Bị quai bị có nên di chuyển nhiều không là thắc mắc thường gặp, bởi bệnh có thể gây sưng đau tuyến mang tai, mệt mỏi và sốt. Việc vận động quá mức trong giai đoạn cấp tính có thể làm tăng nguy cơ biến chứng, ảnh hưởng đến tuyến sinh dục, tụy hoặc hệ thần kinh trung ương.
Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi BS Phạm Hồng Thuyết – Quản lý Y khoa vùng 1 Mekong, Hệ thống Trung tâm tiêm chủng VNVC

1. Bị quai bị có nên di chuyển nhiều không?

Trong giai đoạn mắc quai bị, người bệnh không nên di chuyển nhiều. Đây là bệnh nhiễm virus cấp tính với biểu hiện sốt, mệt mỏi, sưng đau tuyến mang tai và có thể dẫn đến biến chứng nguy hiểm như viêm tinh hoàn, viêm buồng trứng, viêm tụy hoặc viêm não nếu thiếu nghỉ ngơi. Việc di chuyển nhiều vừa làm chậm quá trình hồi phục, vừa làm tăng nguy cơ lây lan virus trong cộng đồng.

• Tăng nguy cơ lây lan

Virus quai bị có khả năng lây nhiễm cao và dễ dàng lây truyền qua tiếp xúc trực tiếp với các giọt bắn đường hô hấp, nước bọt và các vật dụng trong nhà. Đáng chú ý, khoảng một phần ba số người nhiễm không biểu hiện triệu chứng nhưng vẫn có khả năng lây bệnh, khiến tốc độ lan truyền trong cộng đồng trở nên khó kiểm soát. Di chuyển nhiều khi mắc bệnh quai bị làm tăng khả năng tiếp xúc với người khác, đặc biệt trong môi trường đông người hoặc không gian kín, từ đó làm tăng nguy cơ bùng phát dịch.

Trong thế kỷ 21, các đợt bùng phát thường tập trung ở thanh thiếu niên và người trẻ tuổi, đặc biệt là sinh viên đại học, do khả năng miễn dịch suy giảm theo thời gian, không hoàn thành đủ liều vắc xin hoặc các hành vi tiếp xúc gần kéo dài. Hạn chế di chuyển, tuân thủ cách ly tạm thời và giữ khoảng cách an toàn trong giai đoạn cấp tính là cần thiết để bảo vệ sức khỏe bản thân và cộng đồng

• Tăng nguy cơ biến chứng

Vận động quá mức trong giai đoạn cấp tính làm tăng áp lực lên cơ thể vốn đang mệt mỏi, làm giảm khả năng hệ miễn dịch chống lại virus. Người bệnh có nguy cơ gặp các biến chứng quai bị nghiêm trọng như viêm tinh hoàn ở nam giới, viêm buồng trứng ở nữ giới, viêm tụy, viêm não hoặc các rối loạn thần kinh khác.

Ngoài ra, di chuyển nhiều có thể làm sưng tuyến mang tai nặng hơn và kéo dài thời gian hồi phục. Nghỉ ngơi đầy đủ, kết hợp với chế độ dinh dưỡng hợp lý, cung cấp đủ nước và theo dõi triệu chứng là yếu tố then chốt để giảm nguy cơ biến chứng và rút ngắn thời gian bệnh.

2. Hướng dẫn nghỉ ngơi và chăm sóc đúng cách cho bệnh nhân quai bị

Nghỉ ngơi hợp lý và chăm sóc đúng cách là yếu tố then chốt giúp người bệnh quai bị hồi phục nhanh, giảm biến chứng và hạn chế lây lan virus cho cộng đồng:

• Nghỉ ngơi nhiều, hạn chế vận động: Người bệnh nên nghỉ ngơi hoàn toàn, tránh các hoạt động thể chất nặng và di chuyển nhiều. Nghỉ ngơi giúp hệ miễn dịch tập trung chống lại virus, giảm nguy cơ biến chứng và rút ngắn thời gian hồi phục.
• Ăn thức ăn mềm, dễ tiêu hóa: Chế độ ăn nên ưu tiên các thực phẩm mềm, dễ tiêu hóa, giàu protein, vitamin và khoáng chất thiết yếu. Điều này giúp cơ thể duy trì năng lượng và tăng cường khả năng miễn dịch.
• Uống nhiều nước: Duy trì đủ lượng nước, bao gồm nước lọc và dung dịch bù nước điện giải khi cần, giúp cân bằng điện giải, hỗ trợ chức năng thận và hạn chế mệt mỏi.
• Bổ sung vitamin C: Bổ sung vitamin và khoáng chất, đặc biệt vitamin C, giúp tăng cường sức đề kháng và hỗ trợ cơ thể chống lại virus.
• Giữ vệ sinh cá nhân: Thực hiện vệ sinh cá nhân nghiêm ngặt, sử dụng vật dụng riêng, che miệng khi ho hoặc hắt hơi và hạn chế tiếp xúc gần để giảm nguy cơ lây lan virus cho người khác.
• Dùng thuốc hạ sốt, giảm đau theo chỉ định: Sử dụng thuốc hạ sốt và giảm đau theo hướng dẫn của bác sĩ. Không tự ý dùng kháng sinh trừ khi có chỉ định y tế.
• Theo dõi biến chứng và tham khảo ý kiến bác sĩ: Người bệnh cần theo dõi các triệu chứng nguy hiểm như sưng tinh hoàn, sưng buồng trứng, đau bụng dữ dội, sốt kéo dài hoặc đau đầu nặng. Khi xuất hiện dấu hiệu bất thường, nên liên hệ bác sĩ để được tư vấn và điều trị kịp thời.

⇒ Ngoài các cách nghỉ ngơi và chăm sóc bệnh nhân trên, bạn có thể thêm: Bệnh quai bị cần kiêng những gì cho nhanh khỏi

Nếu còn bất kỳ thắc mắc nào về vấn đề liên quan như bị quai bị đứng nhiều có sao không, quý Khách hàng có thể liên hệ trực tiếp với VNVC thông qua hotline 028.7102.6595 hoặc inbox qua fanpage VNVC – Trung tâm Tiêm chủng Trẻ em & Người lớn hoặc đến ngay các trung tâm tiêm chủng VNVC trên toàn quốc để được nhân viên chăm sóc Khách hàng hướng dẫn chi tiết, được bác sĩ thăm khám sàng lọc, tư vấn sức khỏe và chỉ định tiêm ngừa phù hợp. Tra cứu trung tâm tiêm chủng VNVC gần nhất tại đây.

Qua bài viết trên, thắc mắc bị quai bị có nên di chuyển nhiều không đã được giải đáp. Người bệnh nên nghỉ ngơi hợp lý, hạn chế vận động và di chuyển, kết hợp chế độ dinh dưỡng đầy đủ, uống đủ nước và giữ vệ sinh cá nhân để giảm nguy cơ biến chứng, hỗ trợ hệ miễn dịch và ngăn ngừa lây lan virus cho cộng đồng.