Nguyên nhân mẹ bầu bị cảm và cách bảo vệ sức khỏe

Cảm lạnh đối với người bình thường đã rất khó chịu, mẹ bầu bị cảm lại càng phức tạp hơn. Bởi cảm lạnh trong thai kỳ không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe của bản thân người mẹ, mà còn đến em bé. Mặt khác, việc sử dụng thuốc trong thai càng phải tuân thủ sự hướng dẫn của bác sĩ, tránh các phản ứng phụ không mong muốn có thể xảy ra.

Nguyên nhân khiến mẹ bầu bị cảm

Cơ thể của phụ nữ khi mang thai đặc biệt nhạy cảm với các tác nhân gây bệnh. Hệ thống miễn dịch của thai phụ suy giảm trong thai kỳ như một phản ứng tự nhiên khiến họ dễ bị nhiễm trùng, ho, cảm lạnh. Mặt khác, một số yếu tố như không giữ ấm cơ thể đúng cách, tắm khuya, tắm nước lạnh hay do thời tiết thay đổi đột ngột, môi trường sống nhiều khói bụi... làm tăng nguy cơ cảm lạnh ở bà bầu.

Mẹ bầu bị cảm có ảnh hưởng gì đến thai nhi không?

Cảm lạnh tuy không quá nguy hiểm và thường tự khỏi bệnh, nhưng không phải vì thế mà mẹ bầu có thể chủ quan.

Nếu bệnh nặng cũng có thể ảnh hưởng đến thai nhi, khi dẫn đến các biến chứng như cổ tử cung co bóp sớm dẫn đến sinh non, sảy thai. Khi bị cảm và ho, mẹ thường mệt mỏi, chán ăn ảnh hưởng đến việc hấp thụ dinh dưỡng, tác động xấu đến sự phát triển của thai nhi. Đặc biệt, nếu cảm lạnh nặng trong 3 tháng đầu thai kỳ có khả năng tác động xấu đến thai nhi, làm tăng nguy cơ dị tật bẩm sinh.

Do đó, khi xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ cảm lạnh như ho và đau họng kéo dài 1 - 2 ngày, kèm ngạt mũi, hắt hơi và có thể sốt trong một vài trường hợp, mẹ nên đến bệnh viện để được bác sĩ thăm khám và chỉ định điều trị phù hợp. (1)

Hướng dẫn giải cảm lạnh cho bà bầu tại nhà hiệu quả

Để giải cảm hiệu quả cho bà bầu, trước hết thai phụ cần tuân thủ theo hướng dẫn điều trị của bác sĩ. Song song đó, thai phụ có thể tham khảo ý kiến bác sĩ để áp dụng một số biện pháp hỗ trợ điều trị cảm lạnh tại nhà sau:

1. Nghỉ ngơi và giữ ấm

Khi mẹ bầu bị cảm lạnh, việc ưu tiên nghỉ ngơi đầy đủ sẽ giúp cơ thể có thời gian phục hồi và tăng cường đề kháng chống lại mầm bệnh. Mặt khác, giữ ấm cơ thể, đặc biệt là vùng cổ, ngực, bàn chân giúp hạn chế nhiễm lạnh đồng thời gian các triệu chứng khó chịu của bệnh như đau họng, sổ mũi, ớn lạnh.

Bà bầu khi bị cảm nên tránh gió lùa và hạn chế ra ngoài khi thời tiết lạnh hoặc mưa. Song song đó cần mặc quần áo phù hợp với nhiệt độ môi trường.

2. Uống đủ nước (nước ấm)

Uống đủ nước không chỉ bổ sung lượng nước mà cơ thể cần hàng ngày, mà còn làm loãng dịch tiết đường hô hấp từ đó giảm nghẹt mũi, đau họng cho bệnh nhân. Bà bầu nên ưu tiên nước ấm hoặc nước chanh pha mật ong, nước canh...

Trong đó, nước chanh pha mật ong ấm không chỉ có hiệu quả hỗ trợ giải cảm mà còn cung cấp lượng vitamin C cần thiết cho cơ thể.

3. Vệ sinh mũi, họng bằng nước muối sinh lý

Nước muối sinh lý NaCl 0.9% vô cùng lành tính và có thể tìm mua dễ dàng tại bất kỳ hiệu thuốc nào. Đây là dung dịch giúp rửa và vệ sinh mũi hàng ngày hiệu quả khi bị các vấn đề về đường hô hấp như cảm lạnh.

Ngoài ra, mẹ bầu có thể pha 1 thìa muối vào cốc nước ấm dùng để súc miệng trước khi ngủ và buổi sáng sau khi thức dậy để sát khuẩn vòm họng.

4. Xông hơi thảo dược an toàn

Việc xông hơi ở phụ nữ mang thai cần hết sức thận trọng và cần được sự đồng ý của bác sĩ chuyên khoa. Nếu được cho phép xông hơi, mẹ chỉ nên xông hơi nhẹ nhàng để làm thông thoáng đường thở, giảm nghẹt mũi, mang lại cảm giác dễ chịu cho người bệnh.

Mẹ có thể xông hơi bằng nước ấm hoặc kết hợp với sả, gừng, lá chanh để tăng hiệu quả giải cảm. Thời gian xông không kéo dài quá lâu tránh nhiệt độ quá nóng và không xông khi quá mệt hoặc sốt cao để đảm bảo an toàn cho mẹ và thai nhi.

5. Bổ sung vitamin C từ thực phẩm tự nhiên

Vitamin C là chất dinh dưỡng giúp tăng cường đề kháng và hỗ trợ miễn dịch hiệu quả khi đang mắc bệnh. Phụ nữ mang thai nên bổ sung vitamin C thông qua các loại sản phẩm từ tự nhiên như cam, quýt, bưởi, ổi, dâu và kiwi.

