Lịch tiêm chủng cho trẻ sinh non và thời điểm tiêm thích hợp

Rất nhiều phụ huynh cho rằng, trẻ sinh non không được tiêm vắc xin do hệ thống miễn dịch của trẻ sinh non, nhẹ cân rất yếu ớt, sẽ không đủ khả năng đáp ứng với miễn dịch của vắc xin, vừa không đảm bảo hiệu quả tiêm chủng, vừa không đảm bảo an toàn cho trẻ. Quan niệm này là đúng hay sai? Trẻ sinh non có được tiêm vắc xin không? Lịch tiêm chủng cho trẻ sinh non như thế nào và thời điểm nào tiêm thích hợp?

BS.CKI Nguyễn Lê Nga - Quản lý Y khoa vùng 1 - miền Bắc, Hệ thống Trung tâm tiêm chủng VNVC cho biết: “Quan niệm không tiêm vắc xin cho trẻ sinh non là hoàn toàn sai lầm, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Trung tâm Kiểm soát và Dự phòng Bệnh tật (CDC) và Bộ Y tế Việt Nam đều khuyến cáo trẻ sinh non nhẹ cân cũng cần được tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch tương tự như các trẻ đủ tháng khác nhằm bảo vệ khỏi nguy cơ mắc các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Với trẻ nhỏ có cân nặng từ 2kg trở lên vẫn tiêm chủng bình thường, còn đối với trẻ chưa đủ 2kg, sẽ được cân nhắc chỉ định tiêm chủng, hoàn toàn không có chuyện từ chối hoặc trì hoãn, đợi thêm tháng hay chờ trẻ đủ cân mới bắt đầu tiêm chủng. Nếu tiêm trễ mũi đầu, trẻ sẽ trễ hàng loạt các mũi tiêm tiếp theo, vụt mất cơ hội được bảo vệ sớm bởi vắc xin ở từng giai đoạn phát triển của trẻ.”

lịch tiêm chủng cho trẻ sinh non

Thế nào là trẻ sinh non?

Trẻ sinh non là những trẻ được sinh ra ở tuần thai từ 22 đến trước 37 tuần. Theo thống kê từ Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF), trên toàn cầu mỗi năm có khoảng 15 triệu trẻ sinh non với tỷ lệ lên đến 10%, cứ 10 trẻ sinh ra lại có 1 trẻ sinh non. Sinh non cũng là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ em dưới 5 tuổi. Tại Việt Nam, ước tính có khoảng 103.500 trẻ sinh non và 17.000 trẻ sinh non tử vong trong 28 ngày đầu đời mỗi năm.

Tầm quan trọng của việc tiêm phòng cho trẻ sinh non

Trẻ sinh non thường có cân nặng thấp, thậm chí rất thấp và hệ miễn dịch yếu hơn rất nhiều so với trẻ sơ sinh đủ tháng nên được xếp vào nhóm các đối tượng có nguy cơ cao mắc các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, bao gồm các bệnh đã có thể được phòng ngừa bằng vắc xin. Do đó, việc bảo vệ sức khỏe của trẻ sinh non trước sự tấn công của vô vàn các tác nhân gây bệnh từ bên ngoài môi trường là vô cùng cần thiết. Trong đó, tiêm chủng cho trẻ sinh non đóng vai trò hết sức quan trọng trong việc giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh, bảo vệ sức khỏe, tính mạng và sự phát triển của trẻ trong tương lai.

Trẻ sinh non được tiêm chủng sẽ hạn chế tối đa nguy cơ mắc bệnh, giảm thiểu tỷ lệ bệnh tật, đau ốm, từ đó tiết kiệm được đáng kể chi phí chăm sóc y tế cho trẻ (thuốc thang, nhập viện, ICU, các liệu pháp can thiệp điều trị…). Trẻ ít bệnh tật và đau ốm hơn cũng giúp trẻ hạn chế nghỉ học, giúp bố mẹ tối thiểu hóa thời gian nghỉ làm để chăm sóc trẻ.

Nhờ vào tiêm chủng vắc xin, hàng năm có khoảng 3,5 - 5 triệu ca tử vong do các bệnh như bạch hầu, uốn ván, ho gà, cúm và sởi được ngăn chặn (1), giảm đáng kể tỷ lệ tử vong ở trẻ em dưới 5 tuổi trên toàn cầu, mang đến cho trẻ em toàn cầu cơ hội được sống và vui chơi, học tập, phát triển bình thường.

