Hướng dẫn tiêm uốn ván cho bà bầu mang thai lần 1 đúng thời điểm

Tiêm uốn ván cho bà bầu mang thai lần 1 đóng vai trò quan trong giúp bảo vệ sức khỏe của mẹ, đồng thời hình thành kháng thể thụ động truyền sang thai nhi góp phần phòng ngừa nguy cơ uốn ván sơ sinh nguy hiểm.

Tiêm uốn ván khi mang thai lần 1 có tác dụng gì?

Tiêm uốn ván trong thai kỳ đầu tiên giúp mẹ tạo kháng thể và truyền kháng thể thụ động qua nhau thai để bảo vệ trẻ sơ sinh trong những tháng đầu đời - giai đoạn trẻ còn quá nhỏ chưa được tiêm chủng nhưng lại dễ bị biến chứng nặng, nhất là do ho gà. Đây cũng chính là mục tiêu quan trọng của chương trình tiêm uốn ván cho thai phụ nhằm bảo vệ song song cả mẹ và bé.

Đây là bệnh truyền nhiễm do ngoại độc tố vi khuẩn Clostridium tetani gây ra, ảnh hưởng đến hệ thần kinh trung ương và có tỷ lệ tử vong cao. Đối với phụ nữ mang thai, đây là nguyên nhân hàng đầu gây bệnh tật và tử vong, đặc biệt gây ra hiện tượng uốn ván sơ sinh nguy hiểm cho thai nhi dẫn đến nguy cơ ngạt thở, tắc nghẽn đường thở do co thắt ở thanh quản, cơ cơ hấp, thậm chí tử vong. (3) (4)

Thống kê cho thấy, căn bệnh này đã cướp đi tính mạng của khoảng 800.000 trẻ sơ sinh mỗi năm, gây ra khoảng 6,7 ca tử vong trên 1000 ca sinh nở. Tiêm chủng cho phụ nữ mang thai hoặc trong độ tuổi sinh đẻ làm giảm tỷ lệ tử vong do căn bệnh này ở trẻ sơ sinh ước tính lên đến 94%. (5)

Để phòng ngừa uốn ván ở trẻ sơ sinh và cả ở người mẹ, WHO khuyến cáo phụ nữ nên tiêm 5 liều vắc xin uốn ván với khoảng cách tối thiểu giữa các liều, giúp tăng dần mức độ và thời gian bảo vệ. Khi thai phụ hoàn thành đầy đủ lịch tiêm, cơ thể sẽ hình thành miễn dịch bền vững và được bảo vệ trong suốt thời kỳ sinh đẻ.

Thống kê của Data for Impact (D4I) do Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID) tài trợ, về hiệu quả vắc xin uốn ván trong thai kỳ như sau:

Lịch tiêm uốn ván cho bà bầu mang thai lần 1

WHO khuyến cáo, tiêm vắc xin uốn ván trước hoặc trong thai kỳ cho tất cả phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ, nhằm giảm tỷ lệ tử vong ở mẹ và trẻ sơ sinh do vi khuẩn Clostridium tetani gây ra. Lịch tiêm cụ thể như sau:

1. Lịch tiêm trước khi mang thai

Đối với phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ chưa tiêm các mũi cơ bản trước đây hoặc không rõ tiền sử tiêm chủng, lịch tiêm uốn ván trước khi mang thai gồm 3 mũi cơ bản trong 7 tháng, cụ thể như sau:

• Mũi 1: Lần tiêm đầu tiên;
• Mũi 2: Cách mũi 1 một tháng;
• Mũi 3: Cách mũi 2 sáu tháng.
• Đồng thời, các mũi nhắc lại tùy vào khả năng tiếp xúc với yếu tố nguy cơ và khả năng sinh miễn dịch của mỗi người.

2. Lịch tiêm uốn ván trong thai kỳ

Tùy thuộc vào lịch sử tiêm ngừa trước đó, thai phụ sẽ được tiêm từ 1 đến 2 mũi vắc xin có thành phần uốn ván vào tam cá nguyệt thứ 2 và 3 của thai kỳ, trước sinh ít nhất 2 tuần.

