Uốn ván vẫn là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm với nguy cơ tử vong cao nếu không can thiệp kịp thời, đặc biệt sau các vết thương bẩn, sâu hoặc bị động vật cắn. Vì vậy, hiểu rõ tiêm huyết thanh uốn ván khi nào là yếu tố quyết định giúp phòng ngừa bệnh hiệu quả và bảo vệ tính mạng người bệnh trước các biến chứng nguy hiểm do vi khuẩn Clostridium tetani gây ra.

Tiêm huyết thanh uốn ván khi nào?

Huyết thanh uốn ván cần được tiêm càng sớm càng tốt ngay sau khi xuất hiện vết thương có nguy cơ nhiễm bẩn, vết thương sâu, dập nát, lẫn dị vật hoặc tiếp xúc với đất, phân, gỉ sắt… Đây là biện pháp miễn dịch thụ động có tác dụng trung hòa độc tố vi khuẩn Clostridium tetani trước khi gây tổn thương thần kinh và co cứng cơ toàn thân.

Huyết thanh uốn ván cung cấp kháng thể sẵn có giúp bảo vệ tức thì nhưng chỉ duy trì trong thời gian ngắn trong khoảng 3 – 4 tuần. Trong khi đó, vắc xin kích thích cơ thể tạo miễn dịch chủ động, hiệu quả bảo vệ lâu dài hơn. Vì vậy, trong các trường hợp nguy cơ cao, bác sĩ thường chỉ định tiêm phối hợp huyết thanh và vắc xin uốn ván, nhằm đồng thời bảo đảm hiệu quả tức thời và duy trì miễn dịch bền vững cho người bệnh. (1)

⇒ Tham khảo thêm: Tiêm huyết thanh uốn ván có hại không?

Các trường hợp nào cần tiêm huyết thanh uốn ván ngay?

Huyết thanh uốn ván cần được tiêm ngay ở những trường hợp có vết thương phức tạp, nguy cơ nhiễm khuẩn cao hoặc khi thời điểm tiêm chủng trước đó đã quá lâu. Người bị vết thương sâu, rách rộng, mô dập nát, có dấu hiệu hoại tử hoặc vết thương ở vùng dễ nhiễm bẩn như bàn tay, bàn chân cần được xử trí khẩn cấp bằng huyết thanh (2). Đây là nhóm đối tượng có nguy cơ độc tố Clostridium tetani phát tán nhanh vào máu, gây co cứng cơ và rối loạn thần kinh trung ương chỉ sau vài ngày.

Ngoài ra, những người không nhớ rõ hoặc đã tiêm vắc xin uốn ván cách đây trên 10 năm, phụ nữ mang thai chưa được tiêm phòng, người bị bỏng, vết cắn động vật, chấn thương nông nghiệp hoặc vết thương dính đất, bùn cũng được khuyến cáo đánh giá và tiêm ngay khi có chỉ định.

LƯU Ý QUAN TRỌNG: Tiêm vắc xin uốn ván chủ động được khuyến cáo cho tất cả trẻ em và người lớn, đặc biệt là phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ và người có nguy cơ cao tiếp xúc với vết thương. Tiêm đầy đủ và nhắc lại đúng thời điểm giúp cơ thể duy trì kháng thể bền vững, ngăn ngừa nguy cơ nhiễm bệnh trong mọi tình huống, kể cả khi gặp vết thương bất ngờ. Hiện nay, VNVC là một trong những đơn vị cung cấp dịch vụ tiêm chủng vắc xin uốn ván uy tín tại Việt Nam.

⇒ Tham khảo thêm: Phân biệt vắc xin uốn ván và huyết thanh uốn ván

Qua những thông tin trên, thắc mắc tiêm huyết thanh uốn ván khi nào là cần thiết đã được làm rõ. Việc xác định chính xác thời điểm tiêm giữ vai trò quan trọng trong phòng ngừa bệnh, đặc biệt ở người có vết thương hở hoặc chưa được bảo vệ đầy đủ bằng vắc xin. Chủ động tiêm huyết thanh theo chỉ định chuyên môn giúp nâng cao hiệu quả phòng bệnh và đảm bảo an toàn sức khỏe lâu dài.