Tại Việt Nam, trước năm 1991, tỷ lệ trẻ sinh non tử vong rất cao, lên đến 23% (số liệu năm 1990). Tỷ lệ này đã giảm xuống còn 12% vào năm 2010 nhờ nỗ lực của các cơ quan y tế quốc gia và địa phương trong việc cải thiện phương pháp bảo vệ sức khỏe cho trẻ sinh non, đặc biệt là áp dụng rộng rãi chương trình tiêm chủng mở rộng nhằm xóa xã trắng về tiêm chủng đến 100% tỉnh, thành, huyện, xã tại Việt Nam vào năm 1991.

trẻ sinh non dễ mắc bệnh
Trẻ sinh non dễ mắc bệnh, khi mắc thường diễn biến nặng nề, dễ biến chứng nguy hiểm và có thể trở thành nguồn lây cho các đối tượng có tiếp xúc với trẻ, nguy cơ lây lan và bùng phát bệnh dịch

Theo thống kê của trang thông tin Tiêm chủng cho gia đình bạn (VYF), với mỗi 1 đô la (khoảng 24.000 đồng) sử dụng để tiêm chủng cho trẻ em, nước Mỹ tiết kiệm được 10,90 đô la (khoảng 261.600 đồng) (2). Theo công bố từ UNICEF Việt Nam, tiêm chủng vắc xin là hoạt động đầu tư tài chính khôn ngoan - với mỗi 1 đô la (khoảng 24.000 đồng) đầu tư vào tiêm chủng giúp tiết kiệm 16 đô la (khoảng 384.000 đồng) chi phí chăm sóc y tế đồng thời tăng năng suất kinh tế. CDC Hoa Kỳ cũng ước tính rằng, việc tiêm chủng cho trẻ em sinh ra trong giai đoạn 1994 - 2018 đã tiết kiệm cho Hoa Kỳ gần 406 tỷ USD (khoảng 10.060.598 tỷ VNĐ) chi phí y tế trực tiếp và 1,88 nghìn tỷ USD (Khoảng 44.603.640 nghìn tỷ VNĐ) tổng chi phí xã hội.

Ở chiều hướng ngược lại, nếu không cho trẻ em nói chung và trẻ sinh non nói riêng tiêm chủng vắc xin đầy đủ và đúng lịch theo đúng khuyến cáo của các chuyên gia y tế, nguy cơ rất cao trẻ bị mắc bệnh, tỷ lệ bệnh tật và tử vong do các bệnh đã có thể phòng ngừa bằng vắc xin tăng cao. Kéo theo đó, nhiều gánh nặng về kinh tế, tài chính và xã hội gia tăng từ quy mô hộ gia đình và rộng hơn nữa, ảnh hưởng đến an sinh xã hội của quốc gia và thậm chí là toàn cầu. Có thể hình dung cụ thể cho sự ảnh hưởng liên đới này thông qua những gánh nặng, thiệt hại và hậu quả mà đại dịch Covid-19 đã gây ra và để lại nhiều dư âm kéo dài cho đến hiện nay. Gần đây, dịch sởi đang gia tăng trên toàn cầu và tại Việt Nam theo chu kỳ 4 - 5 năm.

Năm 2019, nước Mỹ phải đối phó với đợt bùng phát bệnh sởi, mặc dù chỉ ghi nhận khoảng 1.282 ca mắc trên 31 bang nhưng cả nước Mỹ phải chi trả rất nhiều chi phí cho nguồn lực nhân viên y tế và nguồn tài chính để kiểm soát và ngăn chặn dịch bệnh. Chỉ tính riêng tiểu bang Minnesota (Mỹ) đã khiến Bộ Y tế Tiểu bang phải tốn 1,3 triệu USD (gần 33 tỷ đồng) để đối phó với đợt dịch sởi, chưa tính các chi phí gián tiếp, chi phí bảo hiểm phát sinh khác.

tiêm phòng cho trẻ sinh non
Tiêm chủng vắc xin cho trẻ sinh non giúp trẻ phát triển khỏe mạnh, hạn chế nguồn lực điều trị phát sinh

Thời điểm thích hợp để tiêm phòng cho trẻ sinh non

Sinh non không phải là lý do để trì hoãn tiêm chủng hoặc từ chối tiêm chủng, sinh non cũng không phải là một trong những yếu tố chống chỉ định tiêm chủng theo quy định của các nhà sản xuất vắc xin và các tổ chức y tế trong và ngoài nước. Vì thế, thời điểm tiêm phòng cho trẻ sinh non không có sự khác biệt so với những trẻ sinh đủ tháng khác, cần được diễn ra đúng thời điểm theo khuyến cáo của Bộ Y tế.

