệ cao tại Nhà máy Vắc xin và Sinh phẩm VNVC, dự kiến sẽ sản xuất các vắc xin quan trọng thế hệ mới của Sanofi ngay tại Việt Nam từ năm 2028.

Trong bối cảnh Việt Nam đang quyết liệt triển khai các chủ trương, định hướng lớn của Đảng và Nhà nước, các chỉ đạo của Tổng Bí thư, Ban Bí thư và Chính phủ về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; phát triển công nghệ chiến lược quốc gia, sản phẩm công nghệ chiến lược; phát huy vai trò của kinh tế tư nhân; bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân theo các Nghị quyết 57, 68, 72 của Bộ Chính trị và Quyết định số 21 của Thủ tướng Chính phủ, dựa trên nền tảng Quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam - Pháp cũng như các thỏa thuận hợp tác giữa hai nước trong lĩnh vực y tế, khoa học công nghệ và vắc xin, ngày 09/07/2026, tại Hà Nội, Bộ Y tế phối hợp với Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam tổ chức Hội nghị Cấp cao Việt Nam - Pháp với chủ đề: “Tăng cường hợp tác triển khai công nghệ chiến lược, sản phẩm công nghệ chiến lược về phát triển vắc xin thế hệ mới tại Việt Nam”.

Hội nghị là dịp để các lãnh đạo cấp cao Việt Nam và Pháp tiếp tục trao đổi các kiến thức, kinh nghiệm trong lĩnh vực công nghệ y tế chiến lược, trọng tâm là y học dự phòng, chính là lĩnh vực thế mạnh truyền thống của Pháp với ngành sản xuất vắc xin công nghệ cao phát triển lâu đời, hiện đại; chuỗi cung ứng toàn cầu vững mạnh và năng lực nghiên cứu phát minh tiên phong hàng đầu thế giới.

Đây cũng là lĩnh vực mà Việt Nam đang rất quan tâm, nhằm nâng cao năng lực y tế, đáp ứng nhu cầu phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe cho nhân dân, đảm bảo an ninh y tế, chủ động ứng phó với dịch bệnh truyền nhiễm. Đây cũng là lĩnh vực kinh tế quan trọng đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng 2 con số mà Chính phủ Việt Nam đang nỗ lực thực hiện.

Hội nghị cũng đánh dấu bước tiến quan trọng trong tiến trình hợp tác tiến tới sản xuất vắc xin công nghệ cao giữa Sanofi và VNVC đã được ký kết tại Paris vào tháng 10 năm 2024 ngay khi Tổng Bí Thư Tô Lâm thăm chính thức Cộng hoà Pháp và đưa quan hệ hợp tác 2 nước lên đối tác chiến lược toàn diện.

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, bà Nguyễn Thị Thanh, Ủy viên Ban chấp hành Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội, khẳng định phát triển công nghệ và sản xuất vắc xin thế hệ mới không chỉ là nhiệm vụ của ngành y tế mà còn là vấn đề an ninh y tế, an ninh con người và phát triển bền vững quốc gia. Bà nhấn mạnh, Đảng, Quốc hội và Chính phủ đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách đột phá nhằm thúc đẩy nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, phát triển công nghiệp vắc xin, trong đó vắc xin thế hệ mới được xác định là sản phẩm công nghệ chiến lược quốc gia.

Phó Chủ tịch Quốc hội đánh giá cao sự hợp tác giữa Việt Nam và Pháp, cùng các đơn vị liên quan, các doanh nghiệp cùng đồng hành trong việc hỗ trợ Việt Nam nâng cao năng lực nghiên cứu, phát triển công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược, cam kết chuyển giao công nghệ sản xuất vắc xin thế hệ mới, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và giúp Việt Nam từng bước làm chủ công nghệ.

Đồng thời, bà đề nghị các bên xây dựng lộ trình hợp tác rõ ràng để sớm tạo ra các sản phẩm phục vụ người dân; phát huy vai trò của khu vực tư nhân, Nhà nước tạo hành lang pháp lý, xây dựng chính sách mua sắm công để tạo thị trường bền vững và phát triển năng lực công nghệ trong nước, đầu tư phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành trung tâm nghiên cứu, thử nghiệm lâm sàng, sản xuất và phân phối vắc xin thế hệ mới của khu vực.