Bà bầu mang thai lần 1 nên tiêm loại vắc xin uốn ván nào?

Hiện có nhiều loại vắc xin được sử dụng để phòng ngừa bệnh uốn ván cho thai phụ, bao gồm:

• Vắc xin uốn ván hấp phụ (TT) hoặc vắc xin uốn ván - bạch hầu hấp phụ (Td) được nghiên cứu và sản xuất bởi Viện vắc xin và sinh phẩm Y tế Nha Trang IVAC;
• Vắc xin uốn ván phối hợp phòng các bệnh khác như bạch hầu và ho gà như: vắc xin Adacel (Canada) do Tập đoàn Dược phẩm sinh học hàng đầu Sanofi Pasteur phát triển và vắc xin Boostrix (Bỉ) do Tập đoàn Dược phẩm hàng đầu GSK phát triển.

Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC đang có đầy đủ các loại vắc xin phòng uốn ván và các loại vắc xin quan trọng cho phụ nữ trước và mang thai. Tất cả vắc xin đầy được nhập khẩu chính hãng, đảm bảo chất lượng cao tại kho lạnh đạt chuẩn GSP quốc tế, tiêm chủng bởi đội ngũ y tế chuyên môn cao - 100% có chứng chỉ an toàn tiêm chủng bậc cao, trong không gian tiêm chủng đảm bảo an toàn vệ sinh, dịch vụ chuyên nghiệp và giá thành hợp ký cùng nhiều ưu đãi giá trị

Một số lưu ý quan trọng khi tiêm uốn ván cho bà bầu mang thai lần 1

Tiêm uốn ván trong lần mang thai đầu tiên là nền tảng miễn dịch đầu tiên góp phần bảo vệ cả mẹ và thai nhi. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả tối ưu, mẹ bầu cần lưu ý một số tiêu chí quan trọng. Trước hết, thời điểm tiêm phòng phải được lựa chọn phù hợp và theo chỉ định của Bác sĩ. Nghiên cứu chỉ ra, mũi tiêm đầu tiên của lịch tiêm 2 liều giải độc tố uốn ván cơ bản trong thai kỳ nên được thực hiện ít nhất 60 ngày và tốt nhất là 90 ngày trước khi sinh.

Trong trường hợp chưa có bằng chứng về hiệu quả của vắc xin, phụ nữ mang thai nên hoàn thành các liều vắc xin theo chỉ định, đồng thời tuân thủ khoảng cách giữa các liều để nồng độ kháng thể luôn cao hơn ngưỡng bảo vệ

Sau khi tiêm phòng, mẹ cần được theo dõi phản ứng sau tiêm chặt chẽ tại cơ sở tiêm chủng ít 30 phút, và tiếp tục theo dõi tại nha trong 24 - 48 giờ tiếp theo. Khẩn trương đến cơ sở y tế gần nhất nếu xuất hiện dấu hiệu bất thường. Bên cạnh đó, mẹ nên duy trì dinh dưỡng, thể trạng tốt, nghỉ ngơi đầy đủ và khai báo tình trạng bệnh lý kỹ lưỡng trước khi thực hiện tiêm chủng, nhằm đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé.

⇒ Tham khảo thêm: Hướng dẫn tiêm uốn ván cho bà bầu mang thai lần 2

Tiêm uốn ván cho bà bầu mang thai lần 1 đúng thời điểm không chỉ là biện pháp bảo vệ sức khỏe của mẹ mà còn là nền tảng tạo miễn dịch thụ động cho thai nhi, giúp phòng ngừa hiệu quả nguy cơ uốn ván sơ sinh. Việc tuân thủ lịch tiêm, khoảng cách giữa các mũi và lựa chọn cơ sở y tế uy tín sẽ đảm bảo an toàn, mang lại sự yên tâm trong suốt thai kỳ.