Theo nhiều nghiên cứu trên lâm sàng về đánh giá hiệu quả tiêm chủng vắc xin cho trẻ sinh non, hiệu quả đáp ứng miễn dịch ở những trẻ sinh non sau khi được tiêm ngừa là không có sự khác biệt với những trẻ sinh đủ tháng khác. Đồng thời, các tổ chức Y tế trên toàn cầu như WHO, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC), Ủy ban Thường trực về Tiêm chủng Đức (STIKO), Ủy ban Nhi khoa Hoa Kỳ về các bệnh truyền nhiễm, Hiệp hội Sơ sinh Ý… đều khuyến cáo rất cần thiết phải tiêm chủng kịp thời cho trẻ sinh non theo lịch tiêm của những trẻ bình thường để bảo vệ sức khỏe và tính mạng của trẻ.

Các mũi vắc xin cần tiêm phòng cho trẻ sinh non

Theo CDC, tình trạng sinh non hay sinh đủ tháng không phải là yếu tố quyết định có nên tiêm chủng cho trẻ sơ sinh hay không. Chính vì thế, trẻ sinh non vẫn cần tiêm chủng đầy đủ các loại vắc xin theo khuyến cáo tương tự như các trẻ đủ tháng khác. Trong giai đoạn đầu đời từ 0 - 2 tuổi, trẻ cần tiêm các loại vắc xin sau:

1. Vắc xin viêm gan B

Viêm gan B là bệnh truyền nhiễm cấp tính gây tổn thương tế bào gan do virus viêm gan B (VGB) gây ra. Triệu chứng ban đầu thường bao gồm sốt nhẹ, chán ăn, bụng đầy, ậm ạch, khó tiêu, rối loạn tiêu hóa, buồn nôn, nôn mửa, đau đầu, vàng mắt, vàng da, nước tiểu sẫm màu, phân bạc màu, đau khớp… Trường hợp nặng, trẻ có nguy cơ bị hôn mê, viêm gan mạn tính, xơ gan, ung thư gan và thậm chí là tử vong. Việc chủ động tiêm vắc xin phòng viêm gan B có thể giúp phòng ngừa bệnh và giảm thiểu nguy cơ mắc các biến chứng nghiêm trọng của bệnh này.

2. Vắc xin lao

Lao là bệnh truyền nhiễm lây qua đường hô hấp và các tiếp xúc trực tiếp do trực khuẩn lao Mycobacterium Tuberculosis gây ra, là tình trạng nhiễm trùng rất nguy hiểm, đặc biệt với trẻ em. Vi khuẩn này có khả năng lây lan một cách nhanh chóng trong các môi trường đông người như nhà trẻ, mẫu giáo. Trẻ em có thể bị nhiễm bệnh thông qua việc hít phải các giọt bắn chứa vi khuẩn lao vào phổi. Nếu không được điều trị đúng cách và kịp thời, trẻ có thể đối mặt với những biến chứng nguy hiểm như ho ra máu, tràn dịch màng phổi, xơ phổi và suy hô hấp mạn tính.

Trong trường hợp này, việc chủ động phòng ngừa thông qua việc đưa trẻ chích ngừa vắc xin phòng bệnh lao Ivactuber (Việt Nam) là cực kỳ quan trọng và nên tiêm càng sớm càng tốt trong tháng đầu tiên sau khi sinh. Điều này có thể giúp bảo vệ sức khỏe của trẻ khỏi nguy cơ nhiễm bệnh lao và những biến chứng nguy hiểm đi kèm.

(*) Lưu ý: Vắc xin lao có thể tiêm cho trẻ sinh non nhưng cần đảm bảo cân nặng của trẻ đạt từ 2kg trở lên.

