Cách xử lý khi tiêm phòng uốn ván cho bà bầu bị sưng ngứa

Nhiều mẹ lo lắng khi tiêm phòng uốn ván cho bà bầu bị sưng ngứa, nhưng các chuyên gia cho biết đây thường là phản ứng nhẹ của cơ thể khi tạo miễn dịch bảo vệ mẹ và thai nhi. Điều quan trọng là nhận biết đúng nguyên nhân, chăm sóc đúng cách và tiêm chủng tại cơ sở uy tín để đảm bảo an toàn tuyệt đối trong thai kỳ.

Nguyên nhân khiến bà bầu bị sưng ngứa sau khi tiêm uốn ván

Tiêm vắc xin uốn ván là biện pháp hiệu quả để bảo vệ mẹ và trẻ sơ sinh khỏi uốn ván sơ sinh - một căn bệnh nguy hiểm có thể đe dọa tính mạng trẻ. Tuy nhiên, không ít mẹ bầu lo lắng khi xuất hiện tình trạng sưng, ngứa tại chỗ tiêm sau khi tiêm phòng. Chuyên gia từ Hệ thống Tiêm chủng VNVC cho biết đây là hiện tượng phổ biến và thường không nguy hiểm, nhưng việc hiểu rõ nguyên nhân sẽ giúp mẹ bầu chủ động chăm sóc và phòng ngừa.

1. Phản ứng miễn dịch tự nhiên

Sau khi tiêm vắc xin, cơ thể sẽ tạo ra kháng thể để chống lại độc tố của vi khuẩn uốn ván. Quá trình này kích thích hệ miễn dịch hoạt động, dẫn đến hiện tượng sưng, đỏ, ngứa hoặc hơi đau tại vị trí tiêm. Trường hợp tiêm phòng uốn ván cho bà bầu bị sưng ngứa cũng là phản ứng thường gặp và không đáng lo. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) Hoa Kỳ, những phản ứng này thường xuất hiện trong 24 - 48 giờ đầu và tự hết sau vài ngày. Đây là dấu hiệu cho thấy cơ thể đang đáp ứng miễn dịch, không phải biến chứng nguy hiểm.

2. Kỹ thuật tiêm

Một số phản ứng tại chỗ có thể xảy ra nếu kỹ thuật tiêm chưa chuẩn, kim tiêm không đúng góc hoặc sâu, hoặc lựa chọn vị trí tiêm không phù hợp. Các bệnh viện sản khoa và trung tâm y tế khuyến cáo tiêm vào cơ delta (vai) và do nhân viên y tế có chuyên môn thực hiện để giảm nguy cơ sưng, bầm tím hoặc đau kéo dài.

Chuyên gia khuyến cáo tiêm tại các cơ sở tiêm chủng uy tín, an toàn, chất lượng, điển hình như Hệ thống tiêm chủng VNVC để đảm bảo kỹ thuật tiêm chuẩn xác, đúng kỹ thuật, tiêm nhẹ nhàng, êm ái, ít đau và hạn chế tối đa phản ứng phụ sau tiêm. VNVC triển khai quy trình tiêm chủng an toàn chuẩn Bộ Y tế, với 100% bác sĩ khám và điều dưỡng tiêm chủng có chứng chỉ An toàn tiêm chủng.

VNVC phát triển quy trình từ 4 bước cơ bản lên 8 bước toàn diện và khép kín, bao gồm theo dõi và xử trí phản ứng sau tiêm trong 30 phút tại trung tâm và hướng dẫn theo dõi tại nhà.

Trước khi tiêm, điều dưỡng VNVC thực hiện quy trình công bố, kiểm tra và đối chiếu vắc xin dưới sự chứng kiến của ít nhất 3 bên: điều dưỡng tiêm, điều dưỡng hỗ trợ và khách hàng (cùng người nhà nếu có). Khách hàng được kiểm tra thông tin vắc xin (tên, tác dụng, nhà sản xuất, hạn dùng, liều, đường tiêm) và đối chiếu chỉ định của bác sĩ. Bước này giúp đảm bảo tiêm đúng loại vắc xin, đúng đường tiêm, đúng liều lượng, tăng cường an toàn và tạo sự an tâm cho mẹ bầu.