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan nhấn mạnh trong những năm gần đây, đặc biệt sau đại dịch COVID-19, an ninh y tế không chỉ là vấn đề y tế mà gắn với an ninh quốc gia và phát triển bền vững. Đối với Việt Nam, việc làm chủ nghiên cứu, sản xuất và cung ứng vắc xin là một trong những trụ cột quan trọng nhằm bảo vệ sức khỏe nhân dân, tăng cường khả năng chống chịu của hệ thống y tế và đóng góp vào tăng trưởng kinh tế dài hạn.

Trong bối cảnh đó, Bộ Y tế đang quyết liệt triển khai các chủ trương và định hướng lớn của Đảng và Nhà nước về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, trong đó vắc xin thế hệ mới được xác định là một sản phẩm công nghệ chiến lược, nhằm nâng cao năng lực tự chủ, khẳng định vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị công nghệ sinh học và y tế toàn cầu.

Bộ trưởng khẳng định công nghệ đóng vai trò đặc biệt quan trọng, không chỉ đơn thuần tiếp nhận kỹ thuật sản xuất mà là quá trình toàn diện bao gồm nâng cao năng lực nghiên cứu và phát triển, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, hoàn thiện hệ thống quản lý, kiểm định và cấp phép và xây dựng chuỗi cung ứng vắc xin bền vững.

Hội nghị là một bước đi quan trọng nhằm cụ thể hóa các định hướng hợp tác giữa hai Việt Nam và Pháp trong lĩnh vực vắc xin, thúc đẩy chia sẻ kinh nghiệm quốc tế và xây dựng các mô hình hợp tác công - tư hiệu quả. Qua đó, góp phần nâng cao năng lực sản xuất vắc xin trong nước, bảo đảm nguồn cung ổn định cho Chương trình Tiêm chủng Quốc gia và hướng tới mục tiêu dài hạn định vị Việt Nam trở thành trung tâm sản xuất và đổi mới vắc xin trong khu vực.

“Đặc biệt, sự tham gia của các cơ quan quản lý, các tổ chức quốc tế và các doanh nghiệp trong nước và toàn cầu trong hội nghị hôm nay sẽ giúp hình thành một cách tiếp cận toàn diện, đa ngành, nhằm phát triển việc sản xuất vắc xin công nghệ cao vững mạnh tại Việt Nam”, bà Đào Hồng Lan nói.

Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền Cộng hòa Pháp tại Việt Nam Olivier Brochet khẳng định hội nghị là minh chứng cho sức mạnh, sự trưởng thành và tầm nhìn dài hạn của Quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam - Pháp trong lĩnh vực y tế.

Đại sứ nhấn mạnh trong nhiều thập kỷ qua, y tế luôn là một trong những lĩnh vực hợp tác năng động và thành công nhất giữa Pháp và Việt Nam. Năm 2025, Việt Nam nhập khẩu 486 triệu USD dược phẩm từ Pháp, trong đó vắc xin chiếm tỷ trọng đáng kể, góp phần nâng cao sức khỏe cộng đồng. Tuy nhiên, theo ông, giá trị cốt lõi của quan hệ hợp tác không chỉ nằm ở thương mại mà còn ở sự tin cậy, cam kết về chất lượng, an toàn và bảo đảm tiếp cận công bằng với các thành tựu y học.

Đánh giá cao hợp tác giữa Sanofi và VNVC, Đại sứ cho rằng đây là minh chứng tiêu biểu cho tiềm năng hợp tác Pháp - Việt Nam trong lĩnh vực y tế. Thỏa thuận được hai bên trao đổi nhân chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Emmanuel Macron vào tháng 5/2025, tạo khuôn khổ cho quá trình từng bước xây dựng công nghệ sản xuất vắc xin, đồng thời phát triển nguồn nhân lực trong nước, hệ thống quản lý chất lượng và năng lực đáp ứng các tiêu chuẩn cao nhất về nghiên cứu, sản xuất và an toàn. Sự kết hợp giữa thế mạnh khoa học, công nghiệp của Pháp với năng lực tiêm chủng và phân phối của VNVC sẽ góp phần bảo đảm người dân Việt Nam được tiếp cận vắc xin chất lượng cao, kịp thời và bền vững.