3. Vắc xin 5 trong 1 / 6 trong 1

Bạch hầu là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính do ngoại độc tố của vi khuẩn bạch hầu Corynebacterium diphtheriae gây ra. Bệnh bạch hầu gây nhiễm độc thần kinh, khiến thần kinh sọ não, thần kinh vận động ngoại biên và thần kinh cảm giác bị tê liệt, nguy cơ cao biến chứng viêm cơ tim, suy tim, liệt cơ hô hấp, tắc nghẽn đường hô hấp, hôn mê, viêm đa dây thần kinh… Trong nhiều trường hợp diễn biến nặng, bạch hầu có thể gây tử vong.

Ho gà là bệnh truyền nhiễm cấp tính gây ra bởi vi khuẩn ho gà Bordetella pertussis với khả năng lây lan cực kỳ mạnh mẽ, mạnh nhất là trong không gian sinh hoạt khép kín với tần suất tiếp xúc người - người cao như hộ gia đình, trường học… Trẻ em, đặc biệt là trẻ sơ sinh bị ho gà có thể gặp tình trạng viêm long đường hô hấp trên, ho kịch phát, rũ rượi từng cơn liên tục, thở rít như tiếng gà gáy, mệt mỏi, chán ăn, thở gấp, nguy cơ cao ngừng thở, biến chứng viêm phổi và thậm chí là tử vong.

Uốn ván là bệnh truyền nhiễm cấp tính vô cùng nguy hiểm do độc tố vi khuẩn uốn ván Clostridium tetani gây ra, điển hình bởi tình trạng đau, co cứng cơ, uống sặc, khó nuốt, co thắt, co giật, sốt… Trẻ bị uốn ván sơ sinh có thể bị khít hàm, co cứng toàn thân, nguy cơ cao gãy xương, khó thở và tử vong.

Bại liệt gây ra bởi virus Polio có khả năng lây lan cực kỳ mạnh mẽ và có khả năng phát triển thành dịch. Bệnh bại liệt có thể gây ra nhiều thể như bại liệt thể liệt mềm cấp điển hình, bại liệt thể viêm màng não vô khuẩn, bại liệt thể nhẹ, bại liệt thể ẩn cùng di chứng liệt và tử vong.

Haemophilus influenzae týp B (HiB) là vi khuẩn gây ra viêm màng não mủ, viêm phổi vô cùng nguy hiểm với nhiều biến chứng vô cùng nguy hiểm như phù não, phù phổi, tràn dịch dưới màng cứng, tràn mủ màng phổi, tràn khí màng phổi, suy hô hấp, nhiễm trùng huyết, viêm màng ngoài tim và thậm chí tử vong. Nếu may mắn sống sót sau khi mắc các bệnh do HiB gây ra, người bệnh vẫn phải gánh chịu những di chứng vĩnh viễn như chậm phát triển tinh thần, ngôn ngữ, vận động, động kinh, tăng trương lực cơ, điếc…

Vắc xin 5 trong 1 là vắc xin phối hợp phòng 5 bệnh lý truyền nhiễm nguy hiểm Bạch hầu, ho gà, uốn ván, Hib, bại liệt hoặc viêm gan B. Trong đó, vắc xin 5 trong 1 Pentaxim (Pháp) và Infanrix IPV-Hib (Bỉ) có trong chương trình tiêm chủng dịch vụ cung cấp khả năng phòng ngừa bệnh bạch hầu, ho gà, uốn ván, Hib, bại liệt. Trong khi đó, vắc xin 5 trong 1 SII/DPT (Ấn Độ) có trong Chương trình Tiêm chủng Mở rộng cung cấp khả năng phòng bệnh Bạch hầu, ho gà, uốn ván, Hib và viêm gan B.

Vắc xin 6 trong 1 là vắc xin phối hợp phòng 6 bệnh lý truyền nhiễm nguy hiểm Bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, viêm gan B, Hib. Gồm có 2 loại, bao gồm Hexaxim (Pháp) và Infanrix Hexa (Bỉ).