Ngoài ra, mẹ cũng có thể chế biến các món canh từ rau xanh để hấp thụ vitamin C hiệu quả. Không tự ý sử dụng các thực phẩm bổ sung vitamin C, đặc biệt là vitamin C liều cao khi không được bác sĩ chỉ định để tránh những ảnh hưởng không mong muốn đến thai kỳ.

Xem thêm: Người bị cảm lạnh nên ăn gì để tăng đề kháng?

6. Kê cao gối khi ngủ

Kê cao gối khi ngủ là phương pháp giúp giảm nghẹt mũi và hạn chế tình trạng chảy dịch mũi xuống họng. Từ đó, giúp mẹ dễ ngủ hơn, hạn chế tình trạng ho vào ban đêm. Mặt khác, tư thế kê cao gối khi ngủ còn hỗ trợ hô hấp hoạt động hiệu quả, đặc biệt khi có các triệu chứng sổ mũi do cảm lạnh. (2)

Các loại thuốc trị cảm mẹ bầu có thể cân nhắc

Việc sử dụng thuốc trị cảm cho mẹ bầu đòi hỏi cần tuân thủ chặt chẽ theo chỉ định và hướng dẫn sử dụng thuốc của bác sĩ, nhằm tránh những ảnh hưởng không mong muốn đến sức khỏe mẹ và thai nhi. Một số loại thuốc hỗ trợ điều trị cảm có thể kể đến như: Thuốc hạ sốt, thuốc trị ho và sổ mũi, thuốc xịt mũi.

1. Thuốc hạ sốt

Thuốc giảm đau, hạ sốt Acetaminophen được xem là loại thuốc an toàn để sử dụng trong thai kỳ. Tuy nhiên, cần sử dụng thuốc với liều lượng thấp nhất có hiệu quả trong thời gian ngắn nhất. Ngoài ra, cần trao đổi với bác sĩ để được chỉ định sử dụng thuốc. Lúc này, bác sĩ sẽ cân nhắc giữa lợi ích của việc dùng thuốc giảm đau, hạ sốt trong thai kỳ với các nguy cơ tiềm ẩn.

2. Thuốc trị ho và sổ mũi

Thuốc giảm ho loại thuốc không kê đơn (OTC) thường chứa dextromethorphan và guaifenesin, khá an toàn cho thai phụ nếu được sử dụng đúng liều lượng. Tuy nhiên, việc sử dụng thuốc ở thai phụ nên cực kỳ hạn chế. Trước khi quyết định sử dụng thuốc giảm ho, tốt nhất nên sử dụng viên ngậm giảm đau họng bằng thảo dược hoặc tinh dầu bạc hà.

Bên cạnh đó, thuốc kháng histamine là thuốc dị ứng phổ biến có tác dụng giảm sổ mũi, chảy nước mặt hoặc hắt hơi do cảm lạnh. Một số loại thuốc an toàn cho thai phụ có thể kể đến như: Diphenhydramine, clorpheniramine, loratadin, cetirizine.

3. Thuốc xịt mũi

Thuốc xịt mũi cho phụ nữ mang thai chủ yếu có tác dụng làm sạch và làm ẩm niêm mạc mũi. Từ đó giúp giảm các triệu chứng khó chịu của đường hô hấp trên.

Công dụng làm sạch của xịt mũi đến từ việc rửa trôi các dịch nhầy, bụi bẩn và tác nhân gây kích ứng giúp mũi thông thoáng, giảm nghẹt mũi và sổ mũi. Mẹ bầu nên ưu tiên xịt mũi bằng các loại nước muối sinh lý theo hướng dẫn của bác sĩ.

Trường hợp nào bà bầu bị cảm cần đi khám bác sĩ ngay?

Phần lớn các trường hợp cảm lạnh ở thai phụ có thể được cải thiện hiệu quả khi được nghỉ ngơi và chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, trong một số trường hợp mẹ có thể thể có những dấu hiệu cảnh báo bệnh tiến triển nặng, cần nhanh chóng đến các cơ sở y tế để được bác sĩ thăm khám và xử trí:

• Ho dai dẳng kéo dài trên 3 tuần hoặc kèm theo sốt nhẹ và các triệu chứng nhiễm khuẩn khác cần đi khám ngay;
• Ho kéo dài, mệt mỏi có cảm giác không thể nhấc nổi người lên;
• Sốt cao;
• Thở dốc hoặc hoa mắt, chóng mặt;
• Hoặc có cảm giác lo lắng, bất an về sức khỏe dù triệu chứng chưa rõ ràng vẫn nên đi khám để được bác sĩ theo dõi và trấn an tâm lý, giúp giảm căng thẳng trong thai kỳ.

Thăm khám kịp thời giúp bác sĩ đánh giá chính xác tình trạng sức khỏe của người bệnh và đưa ra hướng xử trí an toàn, phù hợp cho mẹ bầu khi bị cảm lạnh.

Khi mẹ bầu bị cảm, việc chăm sóc đúng cách tại nhà như nghỉ ngơi, thư giãn, giữ ấm, uống đủ nước và vệ sinh mũi họng có tác dụng hỗ trợ giảm triệu chứng khó chịu của bệnh một cách hiệu quả. Song song đó, mẹ cần phối hợp với hướng dẫn điều trị bằng thuốc của bác sĩ (nếu có) để nhanh chóng hồi phục, tránh ảnh hưởng đến sức khỏe bản thân và thai nhi.