Đại sứ Olivier Brochet cũng bày tỏ kỳ vọng hai nước sẽ tiếp tục tăng cường hợp tác trong nghiên cứu, phát triển các vắc xin thế hệ mới, góp phần hiện thực hóa mục tiêu nâng cao năng lực tự chủ y tế của Việt Nam và đưa Việt Nam trở thành trung tâm khu vực về đổi mới sáng tạo và sản xuất dược phẩm sinh học. Ông mong muốn Hiệp định hợp tác liên Chính phủ mới về y tế giữa Pháp và Việt Nam sẽ sớm được ký kết, tạo khuôn khổ hợp tác toàn diện cho đào tạo, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và phát triển công nghiệp y tế trong thời gian tới.

Sản xuất vắc xin là một trong những lĩnh vực có yêu cầu cao nhất về khoa học, công nghệ và quản lý chất lượng. Việc nghiên cứu, phát triển một loại vắc xin mới thường kéo dài nhiều năm, đòi hỏi đầu tư lớn, quy trình sản xuất chuyên biệt cùng hệ thống kiểm định nghiêm ngặt nhằm bảo đảm chất lượng, an toàn và hiệu quả. Vì vậy, việc sản xuất vắc xin ngay tại Việt Nam không chỉ là tiếp nhận quy trình sản xuất mà là quá trình phát triển toàn diện năng lực nghiên cứu, đào tạo nguồn nhân lực, quản trị chất lượng, vận hành hệ thống và từng bước làm chủ công nghệ.

Bên cạnh năng lực sản xuất, phát triển vắc xin đòi hỏi một hệ sinh thái đồng bộ từ nghiên cứu và phát triển (R&D), giám sát dịch tễ, thử nghiệm lâm sàng, kiểm định chất lượng, hệ thống kho lạnh, logistics đến mạng lưới phân phối và tiêm chủng an toàn. Đây là nền tảng quan trọng để nâng cao năng lực tự chủ về vắc xin, chủ động ứng phó với dịch bệnh và tăng cường an ninh y tế quốc gia.

Ông Stephen Alix, Chủ tịch Ngành hàng Vắc xin Toàn cầu của Sanofi cho biết, với hơn 100 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực sản xuất vắc xin, Sanofi xác định đây là dự án dài hạn về hợp tác nghiên cứu, đào tạo nhân lực, phát triển năng lực sản xuất và bảo đảm các tiêu chuẩn quốc tế về chất lượng, an toàn.

Ông đánh giá cao định hướng phát triển khoa học, công nghệ của Việt Nam cũng như những nỗ lực đầu tư của VNVC trong xây dựng nhà máy vắc xin công nghệ hiện đại. Theo ông, sự kết hợp giữa năng lực công nghệ và kinh nghiệm toàn cầu của Sanofi với nền tảng đầu tư, nghiên cứu và triển khai bài bản của VNVC sẽ tạo tiền đề quan trọng để phát triển năng lực sản xuất vắc xin thế hệ mới tại Việt Nam.

“Sanofi cam kết hợp tác lâu dài cùng Việt Nam và VNVC trong nghiên cứu, chia sẻ kinh nghiệm toàn cầu, đào tạo nguồn nhân lực và phát triển năng lực sản xuất vắc xin chất lượng cao, góp phần nâng cao năng lực tự chủ về vắc xin và củng cố an ninh y tế quốc gia”, ông Stephen Alix nhấn mạnh.

Trong giai đoạn mới, công nghệ sinh học và công nghệ vắc xin thế hệ mới được xác định là những lĩnh vực có ý nghĩa chiến lược, gắn trực tiếp với năng lực y tế dự phòng, an ninh y tế quốc gia và khả năng chủ động ứng phó trước các bệnh truyền nhiễm cũng như nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng y tế toàn cầu. Việc thúc đẩy nghiên cứu, phát triển năng lực sản xuất và từng bước làm chủ công nghệ vắc xin tại Việt Nam không chỉ phục vụ mục tiêu chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân, mà còn góp phần phát triển công nghiệp sinh học, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và khẳng định vai trò của Việt Nam trong chuỗi giá trị y tế toàn cầu.