4. Vắc xin phòng phế cầu khuẩn

Phế cầu khuẩn là tác nhân hàng đầu gây ra nhiều bệnh lý nguy hiểm như viêm phổi, viêm tai giữa, viêm màng não và nhiễm khuẩn huyết với tỷ lệ tử vong rất cao, đặc biệt cao ở trẻ em dưới 5 tuổi và các trẻ sinh non. Để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh, biến chứng và tử vong do phế cầu khuẩn, phụ huynh cần chủ động đưa trẻ đi tiêm vắc xin phòng phế cầu khuẩn khi trẻ vừa đủ 6 tuần tuổi. Hiện nay, tại Việt Nam đang lưu hành các loại vắc xin ngừa phế cầu, bao gồm: vắc xin Prevenar 13 (Bỉ) hoặc Synflorix (Bỉ), vắc xin Vaxneuvance (Ireland), vắc xin phế cầu 20, vắc xin Pneumovax 23 (Mỹ) (tiêm cho trẻ từ 2 tuổi trở lên).

5. Vắc xin ngừa tiêu chảy do Rotavirus

Tiêu chảy cấp do Rotavirus là bệnh lý gây viêm nhiễm đường tiêu hóa, điển hình bởi triệu chứng buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy, phân lỏng toàn nước, có thể có màu xanh lá kèm đờm, nhớt nhưng không có máu… gây mất nước, teo tóp cơ thể, khiến trẻ suy kiệt, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của trẻ, có thể gây tử vong.

6. Vắc xin phòng viêm màng não mô cầu

Viêm màng não mô cầu là bệnh gây ra bởi vi khuẩn não mô cầu Neisseria meningitidis (meningococcus). Bệnh thường xuất hiện đột ngột với triệu chứng sốt cao, đau nhức đầu dữ dội, nôn vọt, táo bón, nhức cơ, đau khớp, cứng cổ, tăng kích thích da, có ban xuất huyết hình sao, mụn nước, trẻ em có thể co giật, tinh thần lú lẫn, lơ mơ, hôn mê, liệt, sốc… Nếu không được điều trị kịp thời và đúng cách, nguy cơ rất cao biến chứng rối loạn thị giác, liệt nửa người, nhiễm trùng huyết, viêm mủ khớp, áp xe não và có thể diễn tiến tử vong nhanh chóng chỉ sau 24h kể từ khi các triệu chứng đầu tiên khởi phát.

Các nhà khoa học đã tìm ra 13 nhóm vi khuẩn não mô cầu khác nhau. Trong đó, có 6 nhóm não mô cầu khuẩn chịu trách nhiệm chính trong việc gây ra bệnh viêm màng não của dân số thế giới nói chung và tại Việt Nam nói riêng, bao gồm: Não mô cầu khuẩn nhóm A, B, C, Y và W, X.

7. Vắc xin phòng cúm mùa

Cúm mùa là bệnh truyền nhiễm gây nhiễm trùng đường hô hấp do virus Influenzae gây ra với triệu lâm sàng ở giai đoạn khởi phát thường gặp là mệt mỏi toàn thân, đau nhức xương khớp, yếu cơ, sốt, ớn lạnh, chóng mặt, đau đầu, ho nặng dữ dội và kéo dài, nôn mửa, tiêu chảy… Nếu không được can thiệp y tế kịp thời, nguy cơ cao tiến triển viêm phổi, viêm tai giữa, viêm phế quản, viêm não… buộc phải nhập viện điều trị, hồi sức tích cực dài ngày với chi phí cao nhưng tỷ lệ hồi phục toàn trạng rất thấp, tiềm ẩn tỷ lệ di chứng vận động, thần kinh và tử vong rất cao.

Xem thêm: Vắc xin cúm: 101 lưu ý trước khi tiêm phòng cúm cần phải biết

8. Vắc xin phòng bệnh viêm não Nhật Bản

Viêm não Nhật Bản là bệnh truyền nhiễm cực kỳ nguy hiểm, rất khó phát hiện từ sớm bởi các triệu chứng khởi phát không điển hình như sốt cao, nôn mửa, run rẩy, nói khó, lơ mơ, ngủ li bì, ngủ gà ngủ gật, mất trí nhớ, gồng vặn người từng cơn, múa giật, co giật, tăng tiết đờm dãi…, nguy cơ rất cao trẻ phải đối diện với những di chứng về thần kinh và vận động vĩnh viễn, trường hợp nặng có thể đe dọa tính mạng và dẫn đến tử vong.

Xem thêm: Vắc xin viêm não Nhật Bản có mấy loại? Cần lưu ý gì khi tiêm?