Sau tiêm, mẹ bầu được theo dõi sát sao tại khu vực chăm sóc sức khỏe sau tiêm tối thiểu 30 phút để các bác sĩ, điều dưỡng và nhân viên y tế kịp thời phát hiện các phản ứng bất thường (nếu có) nhằm xử trí sớm, an toàn và hiệu quả. Đồng thời, VNVC hướng dẫn mẹ bầu thực hiện các biện pháp theo dõi, chăm sóc và xử trí phản ứng sau tiêm trong vòng 24 - 48 tiếng tiếp theo tại nhà. Đặc biệt, hỗ trợ tiếp nhận tư vấn qua tổng đài 24/7, đảm bảo an toàn và an tâm tối ưu.

3. Cơ địa dị ứng

Mỗi người có cơ địa khác nhau; một số phụ nữ mang thai có cơ địa nhạy cảm, dễ dị ứng có thể phản ứng mạnh hơn với vắc xin. Tiêm phòng uốn ván cho bà bầu bị sưng ngứa là phản ứng khá phổ biến, có thể biểu hiện bằng sưng, ngứa, nóng rát hoặc nổi mẩn nhẹ tại vị trí tiêm, nhưng thường không ảnh hưởng đến thai kỳ. Trong trường hợp xuất hiện phản ứng nặng như khó thở, sưng mặt hoặc môi, cần liên hệ ngay với bác sĩ để xử lý kịp thời.

4. Không chăm sóc đúng sau tiêm

Việc vệ sinh, chăm sóc sau tiêm có thể ảnh hưởng đến mức độ sưng, ngứa tại vị trí tiêm. WHO khuyến cáo mẹ bầu nên giữ vùng tiêm sạch, tránh gãi hoặc chà xát mạnh, không băng ép quá chặt. Thoa mát bằng khăn sạch hoặc dùng gel dịu nhẹ theo hướng dẫn của nhân viên y tế sẽ giúp giảm khó chịu nhanh chóng.

5. Nhiễm trùng tại chỗ tiêm

Mặc dù hiếm gặp, nhưng nhiễm trùng tại chỗ tiêm có thể gây sưng, đỏ, đau kéo dài hoặc chảy mủ. Nguyên nhân thường là vệ sinh không đúng cách hoặc kỹ thuật tiêm không đảm bảo. Nếu xuất hiện dấu hiệu nhiễm trùng như sưng to, nóng rát dữ dội, sốt hoặc chảy mủ, mẹ bầu cần đến ngay cơ sở y tế để được khám và xử lý kịp thời.

Phản ứng sưng, ngứa sau tiêm vắc xin uốn ván ở mẹ bầu là hiện tượng phổ biến, phần lớn là nhẹ và tạm thời. Nguyên nhân có thể xuất phát từ phản ứng miễn dịch, cơ địa, kỹ thuật tiêm hoặc chăm sóc sau tiêm. Việc hiểu rõ các nguyên nhân này giúp mẹ bầu yên tâm hơn, chủ động chăm sóc và nhận biết dấu hiệu bất thường để kịp thời xử lý.

Chuyên gia từ Hệ thống Tiêm chủng VNVC nhấn mạnh, tiêm vắc xin uốn ván vẫn là biện pháp an toàn, hiệu quả nhất để bảo vệ mẹ và trẻ sơ sinh, và các phản ứng nhẹ tại chỗ không làm ảnh hưởng đến thai kỳ.

⇒ Tham khảo thêm: Tác dụng phụ sau tiêm uốn ván cho bà bầu

Khi tiêm phòng uốn ván cho bà bầu bị sưng ngứa cần phải làm sao?

Tiêm phòng uốn ván cho bà bầu bị sưng ngứa là phản ứng hoàn toàn bình thường, diễn biến nhẹ và tạm thời, nhưng việc chăm sóc đúng cách sẽ giúp mẹ bầu nhanh chóng cảm thấy dễ chịu và giảm nguy cơ biến chứng.