Tại Hội nghị, VNVC và Sanofi công bố những bước tiến mới trong tiến trình hợp tác sản xuất vắc xin công nghệ cao của Sanofi tại Nhà máy Vắc xin và Sinh phẩm VNVC. VNVC cập nhật tiến độ xây dựng Nhà máy Vắc xin và Sinh phẩm VNVC, danh mục vắc xin thế hệ mới quan trọng được ưu tiên sản xuất để kịp thời đáp ứng nhu cầu tiêm chủng vắc xin chất lượng cao cho trẻ em và người lớn tại Việt Nam, đặc biệt sẵn sàng đáp ứng tiến trình mở rộng danh mục vắc xin của chương trình Tiêm chủng quốc gia với mục tiêu gia tăng số trẻ em và người lớn được tiêm chủng nhiều loại vắc xin thế hệ mới với chi phí đầu tư tối ưu.

VNVC cũng chia sẻ mục tiêu và những dấu ấn thành công đầu tiên trong tiến trình trở thành trung tâm nghiên cứu, tiếp nhận chuyển giao công nghệ, sản xuất và kiểm định vắc xin, sinh phẩm công nghệ cao hàng đầu Việt Nam và khu vực. Trong đó, Nhà máy công nghệ cao là nền tảng để VNVC triển khai các chương trình hợp tác công nghệ với các đối tác quốc tế, Viện nghiên cứu hiện đại là điểm đến thu hút các nghiên cứu khoa học cho các loại vắc xin thế hệ mới.

Ông Ngô Chí Dũng, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty Vắc xin Việt Nam (VNVC) khẳng định trong giai đoạn phát triển mới của đất nước, với vị thế được nâng cao và có nhiều cơ chế, chính sách ngày càng thuận lợi hơn, khu vực kinh tế tư nhân xác định sẵn sàng chủ động tham gia đầu tư lớn vào các lĩnh vực công nghệ chiến lược, đóng góp cùng Nhà nước xây dựng năng lực quốc gia về khoa học, công nghệ và y tế.

Trên tinh thần đó, VNVC từ sớm đã đầu tư dài hạn để hình thành hệ sinh thái vắc xin và tiêm chủng toàn diện, từ mạng lưới gần 300 trung tâm tiêm chủng quy mô lớn trên toàn quốc, đặc biệt là đầu tư xây dựng Nhà máy Vắc xin và Sinh phẩm VNVC hiện đại với công suất lớn, từ đó từng bước tiếp nhận chuyển giao các công nghệ chiến lược, công nghệ lõi trong sản xuất vắc xin thế hệ mới, đồng thời đầu tư lớn để chủ động phát triển nghiên cứu vắc xin theo các tiêu chuẩn quốc tế cao cấp.

Ông Ngô Chí Dũng nhấn mạnh: “Bài học từ đại dịch Covid 19 không chỉ giúp Việt Nam mà nhiều quốc gia trên thế giới đã quyết tâm đầu tư lớn cho phát triển năng lực chủ động nghiên cứu, sản xuất vắc xin công nghệ cao. Tại Việt Nam, các chủ trương chiến lược của Đảng và Nhà nước, định hướng của Chính phủ và sự hướng dẫn của Bộ Y tế, đã giúp VNVC và nhiều đơn vị sẽ yên tâm tiếp tục đầu tư cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, đặc biệt tăng cường hơn nữa trong lĩnh vực sản xuất vắc xin thế hệ mới; phát triển năng lực ngành công nghiệp dược phẩm công nghệ cao tại Việt Nam.

Chúng tôi kỳ vọng sẽ có thêm nhiều cơ chế, chính sách đột phá tiếp theo của Chính Phủ, Bộ Y Tế và các cơ quan chức năng với những cam kết rõ ràng hơn, giúp VNVC cũng như các doanh nghiệp tư nhân tiếp tục đầu tư lớn cho phát triển khoa học công nghệ nhằm tạo ra thêm nhiều các sản phẩm công nghệ chiến lược, góp phần để người dân Việt Nam được tiếp cận sớm hơn, thuận lợi hơn với các vắc xin và sinh phẩm công nghệ cao với giá thành hợp lý hơn, từng bước chủ động cung ứng các vắc xin quan trọng, thế hệ mới cho thị trường trong nước. Không chỉ góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cộng đồng, việc sản xuất những vắc xin chất lượng cao của thế giới ngay tại Việt Nam còn là giải pháp kinh tế hiệu quả, đồng thời góp phần tăng cường năng lực tự chủ và an ninh y tế quốc gia”.