9. Vắc xin phòng bệnh sởi – quai bị – rubella

Sởi, quai bị và rubella là bộ 3 bệnh lý truyền nhiễm cực kỳ nguy hiểm với khả năng lây lan mạnh mẽ, nhanh chóng và có thể bùng phát thành dịch, thậm chí đại dịch nếu như tình hình dịch tễ không được kiểm soát tốt, các biện pháp phòng ngừa không được thực hiện nghiêm túc. Trong đó, sởi gây ra bởi virus sởi Morbillivirus, khởi phát bởi triệu chứng sốt nhẹ, sau đó gia tăng thân nhiệt, tiêu chảy, ho, chảy nước mũi, đau mắt đỏ, tiếp đến sẽ xuất hiện các hạt trắng nhỏ trên niêm mạc miệng cùng nhiều mảng phát ban dạng dát sẩn nhỏ xuất hiện khắp toàn thân. Trường hợp bệnh nặng và không được điều trị kịp thời, nguy cơ cao sởi biến chứng viêm não, viêm tai, viêm phổi, viêm phế quản, viêm thanh quản và tử vong.

Quai bị gây ra bởi virus quai bị Rubulavirus, gây ra triệu chứng sốt, đau đầu, đau cơ, sưng và đau tuyến nước bọt dưới hàm, đau cơ ở giai đoạn khởi phát. Ở giai đoạn muộn và không được điều trị kịp thời, quai bị có thể biến chứng viêm màng não, viêm não, viêm tinh hoàn hoặc buồng trứng. Rubella là bệnh lý truyền nhiễm cấp tính do virus Rubella gây ra với các dấu hiệu điển hình như hạch sưng to ở sau tai, phát ban, đau khớp, cổ và dưới chẩm. Trẻ sinh ra từ người mẹ bị rubella có nguy cơ rất cao mắc hội chứng Rubella gây bẩm sinh dị tật bẩm sinh, thiểu năng trí tuệ, điếc, đục thủy tinh thể, đầu nhỏ, tật mắt nhỏ, bệnh tim bẩm sinh…

10. Vắc xin phòng bệnh thủy đậu

Thủy đậu (phỏng rạ/trái rạ) là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Varicella Zoster gây ra với triệu chứng điển hình là các nốt phát ban dạng phỏng nước gây ngứa ngáy, khó chịu toàn thân… Bệnh không hoàn toàn lành tính như nhiều người thường nghĩ, trong trường hợp người bệnh không được chăm sóc vết nhiễm trùng trên da cẩn thận và điều trị kịp thời, đúng cách, nguy cơ cao thuỷ đậu biến chứng nhiễm trùng nốt phỏng, bội nhiễm thủy đậu, nhiễm trùng huyết, viêm não, viêm gan, viêm phổi và nhiều hội chứng thần kinh khác như: hội chứng Reye, hội chứng Guillain-Barré, bệnh Zona thần kinh với biến chứng “kinh điển” - đau dây thần kinh dữ dội...

Xem thêm: Vắc xin thủy đậu tiêm khi nào? Nên chích loại nào tốt, phù hợp?

Lịch tiêm chủng cho trẻ sinh non chi tiết

Vắc xin phòng bệnh Tháng
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 12 15 18 24
Lao Mũi 1
Viêm gan B Mũi 1

(24h)

Mũi 2 Mũi 3
Bạch hầu, ho gà, uốn ván Mũi 1 Mũi 2 Mũi 3 Mũi 4
Bại liệt Mũi 1 Mũi 2 Mũi 3 Mũi 4
Viêm phổi, viêm màng não mủ do Hib Mũi 1 Mũi 2 Mũi 3 Mũi 4
Tiêu chảy do Rotavirus (Uống) Mũi 1 Mũi 2 Mũi 3*
Viêm phổi, viêm màng não, viêm tai giữa do phế cầu khuẩn Mũi 1 Mũi 2 Mũi 3 Mũi 4
Viêm màng não và các bệnh do não mô cầu nhóm B Mũi 1 Mũi 2 Mũi nhắc
Viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết, viêm phổi do não mô cầu khuẩn B, C Mũi 1 Mũi 2 x
Cúm mùa Mũi 1 Mũi 2 Tiêm nhắc 1 mũi mỗi năm
Viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết, viêm phổi do não mô cầu khuẩn A,C,Y,W-135 2 Mũi
Viêm não Nhật Bản (Vắc xin bất hoạt) Mũi 1 + Mũi 2 Mũi 3
Viêm não Nhật Bản (Vắc xin sống giảm độc lực tái tổ hợp) Mũi 1 Tiêm nhắc 1 mũi cách Mũi 1 tối thiểu 12 tháng 
Sởi, quai bị, rubella (Vắc xin Priorix) Mũi 1 Mũi 2
Sởi, quai bị, rubella (MMR II) Mũi 1 Mũi 2
Sởi, quai bị, rubella, thủy đậu (ProQuad)   Mũi 1 Mũi 2    
Thủy đậu Mũi 1 Mũi 2
Viêm gan A Mũi 1 Mũi 2
Viêm gan A + B Mũi 1 Mũi 2
Thương hàn 1 Mũi, tiêm nhắc mỗi 3 năm
Tả Uống 2 liều cách nhau tối thiểu 2 tuần
Dại Tiêm dự phòng trước phơi nhiễm 3 mũi và các mũi nhắc đối với người có nguy cơ cao. Tiêm bắt buộc khi phơi nhiễm
(5 Mũi nếu chưa từng tiêm dự phòng, 2 Mũi nếu đã tiêm dự phòng)