• Chườm mát hỗ trợ giảm sưng: Ngay sau khi tiêm, nếu vết tiêm đau nhức, mẹ bầu có thể cân nhắc tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc nhân viên y tế về việc sử dụng khăn sạch, mát hoặc túi gel mát chườm lên vùng sưng. Phương pháp này giúp giảm đau, giảm sưng và làm dịu cảm giác ngứa do phản ứng miễn dịch tại vết tiêm gây ra. Chườm lạnh nên thực hiện 10 - 15 phút mỗi lần, nhiều lần trong ngày nếu cần.
• Massage nhẹ nhàng và hạn chế vận động mạnh: Mẹ bầu có thể xoa nhẹ vùng tiêm để hỗ trợ tuần hoàn máu, giảm căng cứng cơ. Tuy nhiên, nên tránh vận động mạnh hoặc gắng sức vùng vai, vì có thể làm tăng sưng hoặc đau kéo dài.
• Giữ vùng da sạch sẽ, không gãi, không bôi thuốc lạ: Việc vệ sinh vùng tiêm bằng nước sạch hoặc dung dịch sát khuẩn nhẹ giúp ngăn ngừa nhiễm trùng. Tuyệt đối không gãi, cào hoặc bôi các loại thuốc không theo chỉ định, vì có thể gây kích ứng da hoặc nhiễm trùng thứ cấp.
• Vệ sinh và mặc quần áo rộng rãi: Chọn quần áo rộng rãi, thoáng mát giúp vùng tiêm không bị chà xát hay nóng bức, hạn chế sưng tấy và khó chịu. Đồng thời, giữ vùng tiêm luôn sạch và khô cũng là biện pháp quan trọng để phòng nhiễm trùng.
• Uống thuốc giảm đau, hạ sốt: Trong trường hợp mẹ bầu có cảm giác đau nhức hoặc sốt nhẹ, có thể dùng thuốc giảm đau, hạ sốt an toàn cho thai kỳ theo hướng dẫn của bác sĩ. Tuyệt đối không tự ý dùng thuốc mà chưa được bác sĩ chỉ định.

LƯU Ý QUAN TRỌNG: Nếu sau khi tiêm phòng uốn ván cho bà bầu bị sưng ngứa, đau dữ dội, vết tiêm bị chảy mủ hoặc sốt cao, mẹ bầu cần đến cơ sở y tế uy tín ngay lập tức để được khám và xử lý kịp thời. Đây là dấu hiệu hiếm gặp nhưng quan trọng để phòng ngừa biến chứng.

Chuyên gia từ Hệ thống Tiêm chủng VNVC nhấn mạnh, tiêm vắc xin uốn ván là biện pháp quan trọng giúp bảo vệ mẹ và trẻ sơ sinh khỏi uốn ván - căn bệnh nhiễm trùng cấp tính nguy hiểm có thể đe dọa tính mạng trẻ ngay sau sinh. Hiện nay, Hệ thống Tiêm chủng VNVC đang triển khai đầy đủ các loại vắc xin uốn ván cho phụ nữ mang thai, đảm bảo 100% chính hãng, bảo quản đạt chuẩn GSP theo tiêu chuẩn quốc tế, quy trình tiêm chủng an toàn toàn diện.

Tại VNVC, 100% khách hàng được khám sàng lọc miễn phí, tư vấn và chỉ định tiêm chủng khoa học, nhằm tối ưu hiệu quả và đảm bảo an toàn tối đa, đặc biệt với các đối tượng nhạy cảm như phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ và người cao tuổi. Các bác sĩ và điều dưỡng tại VNVC đều được đào tạo chuyên sâu về tiêm chủng an toàn, tuân thủ nghiêm ngặt quy định của Bộ Y tế, từ khâu kiểm tra, đối chiếu vắc xin đến theo dõi phản ứng sau tiêm.

VNVC cam kết duy trì mức giá hợp lý, bình ổn, kết hợp nhiều ưu đãi hấp dẫn. Hệ thống còn triển khai dịch vụ Tiêm trước - Trả sau không lãi suất, giúp hàng triệu gia đình Việt Nam tiếp cận tiêm chủng đầy đủ với chi phí hợp lý, tối ưu hóa chi tiêu y tế và bảo vệ sức khỏe mẹ và bé một cách hiệu quả.

⇒ Tham khảo thêm: Tiểu đường thai kỳ có tiêm được uốn ván không?

Tiêm phòng uốn ván cho bà bầu bị sưng ngứa là phản ứng bình thường, phần lớn nhẹ và tạm thời. Việc chăm sóc đúng cách tại nhà, bao gồm chườm lạnh, massage nhẹ, giữ vệ sinh, mặc quần áo rộng rãi và dùng thuốc theo chỉ định, giúp mẹ bầu giảm khó chịu nhanh chóng. Khi tiêm tại cơ sở uy tín như VNVC, với quy trình chuẩn Bộ Y tế và nhân viên có chuyên môn, mẹ bầu sẽ được đảm bảo tiêm an toàn, phản ứng sau tiêm được theo dõi và xử lý kịp thời, từ đó yên tâm hơn về sức khỏe của mẹ và bé.