Nhà máy Vắc xin và Sinh phẩm VNVC được đầu tư với vốn ban đầu hơn 2.500 tỷ đồng, quy mô hơn 26.000 m² tại tỉnh Tây Ninh, mục tiêu đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế như EU-GMP, WHO-GMP và FDA Hoa Kỳ với công suất thiết kế khoảng 100 triệu liều vắc xin mỗi năm. Tổ hợp nhà máy được định hướng trở thành trung tâm nghiên cứu, phát triển (R&D), tiếp nhận chuyển giao công nghệ, và từng bước làm chủ công nghệ sản xuất vắc xin, sinh phẩm công nghệ cao; đồng thời xây dựng năng lực toàn diện về nghiên cứu, sản xuất, kiểm định chất lượng, quản trị vận hành và đào tạo nguồn nhân lực, góp phần phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược, nâng cao năng lực tự chủ về vắc xin và tăng cường an ninh y tế quốc gia.

Nhà máy Vắc xin và Sinh phẩm VNVC dự kiến đi vào hoạt động vào cuối năm 2027, sản xuất vắc xin từ năm 2028 và thương mại hoá các vắc xin thế hệ mới từ 2029.

Song song với tiến trình xây dựng nhà máy và các hạ tầng hiện đại của VNVC, Hợp tác giữa Sanofi và VNVC còn triển khai đồng thời các hoạt động đào tạo, phát triển nguồn nhân lực nghiên cứu, vận hành sản xuất, kiểm định chất lượng… được diễn ra tại Việt Nam và Pháp.

Trong khuôn khổ Hội nghị, các phát biểu định hướng của đại diện Ban Chỉ đạo Trung ương và Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của Bộ Y tế đã làm rõ những định hướng lớn về phát triển công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược trong giai đoạn mới. Trên cơ sở đó, Hội nghị thống nhất quan điểm phát triển các lĩnh vực công nghệ cao phải được triển khai theo cách tiếp cận từ giai đoạn sớm ngay từ bước đầu một cách tổng thể, gắn kết chặt chẽ giữa thể chế, khoa học, doanh nghiệp và hợp tác quốc tế.

Đồng thời, các đại biểu thống nhất tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách; huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực; thúc đẩy hợp tác công - tư; phát triển năng lực nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, từng bước làm chủ công nghệ, hình thành các sản phẩm công nghệ chiến lược có giá trị thực tiễn, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và phục vụ hiệu quả phát triển kinh tế - xã hội.

Hội nghị Cấp cao Việt Nam - Pháp về Tăng cường hợp tác triển khai công nghệ chiến lược, sản phẩm công nghệ chiến lược về phát triển vắc xin thế hệ mới tại Việt Nam không chỉ đánh dấu bước tiến mới trong hợp tác giữa VNVC và Sanofi mà còn phản ánh định hướng của Việt Nam trong phát triển năng lực tự chủ về vắc xin. Thông qua hợp tác công - tư và những dự án xây dựng hệ sinh thái sản xuất vắc xin, Việt Nam từng bước làm chủ công nghệ chiến lược, nâng cao năng lực phòng bệnh chủ động và củng cố an ninh y tế quốc gia.

Những năm gần đây, các biến động của dịch bệnh truyền nhiễm, nguy cơ xuất hiện các đại dịch mới cùng những đứt gãy của chuỗi cung ứng y tế toàn cầu đã cho thấy năng lực tự chủ về vắc xin ngày càng trở thành yếu tố quan trọng đối với an ninh y tế và phát triển bền vững của mỗi quốc gia. Trong bối cảnh đó, hợp tác công - tư không chỉ mang ý nghĩa huy động nguồn lực tài chính, mà còn là cơ chế kết nối chính sách, khoa học, công nghệ, chuyên môn, dữ liệu, kinh nghiệm quản trị và năng lực triển khai thực tiễn. Khi Nhà nước, doanh nghiệp, tổ chức quốc tế và các đối tác khoa học cùng chia sẻ tầm nhìn dài hạn, đặt sức khỏe cộng đồng làm trọng tâm, các chương trình hợp tác có thể tạo ra giá trị hệ thống và bền vững hơn cho ngành y tế.

BÀI VIẾT CÙNG CHỦ ĐỀ