Trường hợp chống chỉ định tiêm phòng cho trẻ sinh non

Để đảm bảo an toàn, tuân theo các quy định của nhà sản xuất vắc xin và các cơ quan y tế, trẻ sinh non cần hoãn hoặc chống chỉ định tiêm chủng trong một số trường hợp sau:

Hoãn tiêm

Theo Quyết định số 1575/QĐ-BYT ngày 27/03/2023 (3) của Bộ Y tế hướng dẫn, các trường hợp trẻ sinh non sau cần tạm hoãn tiêm chủng:

  • Trẻ sinh non bị rối loạn hoặc suy hô hấp, suy tuần hoàn, suy tim, suy gan, suy thận...;
  • Trẻ sinh non đang mắc bệnh cấp tính, nhiễm trùng;
  • Trẻ sinh non có thân nhiệt đo tại nách cao từ 37,5 độ C trở lên hoặc từ 35,5 độ C trở xuống;
  • Trong 3 tháng gần đây, trẻ có sử dụng các sản phẩm huyết thanh, trẻ sinh non cần hoãn tiêm các loại vắc xin sống giảm độc lực, trừ huyết thanh kháng virus viêm gan B;
  • Trong 14 ngày gần đây, trẻ đang tiếp nhận các liệu pháp điều trị gây ức chế miễn dịch như hóa trị, xạ trị, điều trị corticoid liều cao, trẻ sinh non cần hoãn tiêm các loại vắc xin sống giảm độc lực;
  • Trẻ sinh non mắc bệnh lý bẩm sinh tim, phổi, máu,các bệnh về hệ thống tiêu hóa, đường tiết niệu hoặc tình trạng ung thư chưa được kiểm soát ổn định;
  • Trẻ sinh non có phản ứng phản vệ ở mức độ II sau khi tiêm các loại vắc xin có cùng thành phần ở lần tiêm trước;
  • Trẻ sinh non có cân nặng dưới 2kg và có tuổi thai dưới 34 tuần tuổi. cần hoãn tiêm vắc xin ngừa lao cho đến khi cân nặng đạt từ 2kg trở lên và tuổi thai hiệu chỉnh đạt 34 tuần tuổi;
  • Các trường hợp hoãn tiêm khác theo hướng dẫn của nhà sản xuất đối với các loại vắc xin cụ thể.

Chống chỉ định tiêm

Các trẻ sinh non sẽ bị chống chỉ định tiêm chủng trong trường hợp:

  • Có tiền sử phản vệ từ độ III trở lên sau khi tiêm vắc xin cùng thành phần ở lần trước đó;
  • Có tiền sử lồng ruột, trẻ sơ sinh sẽ bị chống chỉ định tiêm ngừa vắc xin phòng bệnh tiêu chảy cấp do Rotavirus;
  • Trẻ mắc chứng suy giảm hệ thống miễn dịch bẩm sinh, chống chỉ định uống vắc xin phòng bệnh bại liệt OPV;
  • Trẻ bị suy giảm chức năng của hệ thống miễn dịch do mắc HIV/AIDS và các chứng bệnh xã hội khác, chống chỉ định tiêm chủng các loại vắc xin sống giảm độc lực;
  • Suy giảm chức năng các cơ quan như suy tim, thận, gan, suy hô hấp, suy tuần hoàn…;
  • Các trường hợp chống chỉ định tiêm khác theo hướng dẫn của nhà sản xuất đối với các loại vắc xin nhất định.
trẻ sinh non tiêm phòng như thế nào
Sau khi sức khỏe trở về tình trạng ổn định, thỏa mãn đầy đủ điều kiện tiêm chủng, trẻ sinh non sẽ được chỉ định tiếp tục tiêm ngừa để kịp thời phòng ngừa các bệnh lý truyền nhiễm nguy hiểm

Tiêm chủng vắc xin đầy đủ, đúng lịch cho trẻ em là cực kỳ quan trọng, đặc biệt quan trọng với những trẻ sinh non có hệ thống miễn dịch và sức đề kháng yếu ớt. Trẻ sinh non không phải là lý do để trì hoãn hoặc từ chối tiêm chủng, đáp ứng miễn dịch với các vắc xin ở trẻ sinh non không khác biệt với những trẻ đủ tháng, thậm chí còn ít gây ra phản ứng phụ sau tiêm hơn. Tiêm chủng vắc xin cho trẻ sinh non sẽ giúp trang bị cho hệ thống miễn dịch của trẻ những kháng thể cần thiết, “bù đắp” lại sự thiệt thòi về miễn dịch khi sinh non, bảo vệ trẻ khỏi nguy cơ mắc bệnh, bệnh nặng, biến chứng, nhập viện điều trị và tử vong. Từ đó, tiết kiệm được thời gian, công sức và tiền bạc của bố mẹ, gia đình và xã hội, không chỉ mang đến cơ hội được phát triển khỏe mạnh bình thường cho trẻ sinh non mà còn góp phần giảm tải gánh nặng y tế, phát triển kinh tế - tài chính - văn hóa - xã hội quốc gia.

Chính vì thế, bố mẹ cần hiểu được tầm quan trọng của việc tiêm chủng vắc xin cho trẻ, nắm được lịch tiêm chủng cho trẻ sinh non, thời điểm tiêm thích hợp và cho trẻ tiêm ngừa đầy đủ, đúng lịch. Bố mẹ có thể đưa con đến ngay các trung tâm tiêm chủng VNVC cao cấp thuộc Hệ thống Trung tâm tiêm chủng vắc xin cho trẻ em và người lớn An toàn - Uy tín - Chất lượng hàng đầu Việt Nam để tiếp nhận tư vấn sức khỏe và tiêm chủng vắc xin. VNVC luôn có đủ vắc xin chính hãng, vắc xin thế hệ mới được bảo quản đạt chuẩn Quốc tế. Khi đến tiêm chủng tại VNVC, 100% Khách hàng được Bác sĩ khám sàng lọc trước tiêm, 100% điều dưỡng có chứng chỉ an toàn tiêm chủng, kỹ năng tiêm giảm đau, thực hiện quy trình tiêm chủng an toàn, quy trình xử trí phản ứng sau tiêm chặt chẽ. Đặc biệt VNVC mang đến chính sách giá vắc xin luôn bình ổn giá kể cả khi khan hiếm và luôn có nhiều ưu đãi.

Chủ đề: #tiêm phòng cho trẻ
09:34 09/11/2025
Share Facebook Share Twitter Share Pinterest
Nguồn tham khảo
  1. Vaccines and immunization. (2019, October 29). World Health Organization. https://www.who.int/health-topics/vaccines-and-immunization#tab=tab_1
  2. Vaccines are cost saving – vaccinate your family. (2020, October 19). Vaccinate Your Family. https://vaccinateyourfamily.org/why-vaccinate/vaccine-benefits/costs-of-disease-outbreaks/
  3. Thuvienphapluat.Vn. (2023, June 2). Quyết định 1575/QĐ-BYT năm 2023 về Hướng dẫn khám sàng lọc trước tiêm chủng đối với trẻ em do Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành. THƯ VIỆN PHÁP LUẬT. https://thuvienphapluat.vn/van-ban/The-thao-Y-te/Quyet-dinh-1575-QD-BYT-2023-Huong-dan-kham-sang-loc-truoc-tiem-chung-tre-em-560859.aspx

BÀI VIẾT CÙNG CHỦ ĐỀ